Mentionsy

Przemysław Białkowski, dzień dobry Państwu.

Czy ekologia wymaga poświęceń?

Komplikuje nam życie.

Kosztuje więcej.

Bardzo często odpowiedź jest twierdząca, ale my dzisiaj odwrócimy tę sytuację i powiemy więcej o tym, jak ekologia może pomagać naszym portfelom, jak może pomagać środowisku, a chyba takim punktem wyjścia

będzie kwestia smogu.

Jesteśmy już w sezonie smogowym, więc bardzo często pojawia się ten temat.

A co tu zrobić, żebyśmy oddychali lepszym, bardziej czystym powietrzem?

No to pora więcej na ten temat.

Gościem dzisiejszego odcinka jest Pani Anna Wierzchołowska-Dziedzic z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Dzień dobry, dziękuję za przyjęcie zaproszenia.

Dzień dobry.

Porozmawiamy o programach, o dofinansowaniach.

Wiem, że Pani też głównie tym zajmuje się zawodowo, a tłumacząc to na język Enfosiu i na to, co można dostać, otrzymać i dofinansować na to program Czyste Powietrze, który istnieje już od lat.

Parę ładnych lat i dzięki któremu wymieniono i zostało pół miliona kopciuchów, a to jest naprawdę ważna informacja, bo głównym źródłem smogu zanieczyszczeń powietrza w Polsce są właśnie kopciuchy, nie jak komuś się może wydawać.

wielki przemysł.

No dobrze, wspomniałem o tym programie, ale myślę, że warto na początek wyjaśnić, co się zmieniło w tym programie, bo on istnieje od kilku lat, ale w tym roku przeszedł dość dużą metamorfozę.

Tak, rzeczywiście od 31 marca 2025 roku mamy kilka zmian w programie Czyste Powietrze.

Już od jakiegoś czasu, bodajże od 2023 roku skupiliśmy się bardziej na wspieraniu termomodernizacji budynków.

Natomiast w odsłonie od 31 marca 2025 roku jeszcze bardziej kładziemy nacisk na standard energetyczny budynku.

To znaczy im nasz budynek jest w gorszym standardzie, tym większe dofinansowanie możemy dostać.

Czyli wampiry energetyczne, mówicie im stanowcze, nie.

Tak, chcemy tutaj skierować program Czyste Powietrze też do osób w taki sposób, aby to dofinansowanie pomogło nie tylko w tych kosztach inwestycyjnych, ale też żeby zmniejszyło koszty za ogrzewanie eksploatacyjne, koszty budynku w trakcie tego sezonu grzewczego.

Czyli tłumacząc to na taki bardzo praktyczny, prosty język, chodzi nie tylko o to, żeby wymienić tego kopciucha na jakieś nowoczesne,

źródło ciepła, ale żeby też ocieplić budynek, no bo co z tego, że mamy fajne ekologiczne źródło ciepła, jak to ciepło i tak ucieka przez nieszczelne okna, dach czy inne miejsca?

Przede wszystkim jest tak, że w sytuacji, kiedy mamy nieocieplony budynek albo niewystarczająco ocieplony budynek, będziemy mieć dużo większe zużycie ciepła i w związku z tym potrzebujemy więcej ciepła, więc więcej ciepła

tego danego paliwa zużywamy więcej i pomimo tego, że mamy już ten efektywny kocioł, efektywną pompę, wszystko jedno, to dobre źródło ciepła, to nadal musimy tego ciepła produkować bardzo dużo.

W momencie, kiedy zrobimy sobie z naszego budynku tak zwany termos, będziemy trzymać to ciepło zimą, natomiast ten budynek też i latem będzie miał dużo lepsze takie względy charakterystykę energetyczną.

Tak, oczywiście, ponieważ ten budynek będzie trzymał nam chłód.

No dobrze, Pani powiedziała o tym, że te akcenty zostały trochę przestawione i mocniej przekierowane na termomodernizację budynków, no ale w samym programie co praktycznego się zmieniło?

przeciętnego Kowalskiego, który słyszał o tym programie, interesuje się nim i chciałby jakieś dofinansowanie otrzymać.

Na co, na jakich warunkach?

Jeśli chodzi o same zmiany, takie największe zmiany, które zostały wprowadzone właśnie w marcu 25 roku, to przede wszystkim obowiązkowy audyt energetyczny, którego wymagamy już na etapie wniosku o dofinansowanie.

Taki audyt pozwoli nam ocenić właśnie stan energetyczny budynku przed i określić zakres przedsięwzięcia w trakcie realizacji umowy o dofinansowanie w ramach czystego powietrza.

Poza tym mamy jeszcze kilka innych warunków.

