Mentionsy
Wyszmontów w gminie Ożarów
Choć pierwsze wzmianki pisane o miejscowości pochodzą z końca XIV wieku, to ma ona dużą bogatszą historię. Odnaleźć tu można ślady kultur prehistorycznych. Jednym z jej właścicieli był ród, którego przedstawiciel wsławił się niechlubnie próbując dokonać zamachu na króla. Z tym wydarzeniem wiąże się powiedzenie – pleść jak Piekarski na mękach. Do Wyszmontowa zapraszają Cezary Jastrzebski i Robert Szumielewicz.
Szukaj w treści odcinka
Są wzmianki na ten temat, że właścicielem Wyszmontowa i Nikisiałki, dwóch miejscowości wymienionych, był Mikołaj Piekarski.
Wtedy mówiliśmy właśnie, że stosowane jest takie powiedzenie, pleść jak piekarski na mękach i że to właśnie powiedzenie wiąże się z rodziną piekarskich, która też była właścicielami Wyszmontowa, ale w XVI wieku to się zmieniło i potem przyszli Ożarowscy.
Więc może tylko dla przypomnienia powiedzmy, co oznacza to powiedzenie Plesiak Piekarski na Mękach, ponieważ ono jeszcze dodatkowo dotyczy takiego bardzo dramatycznego wydarzenia.
Kiedy to Michał Piekarski, z tej rodziny się właśnie wywodzący, usiłował zamordować króla Zygmunta III Wazę.
Michał Piekarski może nie miał zbyt łatwego życia, bo szybko został sierotą, trafił pod opiekę krewnych, a to już wiadomo.
Piekarski nasz wyciągnął więc szablę i chciał dobić króla, no ale na szczęście okazało się, że ta świta królewska i jeden z zakonników, bo to działo się w kościele, w obecnej archikatedrze św.
Uciekł Piekarski, ale został złapany, no i potem rozpoczęła się ta kaźń.
Która jest bezpośrednim powodem tego powiedzenia pleść jak piekarski na mękach, ponieważ przez tydzień kat się nim zajmował i mimo, że król zastosował prawo łaski wychodząc z założenia, że no właśnie te różnego rodzaju problemy być może spowodowały takie a nie inne jego zachowanie.
Ponieważ wożono Piekarskiego po Warszawie i w określonych miejscach zatrzymywał się powóz i szarpano go rozżarzonymi szczypcami kat.
Obciął mu prawą rękę, ale najpierw miał trzymać czekan w tej prawej ręce, nasz piekarski, a następnie ręka została spalona i dopiero została odcięta, a lewa została odcięta już bez palenia.
W końcu użyto właśnie tego określenia pleść jak piekarski na mękach.
I ono właśnie z rodziną piekarskich, która była właścicielami też Wyszmontowa jest już na zawsze związane, mimo że raczej makabryczne są te
Ale być może, że te wszystkie problemy właśnie dotyczące rodziny Piekarskich w jakiś sposób już w tym XVI wieku odzywały się i miały wpływ na to, że potem taka, a nie inna sytuacja dotyczyła Michała Piekarskiego.
Czyli po tych piekarskich na pewno jakieś rozdąbnienie
Za chwilę by się okazało, że znowu nam czasu brakuje, a tymczasem na arenie dziejów pojawiła się rodzina Karskich, bardzo dobrze znana przecież w naszym regionie i już najprawdopodobniej pod koniec XVIII wieku oni byli właścicielami Wyszmontowa, choć z dokumentacji różnych jeszcze tak do końca to nie wynika.
I mamy tutaj też zapis dotyczący Lamberta Stanisława Józefa Karskiego.
I na pewno wiemy, że Karski ożeniony z Aleksandrą Radwańską miał siedmioro dzieci.
Ostatnie odcinki
-
Sprowa w gminie Słupia Cz. 1
01.02.2026 11:10
-
Fanisławice w gminie Łopuszno
25.01.2026 11:10
-
Brus w gminie Jędrzejów
18.01.2026 11:05
-
Winnica w gminie Połaniec
11.01.2026 11:10
-
Śladami Trzech Króli w świętokrzyskich kościołach
06.01.2026 11:10
-
Stanisław Staszic cz. 2
04.01.2026 11:10
-
Stanisław Staszic cz. 1
02.01.2026 13:31
-
Podsumowanie roku 2025
28.12.2025 11:00
-
Boże Narodzenie cz. 2
26.12.2025 09:15
-
Boże Narodzenie cz. 1
25.12.2025 11:10