Mentionsy

Misja specjalna
12.08.2025 22:05

Świat kontra Chiny. Powstanie bokserów

20 czerwca 1900 roku. W Chinach trwa krwawe powstanie bokserów. Rebelianci, przy wsparciu armii cesarskiej, przypuszczają atak na dzielnicę ambasad w Pekinie, gdzie schronili się zachodni dygnitarze, cudzoziemcy oraz chińscy chrześcijanie. Choć początkowo zjednoczone oddziały Europejczyków, Amerykanów i Japończyków skutecznie się bronią, to szybko staje się jasne, że nie mogą się równać ze znacznie liczniejszymi siłami Chińczyków. Ich jedyną nadzieją jest odsiecz ze strony armii zachodnich. Kim byli ludzie zwani przez Europejczyków "bokserami"? Dlaczego cesarzowa Cixi zdecydowała się ich poprzeć? Jak wyglądała interwencja światowych mocarstw? W Misji specjalnej odkrywamy kulisy powstania bokserów.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 50 wyników dla "Li Hongzhanga"

W ostatnich tygodniach w Chinach doszło do serii ataków na zagranicznych misjonarzy i Chińczyków, którzy przyjęli chrześcijaństwo.

20 czerwca 1900 roku powstańcy, przy wsparciu armii cesarskiej, przeprowadzają atak na dzielnicę, gdzie schronili się zachodni dygnitarze, cudzoziemcy oraz chińscy chrześcijanie.

29 sierpnia 1842 roku na pokładzie brytyjskiego okrętu Cornwallis, sumującego w chińskim porcie Nanking, zostaje podpisany traktat kończący wojnę chińsko-brytyjską, zwaną Wojną Opiumową.

Zagraniczni kupcy zyskują dostęp do chińskich portów, otrzymują liczne przywileje handlowe, a cła nakładane na ich towary zostają znacząco obniżone.

Co więcej, na wybrzeżu i w chińskich miastach zakładane są eksterytorialne osady i dzielnice zamieszkiwane przez Europejczyków, które nierzadko posiadają własne siły policyjne czy urzędy.

Powstaje wiele kościołów, a część rdzennej ludności nawraca się na nową religię.

Jedną z bardziej radykalnych organizacji jest stowarzyszenie Pięść w Imię Sprawiedliwości i Pokoju.

Jej członków nazywano potocznie bokserami, gdyż ćwiczyli i propagowali tradycyjne sztuki walki.

Niektórzy członkowie uważali nawet, że trening zapewni im odporność na obrażenia od broni palnej.

Brak reform oraz pogarszająca się sytuacja wewnętrzna w kraju sprawia, że duża część mieszkańców radykalizuje się, a za problemy obwinia przybyszów z Europy.

Dodatkowo w 1898 roku Chin nawiedza seria klęsk żywiołowych, a wielu rolników obwinia za to cudzoziemców i chrześcijan, którzy swoim przybyciem mieli zaburzyć naturalną harmonię.

Wieści o zmianie podejścia dynastii Qing do rebeliantów oraz informacje o atakach wywołują panikę wśród zagranicznych dyplomatów przebywających w dzielnicy ambasad w Pekinie.

Jest to obszar w stolicy Chin, który powstał po II wojnie opiumowej i mieścił placówki dyplomatyczne zachodnich państw.

Dodatkowo do stolicy przybywa wiele osób, które uciekają przed bokserami.

5 czerwca powstańcy niszczą linię kolejową łączącą Pekin z miastem Tianjin.

W zaledwie jeden dzień Seymour organizuje oddział liczący ponad 2000 ludzi.

Wielu chińskich dowódców było wrogo nastawionych zarówno do powstańców, jak i cudzoziemców i nie byli pewni, po której stronie się opowiedzieć.

Jednak wkrótce oddział Simura musi się zatrzymać z powodu uszkodzonej linii kolejowej.

Trzem tysiącom chińskich chrześcijan udaje się uciec do dzielnicy dyplomatycznej, a niektórzy chronią się w katolickiej katedrze północnej w Beitiang.