To jeszcze zatrzymamy się na moment przy tym audycie.

Ile to kosztuje?

Audyt jest dofinansowany z programu Czyste Powietrze również, czyli musimy za niego zapłacić na początku, ale dotację zwrotną w trakcie rozliczenia po zakończeniu realizacji przedsięwzięcia uzyskamy.

Takie audyty w programie Czyste Powietrze są dofinansowane w zależności od poziomu dofinansowania.

To jest 30, 70 lub 100% kosztów kwalifikowanych netto, nie więcej niż 1200 zł w najwyższym poziomie dofinansowania.

jeśli chodzi o to, kto może ten audyt wykonać.

Audyt mogą wykonywać osoby, które są wpisane do rejestru osób uprawnionych do wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej.

To jest rejestr prowadzony przez Ministerstwo Rozwoju i Infrastruktury na oficjalnej stronie, więc jeżeli wpiszemy sobie w wyszukiwarkę takie hasło jak osoby uprawnione do wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej albo rejestr MRIT,

to uzyskamy możliwość wejścia do tego rejestru i sprawdzenia sobie, czy osoba, z którą się kontaktujemy, która wykonuje audyty energetyczne, jest na takiej liście.

Tak to dla własnego potwierdzenia.

Okej, czyli to jest trochę więcej biurokracji niż dotychczas i trochę więcej pieniędzy trzeba wyłożyć na początku, które będą, jak Pani powiedziała,

ale jak rozumiem ten obowiązkowy audyt ma sprawić, żeby para nie szła gwizdek, żeby nie było wymieniane coś, co właściwie nie jest potrzebne, albo żeby nie przesadzić tą skalą tego remontu, czy na przykład termomodernizacji, gdy okazało się, że to świadectwo energetyczne naszego budynku wcale nie jest takie złe, jak nam się wydaje.

Tak dokładnie, bo tak naprawdę ten audyt energetyczny to jest taka trochę inwestycja w to, żeby później kolejne koszty, które będziemy ponosili, nie małe zresztą koszty, bo termomodernizacja nie jest tanim przedsięwzięciem.

Natomiast żeby skierować te finanse w jak najbardziej optymalny zakres przedsięwzięcia.

zarówno pod względem ekonomicznym, jak i pod względem technicznym.

Tak, aby wymienić albo zmodernizować takie przegrody, które wymagają największej naszej uwagi i których modernizacja przyniesie największe efekty.

Audyt mamy już szczegółowo omówiony.

Co jeszcze się zmieniło?

Dużą zmianą z punktu widzenia beneficjentów jest na pewno wymóg posiadania własności bądź współwłasności danego budynku czy też lokalu mieszkalnego w takim budynku mieszkalnym jednorodzinnym.

Jest to okres trzech lat, czyli musimy być właścicielami danego budynku bądź lokalu mieszkalnego przez trzy lata do dnia złożenia wniosku o dofinansowanie.

Wcześniej to tak naprawdę takiego warunku nie było, to było uwolnione.

I mieliśmy niestety wiele sytuacji z próbą po prostu pozyskania jak największej liczby dotacji, niekoniecznie uczciwy sposób.

I dla takiego wzmocnienia weryfikacji wydatkowania środków publicznych musieliśmy dodać taki warunek.

Chodzi nam przede wszystkim o to, żeby dofinansowywać budynki, które są.

które są użytkowane przez dane osoby i w nich mieszkając mamy właśnie ten problem z utrzymaniem komfortu cieplnego.

W momencie wprowadzenia tych zmian głośno mówiło się o tym, że jednym z powodów są właśnie nadużycia, defraudacje, nieuczciwość również ze strony mieszkańców.

wykonawców, no to jak zmieniły się te mechanizmy, żeby to wszystko wyeliminować?

Wprowadziliśmy te dodatkowe warunki do programu właśnie między innymi te trzy lata, ale oprócz tego wprowadziliśmy również bardzo ważną

rolę nowego stanowiska, które współpracuje z programem Czyste Powiedzie.

Operatorzy mogą być z ramienia gmin, mogą również być z ramiona wojewódzkich funduszy, przede wszystkim w tych miejscach, w których gminy nie wchodzą we współpracę w ramach takich operatorów.

I tak naprawdę to jest takie nasze wsparcie w zakresie wdrażania programu w tym najwyższym poziomie dofinansowania, ale operatorzy mogą również wspierać naszych beneficjentów kwalifikujących się do podwyższonego poziomu dofinansowania.

