Mentionsy

Od 1 października 2025 roku w Polsce zacznie obowiązywać system kaucyjny.

Czy system kaucyjny zyska społeczną akceptację, czy będzie przedmiotem krytyki?

Mamy też w studiu ekspertów, do których mogą państwo kierować swoje pytania dotyczące właśnie systemu kaucyjnego, a ja teraz ich przedstawię.

Ewelina Gabryś, Krajowy System Kaucyjny Zwrotka.

Czy system kaucyjny zyska społeczną akceptację?

Bardzo dziękuję, panie redaktor, szanowni państwo, ja myślę, że będę głosem też wszystkich samorządowców, którzy domniemuję i podejrzewam, że podobnie myślą jak ja, ale myślę, że to wejście ustawy o systemie kaucyjnym jest wyczekiwaną ustawą, która na pewno poprawi stan środowiska, na pewno

To stało się już na Zachodzie, w Niemczech już od dłuższego czasu funkcjonuje i z informacji jakie mam, obywatele chwalą sobie ten system.

Czy system kaucyjny się u nas przyjmie?

Badania, które są zrealizowane na rynku pokazują, że konsumenci są świadomi tego, jakie skutki przynosi podejście, o którym mówił pan burmistrz w odniesieniu do środowiska i są zainteresowani systemem kaucyjnym.

raczej są pozytywnie do niego nastawieni, natomiast na pewno brakuje im jeszcze świadomości szerszej na temat systemu kaucyjnego, czym on jest, w jaki sposób będzie można oddawać butelki, jak to będzie generalnie wyglądało.

Tak, tak, zdecydowanie, dlatego my jako operatorzy systemu kaucyjnego też prowadzimy takie działania edukacyjne, które właśnie mają wesprzeć konsumentów w zrozumieniu tego zasad działania systemu.

Pracownik sklepu, który będzie skanował te butelki skanerem sklepowym, musi mieć możliwość odczytania kodu kreskowego, który znajduje się na tym opakowaniu, bo tylko w ten sposób będzie wiadomo, czy butelka należy do systemu kaucyjnego i czy może zostać zwrócona za nią kaucja.

Zachęcamy do wykorzystania ekspertów, których dzisiaj mamy w studiu, zadawania pytań, ale też dzielenia się opiniami na temat systemu kaucyjnego, co Państwo myślą, jak on będzie działał, jakie przeszkody staną nam na drodze, żeby on zafunkcjonował tak, jak ma zafunkcjonować.

Ja jeszcze teraz bym zapytała Pani Ewelinę Gabryś, co to oznacza, co oznacza operator systemu kaucyjnego?

Operator systemu kaucyjnego to organizacja, która tak naprawdę spaja cały proces i zapewnia obsługę systemu kaucyjnego, począwszy od wprowadzenia produktów na rynek, poprzez zwrot kaucji, obieg tej kaucji, rozliczenia pomiędzy operatorami i pomiędzy poszczególnymi interesariuszami rynku.

Więc to jest zasadnicza różnica względem obecnego stanu rzeczy, a tego nowego systemu kaucyjnego, który będzie opowiązywał od jutra.

System kaucyjny oznacza pewną rewolucję w naszym myśleniu o śmieciach, co przede wszystkim musimy już dzisiaj przestawić w naszych głowach, żeby ten system kaucyjny zadziałał skutecznie.

Co się musi zadziać w naszych głowach, żeby system kaucyjny zadziałał tak jak powinien?

ale też budować możliwość, czyli im bardziej powszechny system kaucyjny, im więcej punktów, gdzie będziemy mogli oddać butelki, gdzie będziemy mogli odzyskać swoją kaucję, tym większy sukces i tym szybciej będziemy do niego przyzwyczajeni, ponieważ to, co tutaj Pan zaznaczył, że ceny maszyn oczywiście są,

Dlatego wbrew pozorom wprowadzenie systemu kaucyjnego jest swego rodzaju formą rozszerzonej odpowiedzialności producenta.

