Mentionsy

Wobec tak oczywistych faktów, nawet żyjący często iluzją i myśleniem życzeniowym europejscy liderzy próbują formułować odpowiedź mającą raczej zabezpieczyć pozycję Unii Europejskiej jako przynajmniej gracza pierwszej gospodarczej ligi świata, gdy na walkę o mistrzostwo nikt już nie liczy.

By to zrobić, musimy najpierw rozkodować sobie termin polityka przemysłowa Unii Europejskiej i określić, na czym miałoby polegać jej bardziej aktywne prowadzenie.

Najpierw jednak zastanówmy się, dlaczego dotychczas polityka przemysłowa Unii Europejskiej korzystała z bardzo ograniczonych narzędzi.

Istotniejszym dla tych rozważań jest jednak wymiar wewnętrzny Unii.

jednolity rynek, z angielskiego single market, będący właściwie warunkiem przystąpienia wielu, zwłaszcza mniejszych gospodarek do Unii Celnej i Gospodarczej.

Polega on na zachowaniu jednakowych i równych warunków działania firm z różnych państw na terenie wszystkich krajów Unii.

W żadnym państwie członkowskim przedsiębiorstwa krajowe nie mogą być faworyzowane względem firm z pozostałych krajów Unii Europejskiej.

Zapobiega ona wywoływaniu wojny na subsydia, w której państwa członkowskie zaczęłyby dofinansowywać swoje firmy, by zyskały one przewagę nad konkurentami w ramach Unii.

Dysponując większym budżetem, mogłyby one z łatwością przelicytować mniejsze kraje i zapewnić swoim przedsiębiorstwom przewagę na rynku wewnętrznym Unii Europejskiej.

Unii czy państw członkowskich?

Bruksela nie przeznaczyła żadnych środków z budżetu Unii na ten cel, ale wprowadziła tymczasowe zezwolenie, by z budżetów krajowych taką pomoc oferować.

Państwa musiały przedstawić Komisji Europejskiej swoje mechanizmy udzielania pomocy i otrzymać potwierdzenie ich zgodności z nowymi zasadami.

Wsparcie zatwierdzone dla Niemiec i Francji stanowiło 77% całej pomocy publicznej zatwierdzonej według tych zasad w Unii Europejskiej, choć kraje te odpowiadają za około 40% unijnego PKB i przemysłu.

Nie przeszkodziło to jednak Komisji Europejskiej wydłużać stosowania specjalnych zasad na kolejne lata.

Dlatego poszukuje się innych formuł, które z jednej strony pozwolą dużym graczom walczyć z subsydiowanymi Chińczykami i Amerykanami, a z drugiej nie stłamszą mniejszych firm w samej Unii.

Część państw, w tym Polska, przychyla się więc do finansowania tej polityki ze środków unijnych, a tym samym do ustalenia jednolitych zasad i teoretycznie równego dostępu do pomocy publicznej dla wszystkich firm działających w Unii Europejskiej.

To wymagałoby zwiększenia budżetu Unii oraz ustalenia samych zasad udzielania pomocy.

Gdy biurokraci brukselscy mówią o polityce przemysłowej, przemyśle europejskim, europejskich czempionach i rywalizacji z resztą świata, wydają się być ślepi na zróżnicowanie gospodarek wewnątrz samej Unii.

Nie pisał o poszczególnych państwach członkowskich i perspektywach Mario Draghi w swoim raporcie na zlecenie Komisji Europejskiej.

Dlatego właśnie Polska potrzebuje określonych z góry gwarancji, że polityka przemysłowa Unii Europejskiej będzie prowadzona w taki sposób, by równomiernie wspierała wszystkie państwa wspólnoty.

Najprostszym wyjściem dla Brukseli, idącym również na rękę państwom mającym najwięcej w Unii do powiedzenia, byłoby dofinansowywać najlepsze uniwersytety i instytuty w Europie, dowodząc, że to one mają największe szanse na stworzenie przełomowej technologii.

Choć w przypadku instytutów naukowych konkurencja rynkowa nie jest tak istotna jak dla firm przemysłowych, to mówimy tu o rusnącym finansowaniu tych podmiotów ze wspólnego budżetu Unii Europejskiej, a więc pieniędzy, które również my będziemy wpłacać do brukselskiej kasy.

Bez zabezpieczenia odpowiedniej części wydatków dla naszego kraju i całej młodej Unii, Polska nie powinna popierać nowej polityki przemysłowej, nawet tej prowadzonej z budżetu centralnego.

Oparcie tej polityki na obiektywnych wskaźnikach musi skończyć się z kierowaniem lewiej części pomocy do firm z najbardziej rozwiniętego zachodniego rdzenia Unii.