Tutaj ten operator to jest taka osoba, która pomaga naszemu beneficjentowi, na początku wnioskodawcy, potem beneficjentowi w realizacji przedsięwzięcia od momentu zastanowienia się, że chce zrobić tę termomodernizację przez złożenie wniosku o dofinansowanie, potem wsparcie na etapie realizacji przedsięwzięcia, również pomoc w wyborze wykonawcy, zdecydowanie

wybudowaniu się, kto mógłby być najlepszy do tego, albo poszukiwaniu takiego wykonawcy, w zweryfikowaniu, czy te umowy, które wykonawca nam przedstawia, to są dobre zapisy dla nas, które zabezpieczają nas jako beneficjentów w skorzystaniu z usług takiego wykonawcy, aż do samego zakończenia przedsięwzięcia i jego rozliczenia w ramach programu wnioskiem o płatność.

Pani powiedziała, że to są operatorzy, chociaż jak rozumiem po tym wytłumaczeniu, to są tacy doradcy, którzy są obowiązkowo powoływani przez samorządy.

Czyli też, może to nie jest dobre słowo, ale też tacy pośrednicy między NF8 a kimś, kto chce skorzystać z takiego programu.

To znaczy nie do końca obowiązkowo, bo jest to dowolność, aby zostać operatorem.

Gmina ma możliwość zostać operatorem, czyli w gminie jest możliwość wytypowania danych pracowników, czy też zatrudnienia nowych pracowników, którzy będą mogli zostać takimi operatorami.

Polega to na tym, że dana gmina podpisuje porozumienie z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska na pełnienie funkcji operatorskiej.

I na podstawie tej umowy właśnie może doradzać beneficjentom ze swojego terenu, składać wnioski o dofinansowanie, o płatność i udzielać im takiego wsparcia, nazwijmy to techniczno-ekonomiczno-urzędowego, tak aby ta realizacja przedsięwzięcia była wykonana jak najlepiej i aby ten beneficjent był trochę tak zaopiekowany.

Żeby czuł, że ma wsparcie w osobach, które mają większe doświadczenie w tym zakresie.

No i jak to działa po nowemu?

Działa nieźle.

Mamy w tej chwili podpisanych 1302 umowy, takie porozumienia na zadania operatora.

Dodatkowo w każdym wojewódzkim funduszu również mamy operatora takiego właśnie z ramienia funduszu.

Który również może pomóc, no bo jeżeli w gminie nie ma takiego operatora, to ktoś zawsze taki beneficjent, aby starać się beneficjentem, taki wnioskodawca może ewentualnie zgłosić się do wojewódzkiego funduszu i tam również może uzyskać wsparcie.

Więc wszystkie 16 wojewódzkich funduszy również posiada operatorów.

I tutaj mamy właśnie to wsparcie z tej strony.

Nie mam niestety informacji, ile wniosków zostało złożonych do tej pory przez operatorów, natomiast to są wszystkie wnioski w ramach najwyższego poziomu dofinansowania i wnioski podpisywane na tak zwaną dotację z prefinansowaniem, ponieważ właśnie prefinansowanie i najwyższy poziom to były te...

Obszary, które wymagały największego wsparcia dla beneficjentów przed ewentualnymi nieuczciwymi wykonawcami, ale również wsparcia właśnie w takim zakresie związanym z realizacją czystego powietrza, z realizacją przedsięwzięć termomodernizacji, tego skomplikowania tych przedsięwzięć.

Natomiast to, co mogę jeszcze powiedzieć, to od tego 31 marca 25 roku na ten moment mamy podpisanych ponad prawie 17 tysięcy umów o dofinansowanie, z czego nie będę tutaj jakoś może zakładać, ale znakomita część to są właśnie te umowy w ramach najwyższego poziomu i na dotacje z prefinansowaniem.

Powołam się teraz na informacje, które przekazuje Polski Alarm Smogowy.

Rok temu program Czyste Powietrze wpłynęło o 280 tys.

wniosków.

W tym roku do końca października ta liczba spadła siedmiokrotnie.

Oczywiście, każdy mógłby odczytywać to jako straszną porażkę czystego powietrza, a ja zdecydowanie będę uprzedzać przed tym, że to nie jest porażka, tylko to jest właśnie efekt wprowadzonych przez nas zmian.

I to, że tych wniosków jest...

Dużo mniej.

To nie jest kwestia tego, że teraz beneficjenci nie składają wniosków, nie chcą ich składać.

Bardziej zastanawiają się nad tym, jak zrealizować przedsięwzięcie.

Realizują audyty, co też wymaga odrobinę czasu.

Przygotowują się do tego programu.

Na pewno będzie jakaś grupa osób, które zostały wykluczone, ale bierzmy pod uwagę fakt, że właśnie chcieliśmy wykluczyć te nadużycia, te wyłudzenia i zdecydowanie udało nam się to osiągnąć.

