Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
25.04.2025 13:00

Bolesław Chrobry - twórca imperium Piastów

Weź udział w Rankingu Królów Polski i wybierz swojego ulubionego władzę: https://ranking.muzhp.pl

Władca, który nikomu w Europie się nie kłaniał i nikogo o zdanie nie pytał. Konsekwentnie rozszerzał granice swojego imperium, które w szczytowym momencie sięgało od Grodów Czerwieńskich przez Pragę aż do Magdeburga. Zwieńczeniem jego skutecznej i bezkompromisowej polityki była koronacja - wydarzenie dla naszej historii kluczowe.

Droga do korony nie była jednak dla Bolesława Chrobrego ani krótka, ani prosta. Musiał zwyciężyć w walce o sukcesję po Mieszku I. Był zakładnikiem przetrzymywanym przez naszego zachodniego sąsiada – niemieckie Cesarstwo. Jego państwo było otoczone przez nieprzyjaciół.

Chrobry brutalnie krzewił wiarę chrześcijańską wśród poddanych. Czy to prawda, że za nieprzestrzeganie postu wybijał zęby? Co wiemy o pochówkach z jego czasów? Czy sprowadzał do Polski duchownych?

Kiedy jego państwo było u szczytu potęgi? Jak układały się jego relacje z Ottonem III? Kiedy zdobył Kijów? Czy Bolesław Chrobry był władcą wybitnym?

O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Przemysław Urbańczyk z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego i Polskiej Akademii Nauk.

Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 46 wyników dla "Henryk II"

Z okazji tysiąclecia rocznicy koronacji pierwszego króla Muzeum Historii Polski zaprasza do wspólnego stworzenia rankingu Królów Polski.

Dzień dobry, jest z nami profesor Przemysław Urbańczyk z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego oraz Instytutu Archeologii i Etnologii PAN.

Tych, którzy nie słuchali jednego z poprzednich odcinków naszych spotkań, spotkań z panią udziałem o Mieszku I, odsyłam do znalezienia go na kanale, także zapraszam do subskrybowania kanału Muzeum Historii Polski.

Ale zanim porozmawiamy o postaci Bolesława Chrobrego, naszego dzisiejszego bohatera, chciałbym przypomnieć o ciekawej inicjatywie, o ciekawym rankingu, który organizuje Muzeum Historii Polski.

Szczegóły znajdziecie Państwo na stronach Muzeum Historii Polski i kanałach muzeum w mediach społecznościowych.

Z pewnością, oczywiście mamy tam wielkich konkurentów jak Władysław Łokietek, Władysław Jagiełło, Jan III Sobieski, ale Chrobry z pewnością, nie wiem na którym miejscu, czasowo to powinien być na wysokim, bo właściwie to...

Właśnie tak próbuję to sobie wyobrazić, bo jednak mało znanym aspektem biografii Bolesława Chrobrego jest to, że przez długi czas przebywał jako zakładnik na Zachodzie.

Część takich opinii, do których się odwołujemy, przede wszystkim portale internetowe zajmujące się historią, bardzo chętnie się do tego odwołują, ale to są słowa napisane przez Saskiego biskupa, który niekoniecznie był fanem Bolesława Chrobrego.

Na przykład w kontekście jego stosunku do religii, bo rozpowszechniony jest ten pogląd o tym, że on karał za łamanie postów, za cudzołóstwo, zęby wybijał.

misjonarzy z Italii, z Saksonii, z Czech, którzy później ginęli na obrzeżach państwa piastowskiego.

Tutaj taki chichot historii trochę.

Pętla, ta karuzela historii obróciła się o 180 stopni, interesujące.

dzięki czemu od samego początku naszej wczesnej historii związani jesteśmy z Zachodem i cały czas to podkreślaliśmy, prawda?

Kiedy staraliśmy się o przyjęcie do Unii Europejskiej, no to nawiązywaliśmy właśnie do tych czasów, że przez setki lat związani byliśmy z Zachodem i chcemy do tego Zachodu powrócić po tych kilkudziesięciu latach, kiedy po II wojnie światowej, no...

Już w styczniu tego roku udało mu się podpisać układ pokojowy z cesarstwem, który był dla cesarza Henryka

Więc tutaj chrobry uzyskał wszystko co chciał i również chyba też i wstawiennictwo cesarza Henryka na dworze węgierskim sprawiło, że w tej wyprawie również pięciuset Węgrów brało udział.

Wysłał poselstwa i do Rzeszy, do Henryka II.

i do Bizancjum, do cesarza Bazylego II, informując ich, ja tu w tej strefie między dwoma imperiami jestem, macie się ze mną liczyć, bo ja tu jestem władcą niezależnym i silnym.

I tu pojawia się inna ciekawa sprawa, o którą chciałem zapytać, czyli słynna grafika z Ewangeliarza Ottona III z roku około 1000.

Galia, Germania, Sklawinia i Roma lub Italia, one w różnej kolejności stoją, więc to nie jest ważne, że na tej najbardziej znanej rycinie ta Sklawinia jest na końcu, ale to zdaje się odzwierciedlać tę ideę cesarza Ottona III, który był...