Cesarzowej Cixi udaje się nawiązać porozumienie z bokserami i nadaje im status państwowej milicji, co uczyniło z nich oficjalną formację bojową Armii Cesarskiej.

Tymczasem zachodnie siły koalicyjne stacjonujące w Zatocie Pohai, nie wiedząc o wydarzeniach w Pekinie, decydują się na atak na Forty Dagu.

Chcą w ten sposób zabezpieczyć ewentualne miejsce desantu na wypadek, gdyby konflikt się przedłużył i konieczne było wezwanie wsparcia.

Zapada decyzja o podjęciu prób rozmów, co pozwoliłoby im zyskać na czasie.

Von Ketteler zostaje jednak zastrzelony przez chińskich żołnierzy, gdy zbliża się do budynku ministerstwa.

Myślę, że najlepiej będzie, jeśli każda nacja zajmie się obroną swojej placówki.

W przededniu bitwy w dzielnicy znajdowało się 450 żołnierzy i 473 zagranicznych cywili, którzy zostali umieszczeni w ambasadzie brytyjskiej.

Claude MacDonald liczy, że uda mu się utrzymać dzielnicę dyplomatyczną do czasu przybycia sił Simura.

Cesarzowa wzywa też wszystkich gubernatorów do mobilizacji wojsk w celu walki z zachodnimi mocarstwami.

Li Hongzhang, jeden z najbardziej wpływowych polityków, miał nawet powiedzieć Ten dekret jest fałszerstwem.

W lipcu sytuacja obrońców staje się dramatyczna.

13 lipca Chińczycy odnoszą w mieście szereg zwycięstw, zmuszając zagraniczne wojska do wycofania się na nowe pozycje.

17 lipca zawieszenie broni wchodzi w życie, choć niektóre oddziały nadal kontynuują ataki.

Wielka Brytania, Francja, Niemcy, Włochy, Austro-Węgry, Rosja, Stany Zjednoczone i Japonia odkładają na bok swoje konflikty i zawiązują koalicję.

Pod koniec lipca do Chin zostaje wysłany korpus, którego dowódcą zostaje Feldmarszałek Alfred von Waldersee.

Wojska potrzebują jednak czasu na dotarcie do Azji, dlatego tymczasowym dowódcą wojsk koalicyjnych zostaje brytyjski generał Alfred Gaisley.

W sumie Geisli dysponuje armią liczącą 55 tysięcy żołnierzy.

Wojska mobilizują się w zdobytym przez koalicję mieście Tianjin.

Jednak marsz na stolicę Chin odbywa się w bardzo niesprzyjających warunkach.

Mimo tych przeszkód, 14 sierpnia siły dowodzone przez Geisliego docierają pod Pekin i przygotowują się do ataku na miasto.

Powstańcy, wiedząc o zbliżającej się odsieczy, łamią zawieszenie broni i przeprowadzają jeszcze jeden atak na dzielnicę dyplomatyczną.

14 sierpnia 1900 roku siły koalicyjne przeprowadzają szturm na Pekin i pod koniec dnia udaje im się opanować miasto i rozbić siły bokserów oraz armii cesarskiej.

16 sierpnia zostaje zakończone oblężenie katolickiej Katedry Północnej, gdzie schroniło się 3000 ludzi.

Zdobycie Pekinu jest symbolicznym końcem powstania bokserów.

Rozpoczyna się okupacja miasta, a zagraniczne wojska dopuszczają się licznych grabieży.

Li Hongzhang, który wcześniej sabotował rozkazy, dostaje od cesarzowej wiadomość.

Dygnitarz udaje się do Pekinu i rozpoczyna rozmowy z przywódcami koalicji.

W międzyczasie wielu bokserów i urzędników, którzy wspierali powstanie, zostaje straconych w publicznych egzekucjach.

Dzięki staraniom Li Hongzhanga dynastia Qing zachowuje władzę w Chinach.

Dzielnica dyplomatyczna zostaje powiększona, otoczona potężnymi fortyfikacjami i obsadzona korpusem liczącym 20 tysięcy żołnierzy.

Chiny muszą także oficjalnie przeprosić państwa, których dygnitarze zostali zabici podczas walk.