Widzimy w systemach, że jest dużo wniosków na takich etapach roboczych, rozpoczętych, ale jeszcze nie złożonych.

Na ten moment czas realizacji programu Czyste Powietrze też został troszeczkę zmieniony.

Nie mamy 36 miesięcy, mamy 24 miesiące, ale mamy też 6 miesięcy wstecz.

Więc coś, co już zaczęło być realizowane, jakieś przedsięwzięcie, które zaczęło być realizowane, będzie realizowane wkrótce.

Coś, co się już zaczęło, być może jeszcze nie zostało złożony wniosek o dofinansowanie.

Mamy to po prostu przyjęte w taki dużo spokojniejszy sposób.

co na pewno ma dużo lepszy efekt też właśnie u tych beneficjentów, żeby nie było takiego łapania ich.

Szybko, szybko musimy złożyć wniosek o dofinansowanie, jak najszybciej wykonawcy przychodzą i zachęcają beneficjentów, a tutaj warto właśnie zastanowić się spokojnie nad tym zakresem przedsięwzięcia, nad właściwym dobraniem tego przedsięwzięcia, tego zakresu przedsięwzięcia właśnie do realizacji.

To ja jeszcze powołam się na jedną rzecz.

To jest wypowiedź Rzecznika Polskiego Alarmu Smogowego.

Program przedstawiono jako źródło oszustw i defraudacji.

W rzeczywistości takich przypadków było kilkaset na ponad milion wniosków, a jednak wizerunek programu został nadszarpnięty.

Co ja mogę powiedzieć?

Wiemy jak działa poczta pantoflowa, wiemy jak niektóre osoby są łatwo zniechęcić też do korzystania z różnych źródeł.

Nie mówimy w tym przypadku o poczcie pantoflowej, tylko o...

liczbach.

Może one są inne, to proszę je zweryfikować.

Kilkaset przypadków na ponad milion wniosków, gdzie były rzeczywiście przypadki oszust.

No a wizerunek i taki sygnał też ze strony Narodowego Funduszu czy Ministerstwa poszedł.

Zresztą mówiliśmy o tym już dziś kilkukrotnie, że tych nadużyć było dużo i

Ta wypowiedź świadczy o tym, ja ją tak rozumiem, że trochę sami państwo rozdmuchali te problemy, które takie wielkie nie były.

Pan mówi, że my rozdmuchaliśmy problemy.

Ja bym bardziej skupiła się na tym, że my chcąc zabezpieczyć beneficjentów przy bardzo dużych kosztach inwestycji, my chcieliśmy tak naprawdę uprzedzać tych beneficjentów.

przed ewentualnymi oszustwami, wyłudzeniami, próbami działań, które są na ich niekorzyść.

Natomiast to, w jaki sposób jest to odbierane, ciężko mi się na ten temat wypowiedzieć tak naprawdę.

Oczywiście jest to przykre i nie chcielibyśmy, żeby tak to wyglądało.

Staramy się cały czas pracować nad tym, aby ten program był przede wszystkim kierowany dla beneficjentów i aby był robiony z myślą o nich.

Dlatego też podwyższyliśmy troszeczkę te progi dochodowe, podwyższyliśmy też tak naprawdę całość kwot dotacji.

Pomimo tego, że to niewiele widać w maksymalnych kwotach dotacji,

bo było bardzo dużo głosów, że średnie dotacje się nie zmieniły, koszty kwalifikowane jednostkowe się nie zmieniły.

To tak naprawdę, tak jak w poprzedniej wersji programu, najwyższą możliwą kwotą dofinansowania było 136 tysięcy, w tej chwili mamy 170 tysięcy.

Więc jest to...

Dużo wyższa kwota i staramy się tutaj otwierać ten program, pomimo tego, że musimy pozamykać kilka zapisów, zwiększyć kilka warunków, ale zwiększamy weryfikowalność tych warunków na starcie tak, aby zabezpieczyć tego beneficjenta na dalszym etapie realizacji przedsięwzięcia i jednak go wspierać w tym zakresie.

zmniejszania liczby wniosków, no byłaby właściwie wpisana, wkalkulowana, tak jak pani powiedziała, no takie też było założenie, żeby odsiać od razu na samym początku te, które się nie nadają.

Zakładam, że pewnie

Nie bez znaczenia jest też to, że przez tych kilka lat pół miliona gospodarstw domowych już skorzystało z tego programu, więc ta liczba się zmniejsza.

Natomiast też tak zastanawiam się, ja zdaję sobie z tego sprawę, że trudno wybiegać w przyszłość, natomiast może znowu opierając się na

na liczbach.

Co jest właściwie jeszcze do zrobienia?