Czy ta idea takiej ówczesnej Unii Europejskiej, oczywiście o zupełnie innym charakterze, bo nie demokratyczna, tylko złożona z władców koronowanych, czy ona by się nie utrwaliła i Europa nie wyglądałaby całkowicie inaczej dzisiaj?

Właśnie to jest ciekawa sprawa z postacią Tona III.

Gnieźnieński to jest tak jakby ta pierwsza rzecz, którą kojarzymy z historii Polski.

No ale to jest ciekawa relacja od Tona III i Bolesława, bo dzielił ich język, dzielił ich też wiek, bo zdaje się Bolesław był starszy kilkanaście lat od tego relatywnie młodego człowieka, jakim był Ton III.

Chyba tam musiała być jakaś sympatia, jakaś fascynacja ze strony Ottona III, który był przecież młodziutkim władcą.

Spotykał się z Chrobrym początkowo głównie w obozach wojskowych, w czasie wspólnych wypraw, no więc z pewnością to jakoś ich połączyło i darzyli siebie wzajemnie sympatią, a szczególnie ze strony Ottona III widać tę chęć wspierania Chrobrego i uczynienia go, jeżeli nie najważniejszym, to jednym z najważniejszych sojuszników na Wschodzie.

Dokładnie tak, no właśnie, odszedł cesarz Otto III, półgrek zresztą, może to też miało wpływ na niego wychowanie przez grecką matkę i on miał taką wizję, no, pankontynentalną.

I po sporach, walkach tron obejmuje Henryk II, który jest całkowicie innym człowiekiem.

I cała ta doskonale układająca się współpraca między cesarstwem a państwem piastowskim, czy też dokładnie między Ottonem III a Bolesławem Chrobrym, to wszystko się załamuje z dnia na dzień i przekształca się ta przyjaźń i współpraca, przekształca się w nienawiść i otwartą wojnę, która trwała 15 lat.

Nie, nie przegrał żadnej z tych wojen, tak by trzeba powiedzieć, bo to nie zawsze były zwycięstwa, ale to nie była jedna wojna, tylko mniej więcej co dwa lata Henryk II mobilizował swoje siły, ruszał na wschód, żeby poskromić tego Bolesława, który nie chciał uznać jego wyższości.

A co z tą lansowaną teorią, która mówi o tym, że Bolesław miał ambicję być cesarzem, że miał ambicję być następcą Tona III, że ten konflikt stąd się wziął.

Jednak w tych czasach, nawet jak były te spory sukcesyjne, kto ma zostać następnym władcą, one ograniczały się do członków rodu monarszego, do członków dynastii.

Tym samym stał się władcą już całkowicie niezależnym, który w hierarchii kontynentalnej stał zaraz za cesarzem, który był koronowany przez papieża, więc tutaj te różnice w rytuale koronacji były widoczne.

No to już nie była jego wina, tak jak nie było to winą Mieszka II, który nie podołał temu dziedzictwu bardzo trudnemu, chyba zbyt wielkiemu.

Mieszko II został wypędzony, państwo najpierw zostało podzielone na kilka części, potem zupełnie władza centralna upadła, wraca później Kazimierz II.

Niestety została wywieziona kilkanaście lat po koronacji przez żonę Mieszka II, Rychezę, która pochodziła z cesarskiego klanu Ludolfingów.

Jak wiemy, ona wywiozła te regalia królewskie, oddała je cesarzowi Konradowi II.

No i tam zostały zniszczone, przetopione, nigdy się nie dowiemy jak wyglądały, a tak zwana korona Bolesława Chrobrego przechowywana w skarbcu wawelskim do końca XVIII wieku, nazywano ją koroną Bolesława Chrobrego, ale ona została wykonana na koronację Władysława Łokietka, a więc dużo późniejszą.

I w tej kopii, którą Otto III podarował Chrobremu, miał być fragment, kawałek tego gwoździa.

No tak, ale zapisał się pięknymi zgłoskami w historii chrześcijaństwa.

I na pewno nie tym mieczem, który nazywamy Szczerbiec, bo ten miecz pojawił się dopiero w XIII wieku i też został użyty do koronacji Władysława Łokietka.

którego bardzo lubią nasi historycy, no bo dokładnie brzmi, że Otto III pojechał z Bolesławem Chrobrym aż do Akwizgranu, że tam otworzył grobowiec Karola Wielkiego,

Jest tam ten piękny pomnik Mieszka II i Bolesława Chrobrego.

Niestety nie mamy nawet jednej malutkiej kosteczki Bolesława Chrobrego, która pozwoliłaby przeprowadzić badania paleogenetyczne i wyjaśnić na przykład kwestie pochodzenia dynastii piastowskiej, o której mówiliśmy w poprzedniej rozmowie.

I do tej rozmowy odsyłam, bo to była ciekawa rozmowa o Mieszku I i rozmaitych także hipotezach związanych z początkami dynastii piastowskiej.

Zapraszamy do subskrypcji kanału Muzeum Historii Polski, tak aby nie ominęły Państwa kolejne odcinki.