Mentionsy

Powojnie
17.10.2025 16:00

Jak upadło brytyjskie imperium . Spektakularny koniec potęgi po 1945 roku. Indie, Afryka i Azja.

Cześć! W najnowszym odcinku serii Powojnie poruszam temat niezwykle szeroki i fascynujący: rozpad brytyjskiego imperium kolonialnego.W XIX wieku Wielka Brytania święciła triumfy. Jej potęga wydawała się wieczna – Londyn kontrolował główne szlaki handlowe i rozległe terytoria na niemal każdym kontynencie. Brytyjski wpływ na świat był ogromny. Londyńscy władcy byli panami globu, a ich poddani odnosili sukcesy w nauce, technice i gospodarce.Ten złoty wiek jednak nie trwał wiecznie. W XX wieku imperium zaczęło się chwiać. System, który wydawał się niezniszczalny, stopniowo się sypał. Krok po kroku Londyn tracił kontrolę nad swoimi koloniami, ustępował i przekazywał władzę lokalnym społecznościom. Przełom nastąpił w roku 1960, nazwanym później Rokiem Afryki, kiedy to proces dekolonizacji przyspieszył, a brytyjskie panowanie na Czarnym Lądzie zaczęło rozpadać się niczym domek z kart. Dziś przeanalizuję ten proces. Pokażę krok po kroku, jak wyglądał upadek wielkiego Imperium Brytyjskiego.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 23 wyników dla "Londyn"

Londyn rządził handlem i finansami.

Żeby ją powstrzymać, Londyn wraz z Paryżem wsparł Imperium Osmańskie we wojnie krymskiej, a pokój paryski ograniczył rosyjską flotę na Morzu Czarnym.

Nad koloniami, protektoratami i dominiami czuwali gubernatorzy, a całość spinały flota, finanse Londynu i sieć telegraficzna.

Tymczasem globalny konflikt ujawnił słabość Londynu.

Londyn liczył na wsparcie ze strony USA, ale prezydent Roosevelt początkowo zwlekał.

Churchill co prawda uczestniczył w konferencjach w Teheranie, Jałcie i Poczdamie, ale to nie Londyn decydował o powojennym układzie sił i kształcie świata.

W tak trudnej sytuacji finansowej Londyn nie był w stanie skutecznie zarządzać swoimi koloniami.

Zagrożenie ze strony Japonii pokazało im, że nie mogą już liczyć na realną pomoc ze strony Londynu.

Opinia publiczna w Londynie przyjęła ze zrozumieniem zmiany, jakie zaszły na subkontynencie indyjskim.

Czyli podobnie jak w Indiach i Pakistanie, jedynie Birma od razu zerwała więzi z Londynem.

Eisenhower zaszantażował Londyn finansowo grożąc sprzedażą rezerw funta, co wywołało kryzys brytyjskiej waluty.

Pod naciskiem USA i Organizacji Narodów Zjednoczonych Londyn musiał się upokarzająco wycofać, a Anthony Eden wkrótce podał się do dymisji.

Ostatecznie rozwiał złudzenia, że Londyn wciąż należy do grona światowych mocarstw.

W 1957 roku w Omanie wybuchło powstanie przeciwko tamtejszemu sułtanowi i lojalnemu sojusznikowi Londynu.

Ponieważ Oman leżał u wejścia do Zatoki Perskiej, Londyn nie mógł pozwolić sobie na jego utratę.

Co istotne, inaczej niż w przypadku kanału Suezkiego, tym razem działania Londynu były koordynowane z Waszyngtonem.

Po konsultacjach z Amerykanami Londyn wysłał na miejsce 17 tysięcy żołnierzy, jednostki RAF-u i okręty Royal Navy.

a w kolejnych latach Londyn opuszczał resztę swoich placówek.

Londyn przekalkulował, że zarządzanie ogromnym terenem w dodatku niezbyt bogatym jest nieopłacalne i zgodził się opuścić sporne terytorium.

Londyn kierował się zasadą, że kolonie mogą uzyskać suwerenność dopiero wtedy, gdy władzę przejmie w nich czarnoskóra większość.

Dopiero w 1979 roku Brytyjczycy doprowadzili do rozmów pokojowych w Londynie.

W tym czasie tempo rozpadu imperium sprawiło, że dotychczasowa administracja kolonialna w Londynie przestała być potrzebna.

Kilka miesięcy później, w grudniu tego samego roku Londyn i Pekin podpisały wspólną deklarację w sprawie przyszłości Hongkongu.