Jaki jest taki efekt, jaki Państwo chcieliby osiągnąć?

W jakim jesteśmy miejscu?

Co się zmieniło?

Bo to pół miliona wymiany kopciuchów, to trochę działa na wyobraźnię, ale co teraz?

Jaki jest jeszcze plan?

Jaki jest cel?

Na ten moment mamy podpisany prawie milion umów na 33 miliardy złotych.

Naszym celem jest wymiana 2,5 tysiąca kopciuchów tych nieefektywnych źródeł ciepła, a mamy na ten moment wymienionych 551 zakończonych przedsięwzięć w tym zakresie.

Prawie 500 tysięcy wymienionych źródeł ciepła, 551 tysięcy oczywiście zakończonych przedsięwzięć.

Więc jeszcze troszeczkę pracy przed nami.

Zdecydowanie zachęcamy do tej termomodernizacji, żeby wydatkować te pieniądze tych naszych beneficjentów i środków publicznych właśnie w sposób efektywny.

Tak, aby te efekty zarówno dla środowiska, jak i również dla portfeli beneficjentów były jak najlepsze.

Ok, to teraz omówimy za moment jeszcze krótko kilka kolejnych programów, bo myślę, że to są też ciekawe informacje, ale podsumowując czyste powietrze i wyciągając taką esencję, takie najważniejsze informacje dla kogoś, kto nas...

ogląda, słucha i chciałby złożyć taki wniosek.

Co można wymienić?

Czego dotyczą te wnioski?

Proszę jeszcze raz powtórzyć, jakie to są kwoty.

Warto wspomnieć myślę też o tych progach dochodowych, o których Pani mówiła.

To jeżeli chodzi o to, na co można uzyskać dofinansowanie, to mamy trzy rodzaje przedsięwzięć.

Po pierwsze, jeżeli w naszym budynku na starcie przed realizacją przedsięwzięcia znajduje się nieefektywne źródło ciepła, to na paliwo stałe, czyli tak zwany kopciuch, jest to źródło na węgiel trzeciej, czwartej klasy, pozaklasowe, to w takiej sytuacji możemy uzyskać dofinansowanie na wymianę źródła ciepła.

na źródło ekologiczne, efektywne.

W programie Czyste Powietrze uzyskać takie dofinansowanie można na kotły na biomasę.

Mówimy tutaj o kotłach na pellet i kotłach zgazowujących drewno.

Są to kotły o podwyższonym standardzie energetycznym, obniżonej emisyjności pyłów, dzięki czemu mamy ten efekt ekologiczny.

Poza kotłami na biomasę mamy również możliwość uzyskania dofinansowania na pompy ciepła.

Mowa tutaj o pompach ciepła gruntowych, a także o pompach ciepła powietrze-woda i powietrze-powietrze.

Wszystkie te źródła, które wymieniłam, aby uzyskać dofinansowanie, muszą znajdować się na liście ZUM, czyli liście zielonych urządzeń i materiałów.

To jest właśnie też takie zabezpieczenie dla beneficjenta, że nie musi sprawdzać, weryfikować tych wszystkich dokumentów, które są załączane do tych naszych nowych źródeł ciepła, tylko wystarczy, że sobie sprawdzimy, czy na liście ZUM takie źródło ciepła się znajduje i można uzyskać na nie dofinansowanie.

Oprócz tego oczywiście ta termomodernizacja, czyli mówimy tutaj o ociepleniu przegród budowlanych oddzielających wnętrze naszego budynku od środowiska zewnętrznego, czyli mówimy o ścianach zewnętrznych, ale mówimy również o podłodze na gruncie.

Możemy mówić również o stropie pod nieogrzewanym poddaszem, bo to również się kwalifikuje.

Także jak najbardziej to.

Oprócz tego oczywiście okna, zakup nowych okien, zakup nowych drzwi, a także bram garażowych, oczywiście jeżeli oddzielają tutaj nasze wnętrze budynku od zewnętrza.

No i jeszcze pozostaje kwestia wentylacji.

Mówimy tutaj o wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła, czyli tak zwanej rekuperacji.

Tutaj mamy dwie możliwości.

Można zainstalować rekuperatory ścienne, ale również jednostkę taką centralną rekuperacyjną.

I tutaj ważny jest też fakt, że nie zawsze można uzyskać dofinansowanie na pełen ten zakres.

No bo właśnie bardzo ważne jest to, aby zapotrzebowanie na energię użytkową było odpowiednio wysokie, aby był sens realizacji tego przedsięwzięcia w pełnym zakresie.

