Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
18.10.2023 13:00

Kartki w PRL. Gospodarka niedoboru

Napady na samochody transportujące cukier, mięso jako towar strategiczny i kartki nawet na… kartki - to wszystko się działo w komunistycznej Polsce. Choć reglamentacja niektórych towarów obowiązuje także dzisiaj, to nie ma wiele wspólnego z tym, co działo się w okresie Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. Niewydolność centralnie zarządzanej gospodarki była boleśnie oczywista. Powodowała ona wiele sytuacji, w które dzisiaj trudno uwierzyć. Na przykład, w pewnym momencie Polacy masowo wykupowali dżem truskawkowy, którego cena została sztucznie ustalona na poziomie 40% kosztów produkcji słoika. Słoik z dżemem był tańszy od pustego słoika! Zarobki Polek i Polaków rosnące od połowy lat 70. i związane z tym aspiracje doprowadziły do szeregu kryzysów społecznych. Państwo nie było w stanie produkować takiej ilości towarów, która zaspokoiłaby potrzeby Polaków. Robotnicze strajki z 1976 roku wybuchły po skokowej podwyżce cen mięsa. Podobnie stało się w 1980 roku, gdy w efekcie ogromnej fali protestów powstała "Solidarność". W dzisiejszym podcaście opowiemy o gospodarce niedoboru i reglamentacji towarów w okresie PRL. Rozmawiają dr Michał Przeperski i jego gość dr hab. Andrzej Zawistowski, historyk z Szkoły Głównej Handlowej oraz Instytutu Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckego. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 17 wyników dla "Muzeum Historii Polski"

To jest podcast Muzeum Historii Polski.

No ale to było przed 1989 rokiem, to jest już chyba kwestia zupełnej historii.

No to właśnie, to spróbujmy sobie odpowiedzieć na to pytanie, dlaczego właściwie w PRL, w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, bo tak się nazywała Polska...

Mówiło się przecież, że cztery klęski polskiego rolnictwa to wiosna, lato, jesień i zima.

Ale wracając do tej historii, komu zależało?

I nagle okazało się, że cukier za 10,50, bardzo łatwo, znając przynajmniej minimalnie historię polskiej wojskowości i czasów średniowiecza i datę bitwy pod Grunwaldem, bardzo łatwo ten cukier zamienić w formę płynną.

To jest, mówimy cały czas o ogólnopolskiej reglamentacji roku 1981.

Myślę, że chyba z tych ogólnopolskich wszystko wymieniłem, bo oczywiście tam smalec, tłuszcze do tego, jakieś obok tego mięsa, tego będzie więcej.

Natomiast oprócz tej reglamentacji ogólnopolskiej istniała reglamentacja lokalna, regionalna, czasami na poziomie miasta, gminy, czasami województwa.

Mówimy o roku 81, który jest bardzo specyficznym, bardzo wyjątkowym rokiem w historii Polski.

Bo po pierwsze uporządkowano system, niektóre reglamentacje przeniesiono z systemu lokalnego do systemu ogólnopolskiego, a jednocześnie system lokalny w 1982 roku był likwidowany.

Dlatego te kartki pojawiają się już na mięso przed wprowadzeniem ogólnopolskiej reglamentacji, bo te kartki na mięso lokalnie w niektórych miastach pojawiły się już w grudniu 80 roku.

Później to przeszło do ogólnopolskiej reglamentacji i tak samo mamy do czynienia z wódką, z papierosami, z niektórymi innymi towarami.

I to są kartki najlepiej zabezpieczone przed fałszowaniem w całym polskiej historii sprzedaży reglamentowanej, co nie znaczy, że nie były fałszowane, a to jest już zupełnie oddzielna i fascynująca historia.

Natomiast wróćmy do tych reglamentacji ogólnopolskich i jedną rzecz musimy sobie uświadomić, że to było po pierwsze bardzo kosztowne rozwiązanie, system, który angażował pracę dziesiątków tysięcy ludzi i kosztował bardzo, bardzo dużo, bo takich blanketów kartkowych miesięcznie trzeba było wydrukować ponad 100 milionów.

Podcastów Muzeum Historii Polski wysłuchasz na YouTube, Spotify, Google Podcast, w audiotece, a także na innych platformach podcastowych.

Subskrybuj kanał Muzeum Historii Polski.