Mentionsy

Angelika Borys jedna się z władzą Łukaszenki.

Może właśnie dlatego wywiad z Angeliką Borys, jaki ukazał się 13 listopada na łamach białoruskiego dziennika państwowego Białaruś z jego dnia, odbił się nad Wisłą tak małym echem.

Podkreśliła Borys, którą Państwowa Gazeta przedstawiła jako byłą prezes Związku Polaków na Białorusi.

Borys mówiła też o wspólnych korzeniach i kulturze mieszkańców dwóch państw i w tym kontekście skrytykowała zamykanie przejść granicznych przez Polskę jako szkodliwe tylko dla zwykłych mieszkańców przygranicznych regionów.

Powiedziała Borys.

Nasi geograficzni sąsiedzi, jak Borys określiła Rzeczpospolitą, muszą w końcu zrobić krok w naszą stronę.

by otworzyć je dopiero 17 listopada bieżącego roku, a więc już po publikacji przytaczanego powyżej wywiadu, wyznaczającego istną woltę Angeliki Borys.

Borys od dwóch dekad jest bodaj najbardziej znaną nad Wisłą przedstawicielką tej społeczności, a stanęła w świetle reflektorów nieco niespodziewanie 20 lat temu.

Było to niespodzianką o tyle, że Borys zwyciężyła głosami zwolenników znacznie bardziej prominentnego działacza Józefa Porzeckiego, który krótko przed zjazdem trafił do aresztu po skardze dotychczasowego prezesa ZPB Tadeusza Kruczkowskiego.

Zwolennicy Kruczkowskiego oskarżali przeciwną frakcję o manipulację, a władze w Warszawie o wspieranie frakcji Porzewskiego-Borys.

Faktem jest jednak i to, że Borys zebrała większość głosów, podczas gdy zjazd w Wołkowysku był kadłubowym, pozbawionym kworum.

Związek Borys, zagoniony do budynku przy ulicy Budionnego w Grodnie, w którym mieścił się również konsulat generalny RP, stawał się całkowicie zależny od wsparcia Warszawy, posuniętego aż do wydawania prasy organizacyjnej w Polsce i przemycania jej na Białoruś, gdzie i tak trudno było o kolportaż.

Z kolei ZPB Borys działał ćwierćlegalnie.

Wszystko to stało się udziałem całego szeregu działaczy niezależnego od oficjalnego Mińska Związku, a szczególnie Borys i publicysty Andrzeja Poczobuta.

Borys nie ograniczała się bowiem do słów i działań dotyczących pielęgnowania i wyrażania tożsamości etnicznej miejscowych Polaków.

Na Białorusi z kolei Borys była głównym szafarzem wsparcia materialnego wydzielanego przez polskie instytucje i recenzentem innych organizacji miejscowych Polaków.

Oczywiście wzmagało to tylko wrogość białoruskich władz wobec Borys, jej organizacji oraz podejrzliwość wobec wszelkich innych krysowych polskich organizacji i działaczy.

Borys i inni czołowi działacze jej organizacji otwarcie zaangażowali się w wielkie protesty społeczne, jakie od sierpnia przetaczały się przez Białoruś przeciw oficjalnym wynikom wyborów prezydenckich, które przeciwnicy Aleksandra Łukaszenki uznali za sfałszowane.

W praktyce przestał istnieć nie tylko Związek Polaków Borys.

Sama Borys odczuła tę klęskę na własnej skórze.

W kwietniu 2023 roku białoruska prokuratura wycofała zarzuty dla Borys, co było zielonym światłem dla podjęcia aktywności.

Trzeba przyznać, że w arcytrudnych warunkach Borys zdobyła takie formy reanimować.

W Mińsku organizacja Borys otrzymała lokal od władz.

Angelika Borys mogła pozostać w Polsce.

Jeśli zaś uznajemy, że podtrzymywanie polskiego języka, kultury i polskiej tożsamości narodowej na tej części historycznych Kresów Wschodnich, które dziś są terytorium Republiki Białorusi, powinno być celem państwa polskiego, to działalność Borys powinna się spotkać nie tylko ze zrozumieniem,

Znamienne jest, że wywiad Borys, jaki stał się przyczynkiem tego artykułu, nie spotkał się z krytyką polskich czynników oficjalnych.

Krytyki dokonał portal prowadzony przez niedawnych głównych warszawskich protektorów Borys, Fundację Wolność i Demokrację.

Moje źródło twierdzi, że Borys utrzymała pozycję głównego protegowanego polskich władz.

Po latach działalności Borys mimo wszystko pozostała ostatnia na polu gry, stając się figurą najwyraźniej akceptowalną i dla Warszawy, i dla Mińska, jako pośrednik między nimi i mniejszością polską na Białorusi.

Swoisty manifest Borys następuje w nowych realiach geopolitycznych.

Czy zatem ktokolwiek w Polsce ma moralne prawo czynić Borys wyrzuty, że przystosowała się do realiów?

Polityka zmiany reżimu, jaką przez ćwierć wieku prowadziły kolejne polskie rządy i której wyrazicielem przez lata była na kresach sama Borys, zbankrutowała.

Zrozumiała to Angelika Borys.