Mentionsy

Irena Nowogrodzka-Barańska, dział etnografii Muzeum w Koszalinie.

Spotkanie będzie bożonarodzeniowe, wszystkimi znaki danymi sobie, o znakach, zwyczajach i tradycjach Bożego Narodzenia w kulturze pomorskiej.

Ale z racji tego, że będzie to 7 grudnia, czyli dzień po dniu 6 grudnia, a wiemy, że 6 grudnia jest związany z patronem.

świętym Mikołajem, to oczywiście powiemy też o świętym i prezentach.

Powiemy też o stole wigilijnym, co powinniśmy mieć na tym stole, a czego nie.

O choince, skąd się wziął zwyczaj strojenia choinki, a także o wielu innych rzeczach, takich jak kolęda, kolędnicy, opłatek i inne rzeczy ciekawe.

Bo to jest ten już cały ferwor przygotowań, kiedy powoli ruszymy do sklepów na te zakupy.

Tu będzie można się też dowiedzieć, co przygotować, jak przygotować, być może o jakichś potrawach, o których dzisiaj już niekoniecznie pamiętamy na tych naszych wigilijnych stołach.

Będziecie wyciągać takie asy z rękawa?

Będziemy różne rzeczy wyciągać, między innymi też o prezentach, ale też o potrawach.

Tak, coś mamy przygotowanego, więc tym bardziej zachęcamy, żeby sobie posłuchać i też może odciągnąć troszeczkę od tych prezentów, zakupów i tego ferworu i tych czystych okien, o których zawsze mówimy.

a też zastanowić się troszeczkę nad tym, co to jest za święto, skąd się wzięło i chwilę może w zadumie troszeczkę pobyć i w takim ciszy i spokoju, tak jak w Holendzie w śródnocnej ciszy.

Bo trochę będziecie chcieli odciągnąć od tej całej komercji, która od kilkunastu już lat właściwie rządzi wszystkimi świętami, nie tylko w Polsce, ale na całym świecie, ale tak.

Kiedyś tradycja była taka, że rzeczywiście 12 potraw na stole.

Teraz chyba trochę od tego odchodzimy, bo zwyczajnie często jest nas mniej przy tym stole i byłoby to nie do przejedzenia, ale czy rzeczywiście powinno być 12 chociaż po troszeczku?

Potraw nie musi być, raczej tutaj muszą być takie rzeczy, które kiedyś były darem od ziemi, którą się uprawiało, darem też z jezior czy z morza, tutaj dlatego też ryby.

Też jest oczywiście symbolika tych wszystkich potraw, to też powiemy, ale chyba najważniejszym tym takim wątkiem tutaj przewijającym się jest to, żeby właśnie w tej ciszy, spokoju i miłości i zadumie spędzić ten czas.

A prezenty, czy kiedyś też obdarowywano się jakimiś darami i co to było?

Przede wszystkim też to były takie rzeczy, które można było samemu zrobić, m.in.

ciasteczka, słodycze, dawne słodycze, które można było obdarować, a święty, święty Mikołaj, to też będziemy o nim mówić, przecież też jest patronem ubogich,

i on też rozdawał różnego rodzaju pomoce, czy to pieniądze, czy też jedzenie, żywność i dlatego też nawiązanie jest do tych prezentów dzisiaj i do tego świętego, stąd to wszystko się wzięło, a że skomercjalizowane to wiemy i też może będzie to chwila też zastanowienia się, do jakiego stopnia możemy aż tak zmienić dawne zwyczaje i obyczaje.

Jak to się zmieniło wszystko?

No właśnie, ostatnio te obyczaje nieco się zmieniają, a pytam konkretnie o choinkę.

Kiedyś było to drzewko z lasu, dzisiaj z różnych względów czasami jest to plastikowy krzaczek albo na przykład stroik i nie ma tej tradycyjnej choinki.

No ale czy kiedyś była właśnie tradycyjna choinka, to też o tym powiemy, że co było przed choinką, że dzisiaj ten stroik to wcale nie jest nic złego, bo niektórzy nie mają przestrzeni na to, żeby postawić taką dużą, zieloną choinkę z lasu.

Stroik wystarczy, jest to zawsze jakaś gałązka przystrojona.

Symbol świąt, więc myślę, że jak najbardziej tutaj też odpowiemy na te pytania, które teraz padły.

Czy gdyby ktoś chciał się jeszcze przygotować do tych świąt i ubrać choinkę tak bardzo tradycyjnie, to pokażecie, zasygnalizujecie, jakie ozdoby, z czego można zrobić, żeby ona była taka bardzo własna?

Tak, w dziale etnografii też przygotowujemy się już teraz na dniach do strojenia naszej choinki, która tutaj już stoi w chałupie w Muzeum w Koszelnie.

I mamy bardzo dużo ozdób i też takich ozdób, które z pewnością niektórzy pamiętają, dla niektórych to będzie nowość, że są też takie ozdoby wykonane.

No właśnie, nie powiem, proszę przyjść i posłuchać i zobaczyć.

Zapraszamy wszystkie osoby chętne, niezależnie od wieku, bo będzie i też dla dzieci i dla dorosłego.

W sali wystawowej Pradzieje Pomorza na ulicy Młyńskiej w Muzeum w Koszalinie.