Czyli im wyższe zapotrzebowanie na energię użytkową na ogrzewanie, w naszym przypadku mówimy powyżej 140 kWh na metr kwadrat na rok, to są wartości, które właśnie wychodzą z tego audytu energetycznego.

Natomiast jeżeli mamy mniejsze zapotrzebowanie na energię użytkową na starcie, czyli pomiędzy 80 a 140, to tutaj szczególnie ważny jest ten audyt, który nam powie, że nie musisz nic robić, wtedy możesz wymienić sobie tylko źródło ciepła i do tego wykonać modernizację instalacji ciepłej wody użytkowej i centralnego ogrzewania.

Natomiast jeżeli w audycie jest przewidziane

że jednak warto by było, nie wiem, wymienić okna albo ocieplić ściany zewnętrze, wtedy należy to wykonać zgodnie z audytem i na to jest dofinansowanie w programie Czyste Powietrze.

Natomiast jeżeli zapotrzebowanie na energię użytkową, na potrzeby wytworzenia ciepła jest poniżej 80 kWh na m2 na rok przed rozpoczęciem przedsięwzięcia, w takiej sytuacji mówimy...

Twój budynek jest już w całkiem niezłym stanie energetycznym.

Z programu Czyste Powietrze możesz uzyskać dofinansowanie na wymianę tego twojego kopciucha na nowe, efektywne źródło ciepła.

Dzięki temu nie będziesz też płacił jakichś bardzo wysokich rachunków za ogrzewanie.

To jeszcze progi i wysokości dofinansowań.

Dokładnie, dokładnie tak.

To jeśli chodzi o progi i poziomy, to tak naprawdę połączymy to razem.

W przypadku programu Czyste Powietrze mamy trzy poziomy dofinansowania.

Poziom podstawowy, czyli do 30% kosztów kwalifikowanych netto.

Wysokość dotacji to na poziomie 30%.

Możemy ją uzyskać, jeżeli nasz dochód roczny beneficjenta, osoby, która składa wniosek o dofinansowanie, nie będzie większy niż 135 tysięcy złotych na rok.

Natomiast w przypadku poziomu podwyższonego i najwyższego, dwóch kolejnych poziomów, tutaj już będziemy odnosić się do dochodu miesięcznego w gospodarstwie domowym na jedną osobę tego gospodarstwa domowego.

I w przypadku poziomu podwyższonego to jest 2250 zł w gospodarstwie wieloosobowym na osobę na miesiąc.

Jeżeli nasz wnioskodawca prowadzi albo jego małżonek prowadzi działalność gospodarczą, to również jest brane pod uwagę w przypadku podwyższonego poziomu dofinansowania.

I tutaj ta wartość nie może przekroczyć 40-krotności kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę.

W poziomie najwyższym znowu mamy takie warunki dochodowe na osoby w gospodarstwie domowym na rok.

W przypadku gospodarstwa wieloosobowego jest to 1300 zł, w gospodarstwie jednoosobowym 1800 zł, ale mamy tutaj jeszcze aspekt związany z posiadaniem prawa do zasiłku i to może być zasiłek stały,

okresowy, rodzinny lub specjalny zasiłek opiekuńczy.

Wtedy nie badamy tych dochodów miesięcznych, tylko bierzemy pod uwagę sam fakt posiadania tego ustalonego prawa do takiego zasiłku.

Tutaj również sprawdzamy przychód z prowadzenia działalności gospodarczej przez beneficjenta lub jego małżonka.

I tutaj nie może on przekroczyć 12-krotności kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę.

No i jeszcze ważny aspekt jest taki, że z poziomu najwyższego, czyli 100% poziomu dofinansowania do kosztów kwalifikowanych netto, mogą skorzystać tylko te osoby, które są właścicielami budynków, w których zapotrzebowanie na tą energię użytkową do ogrzewania wynosi powyżej 140 kWh na m2 na rok.

Czyli w sytuacji, kiedy...

ktoś niestety dochodowo nie wskoczy nam do tego poziomu najwyższego i ma lepszy budynek pod względem tym energetycznym, to on już automatycznie będzie nam się kwalifikował do poziomu podwyższonego.

Ten poziom najwyższy kierowany jest typowo do osób ubogich energetycznie, narażonych na ubóstwo energetyczne, których budynki wymagają największego wsparcia.

Czyli tych warunków jest trochę.

Wcześniej mówiliśmy jeszcze o tym, że minimum trzy lata trzeba być właścicielem.

Trzeba mieć to świadectwo energetyczne budynku.