Zatem producenci powinni wziąć większą odpowiedzialność za to, żeby te produkty, które wprowadzają na rynek, były w opakowaniach bardziej poddawanych recyklingowi, a z drugiej strony też stawiamy bardzo dużą dozę na informacje, duży nacisk na informacje, na edukację o tym, jak ten system powinien funkcjonować.

Co się będzie działo z tymi opakowaniami właśnie, gdy oddamy je do automatu albo gdy oddamy je w sklepie, w tym systemie ręcznym?

Ja odniosę się jeszcze do tego, co pan powiedział przed chwileczką, mianowicie do tego, że te opakowania nie będą mogły wrócić ponownie do obiegu, w związku z tym, że system został zaprojektowany tak, żeby minimalizować wszelkie ryzyko nadużyć.

Zwrotka realizuje tego typu inwestycje właśnie po to, aby usprawnić również zliczanie opakowań ze zbiórki ręcznej.

Problemem pewnym, który się tu wskazuje są sklepy w mniejszych miejscowościach, bo tam prawdopodobnie automatów nie będzie, będzie obowiązywał system ręczny i tu chciałam zapytać pana burmistrza, jak to wygląda u pana w gminie, bo to są tereny zarówno i wiejskie i miejskie, czy ta liczba automatów

okaże się wystarczająca, czy raczej sklepy nastawiają się na to, że będą obsługiwać mieszkańców w tym systemie ręcznym?

Znaczy ustawa z 13 lipca 2023 roku, czyli ustawa o systemie kaucyjnym, zakłada, że te sklepy wielogabarytowe powyżej 200 metrów kwadratowych mają obowiązek wprowadzenia systemu kaucycyjnego i

że już wszyscy się spieszymy, wszyscy nie mamy czasu, ale myślę, że to w naszej świadomości musi być zakodowane, że ten system jest, działa i musimy się do niego też przyzwyczaić.

Pewnie chaosu w pierwszych dniach, nawet może nie dniach, ja bym powiedziała raczej miesiącach, bo mamy też ten okres przejściowy na wdrożenie całego systemu.

To znaczy tak, one mogą być pewnie w różnym stanie, aczkolwiek jeżeli chodzi o znajomość tego systemu, jak on działa, jeżeli chodzi o maszyny, no to on ma zakodowane pewne parametry, zarówno wagę danego opakowania, kolor, kod kreskowy, plus właśnie jest ten symbol gaucji.

To może się okaże, że lepiej jednak oddawać w tym systemie ręcznym.

Prawdopodobnie te ceny jutro się nie zmienią, bo jak tutaj sobie już powiedzieliśmy, ten system dopiero zacznie być wdrażany od jutra.

Tak naprawdę system dopiero wystartuje i jutro na półkach prawdopodobnie nie znajdziemy zbyt wielu, o ile jakiekolwiek opakowanie oznaczone symbolem kaucji, bo na to przede wszystkim trzeba zwrócić uwagę.

Produkt, który jest objęty systemem kaucyjnym ma specjalne oznakowanie.

I przede wszystkim ten symbol informuje nas, że produkt został objęty systemem kaucyjnym, jest ode nas pobrana kaucja, a następnie możemy zwrócić to opakowanie, by tę kaucję odzyskać.

Tak samo uda nam się tutaj z systemem kaucyjnym i po czwarty dołączymy do grupy 17 innych krajów, które mają już ten system kaucyjny, więc będziemy o 18, a niedługo będą kolejne kraje dołączały, więc stanie się tą rzeczą powszechną w całej Europie.

gdzie ten system kaucyjny, zaznaczmy, działa dobrze.

Działa bardzo skutecznie i powyżej 90% tak naprawdę opakowań jest zbieranych do systemu kaucyjnego.

Ewelina Gabryś, Krajowy System Kaucyjny Zwrotka, dziś w studiu na temat systemu kaucyjnego.

Dziś dyskutowali o tym, jakie będą efekty wprowadzania tego systemu kaucyjnego, czy my się do niego przyzwyczajmy, czy nie.