Ale jak też wspominaliśmy, w tym wszystkim, o czym Pani mówiła, co Pani wymieniała, może pomóc też osoba, którą wskazuje samorząd, ewentualnie ENFOŚ, albo zresztą w każdym oddziale ENFOŚ-u, czyli operator

W UFOS-ie, bo Narodowy Fundusz, z którego jestem ja, jest jednostką wspierającą pozostałe 16 wojewódzkich funduszy, więc to nie jest tak, że Narodowy Fundusz jest nad wojewódzkimi funduszami.

Wojewódzkie same wdrażają czyste powietrze.

My jesteśmy tutaj jako wsparcie dla wojewódzkich funduszy i z każdego z tych funduszy właśnie jest operator.

Ale jeszcze dodatkowo, bo tak mówiliśmy o tych operatorach i o tym, że oni są dla podwyższonego, najwyższego poziomu dofinansowania.

A tutaj warto jeszcze wspomnieć, że podstawowe osobowości

osoby, które kwalifikują się do podstawowego poziomu dofinansowania również mogą skorzystać ze wsparcia, tym razem tylko samorządów, ale może tylko, ale i nie tylko, bo w Polsce mamy w tej chwili podpisanych takich porozumień na prowadzenie punktów konsultacyjno-informacyjnych z 2257 gminami, także prawie w każdej gminie w Polsce jest taki doradca, z którego doświadczenia i porad można również skorzystać.

Zapamiętam, proszę wybaczyć moją ignorancję w znajomości struktury Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, więc obiecuję poprawę.

Ja też o tym wspomniałam, bo to jest taki częsty problem tak naprawdę, że my na przykład dostajemy pytanie, a co się dzieje w mojej umowie, dlaczego nie mam tutaj jakiejś odpowiedzi albo coś tam się zadziało, mam pytanie, bo nie wiem, co mam zrobić, a my nie mamy wglądu jako Narodowy Fundusz

Więc zawsze trzeba się skupić na tym, żeby sprawdzić, do którego wojewódzkiego funduszu został złożony wniosek o dofinansowanie i tam na pewno uzyska się odpowiedź w zakresie tej umowy podpisanej właśnie z tym wojewódzkim funduszem.

Ja to rozumiem, do Zielonej Interii też ludzie piszą z pytaniami dlaczego nie działa im internet, więc tutaj wiem jak jest.

Myślę, że mamy już dość dokładnie omówione warunki i kwestie programu Czyste Powietrze, ale

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej ma tych programów proekologicznych znacznie więcej.

Tu oczywiście moglibyśmy bardzo długo wymieniać te programy, bo ich jest kilkadziesiąt, ale myślę, że warto chociaż tak punktowo omówić kilka z nich, które

też są związane z tymi działaniami proekologicznymi.

Zresztą zastanawiam się też, przeglądając te programy, natrafiłem na takie informacje, które w pewnym sensie pewnie prawnie według przepisów programów nie, ale takim okiem laika mogą trochę nachodzić na program Czyste Powietrze, czy powielać część

Część z niego, bo jest na przykład ulga termomodernizacyjna, ciepłe mieszkanie w jakimś pewnie trochę mniejszym zakresie, ale też ktoś może się zastanawiać, a program Mój Prąd w jaki sposób jest z tym spowiązany.

Więc proszę o jeszcze taką pigułkę i krótkie podsumowanie tych pozostałych programów, bo myślę, że to też jest cenna informacja.

To ja zacznę od ulgi termomodernizacyjnej, która jest nawet wymieniona w załączniku nr 1 do programu Czyste Powietrze, ponieważ jest to takie uzupełnienie dofinansowania.

Z ulgi termomodernizacyjnej można skorzystać nawet w sytuacji, kiedy otrzymuje się dofinansowanie z programu Czyste Powietrze.

Ulga jest wdrażana przez Ministerstwo Finansów i wszelkie informacje na ten temat, w jaki sposób uzyskać dofinansowanie finansowe,

tak naprawdę tą ulgę właśnie podatkową z tego narzędzia jest zawsze przekazywany przez Ministerstwo Finansów.

Natomiast ona się troszeczkę różni zasadami w stosunku do programu Czyste Powietrze, ale istnieje taka możliwość, aby jeżeli tak mamy osobę, która

która jest podatnikiem, której dochody są opodatkowane zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych lub też opłaca ryczałt od przychodów ewidencjonowanych i zawsze może uzyskać ulgę termomodernizacyjną.

Jest to możliwość takiej ulgi do wysokości 53 tysięcy złotych i jest możliwość rozliczenia tej ulgi w przeciągu trzech lat.

Ale rozumiem, że tu już tych wszystkich innych warunków, audytów, progów nie ma.

Nie, tam są, z tego co pamiętam, bo to tak działa zupełnie poza nami, Narodowy Fundusz, a nie Wojewódzkie Fundusze w ogóle nie biorą w tym udziału.

To jest normalnie rozliczane z Urzędem Skarbowym.

Natomiast tak, tutaj z takich warunków na pewno jest to, że...

W ramach przysługującego odliczenia może skorzystać każdy odrębnie ze wszystkich współwłaścicieli danego budynku i lokalu, a na przykład w programie Czysty Powietrze obowiązuje limit dotacji na dany budynek bądź też lokal mieszkalny.

Tutaj mamy też takie ograniczenia, że na przykład w uldze termomodernizacyjnej musimy mieć wystawioną fakturę VAT wyłącznie przez podmioty, które nie korzystają ze zwolnienia z VAT-u.

Natomiast w programie Czyste Powietrze można skorzystać również z usług tych podmiotów, które z VAT-u są zwolnione.

Więc jest takich kilka drobnostek.

Chodzi o samo porównanie ulgi, termomodernizacji i czystego powietrza, to zachęcam do zapoznania się z taką krótką tabelką w załączniku numer jeden do programu Czyste Powietrze, bo jest ona, nie wiem, czy będzie widać, tak przedstawiona.

Tak są cztery pozycje, gdzie jest różnica, natomiast już same takie większe szczegóły na temat rozliczania ulgi to na pewno takie najaktualniejsze na stronie ministerstwa.

Nie skupiamy się na szczegółach, bardziej mówimy o założeniach i ciepłe mieszkanie.

Ważne jest jeszcze tylko to w uldze, żeby nie uzyskać ulgi podatkowej na ten sam wydatek, na który dostało się dotacje.

Nie może być po prostu więcej niż 100% dofinansowania uzyskane.

To takie clue wszystkiego.

Ciepłe mieszkanie.

Ciepłe Mieszkanie jest programem bardzo podobnym do Czystego Powietrza, ale skierowanym do innych odbiorców, ponieważ tam mówimy o budynkach wielorodzinnych.

Czyste Powietrze skupia się na budynkach jednorodzinnych.

Jeśli chodzi o budynki jednorodzinne, to są takie budynki,

które mają jeden, dwa lokale mieszkalne.

Tam może być ewentualnie jeden lokal usługowy.

Tam to już jest wtedy troszeczkę inaczej brane pod uwagę.

Natomiast mówimy o budynkach jednorodzinnych, ciepłe mieszkanie.

Natomiast skierowane jest budynków wielorodzinnych, tylko takich mniejszych, od trzech do siedmiu lokali.

I tam można uzyskać dofinansowanie w zależności od...

od danej części tego programu w różnym zakresie, albo na mieszkanie, albo na cały budynek.

Natomiast zakres przedsięwzięć realizowanych jest analogiczny.

Mówimy o wymianie nieefektywnych źródeł ciepła i o termomodernizacji.

Jeszcze jeden program, o którym myślę, że warto wspomnieć, to jest program Mój Prąd, też działający od kilku lat.

W programie Mój Prąd był pewien moment, w którym mieliśmy bardzo podobny zakres finansowania co z czystego powietrza, czyli mówimy tutaj o pompach ciepła, bo był taki moment, kiedy w programie Mój Prąd

Poza przede wszystkim instalacjami fotowoltaicznymi były wspierane również inne rozwiązania, takie jak pompy ciepła, które były trochę traktowane jak magazyny dla tej wytworzonej przez panele fotowoltaiczne energii.

W tej chwili w moim prądzie nie było tej możliwości już w tej ostatnim rozdaniu.

Nie było możliwości uzyskania dofinansowania do pomp ciepła.

Pozostały panele, pozostałe magazyny energii, natomiast pompy wypadły.

Natomiast z programu Czyste Powietrze od 31 marca nie ma możliwości skorzystania z dofinansowania na instalację fotowoltaiczną.

Trochę to wszystko skomplikowane, ale mam nadzieję, że po tej rozmowie będzie choć odrobinę jaśniej.

A jeśli Państwo chcieliby uzyskać więcej szczegółów, to już strony internetowe Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Pięknie dziękuję za rozmowę.

Pani Anna Wierzchołowska-Dziedzic, Enfoś o programach proekologicznych z Narodowego Funduszu.

Dziękuję raz jeszcze.

Wszystkiego dobrego.

Dziękuję i życzę wszystkim powodzenia w składaniu wniosków o dofinansowanie i uzyskiwanie dotacji.

Oj, przyda się i przebrnięcia przez te wszystkie formularze, ale z pewnością warto.

Ja Państwu też dziękuję za wysłuchanie naszej rozmowy.

Zachęcam do oglądania i słuchania kolejnych podcastów Zielonej Interii Przemysła Białkowskiej.

Do widzenia, do zobaczenia.