Mentionsy
Raport o książkach – Wit Szostak i Dobrosław Kot „Dorzecza i dociekania”
W przedświątecznym odcinku Raportu o książkach spotykamy się z filozofem i pisarzem, dlatego rozpiętość lektur będzie bardzo szeroka: od Heraklita, przez Brunona Schulza, Bolesława Leśmiana, Denisa Johnsona, Platona… po Wita Szostaka.
W centrum naszej rozmowy będzie jednak znakomity esej filozoficzny, który jest odbiciem spotkania filozofa z pisarzem. Pyta bowiem o związek myślenia z opowieścią. W tej historii metaforą myślenia jest morze, a metaforą opowieści – rzeka.
„Dorzecza i dociekania” Dobrosława Kota to fascynująca lektura, w której rzeka nie jest tylko punktem wyjścia, ale też przedmiotem rozmyślań. Choć „przedmiot” to słowo niefortunne w odniesieniu do rzeki, bo rzeka – jak pisze filozof – to czasownik, a nie rzeczownik.
Rzeki umykają językowi, a język broni się przed rzecznym żywiołem, tworząc metafory.
Rzeka, która jest wiecznym ruchem i zmiennością, jest zresztą być może najlepszą metaforą literatury.
Bo czy podobnie jak nie można dwa razy wejść do tej samej rzeki, tak samo nie można dwa razy przeczytać tej samej książki?
To jedno z wielu pytań literacko-filozoficznych, które – mam nadzieję – porwą Państwa niczym nurt rzeki w ten świąteczno-noworoczny czas.
Prowadzenie: Agata Kasprolewicz
Goście: Dobrosław Kot/Wit Szostak
Książka: „Dorzecza i dociekania” – Dobrosław Kot; Wydawnictwo słowo/obraz terytoria
---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiak
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.com
Koszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]
Szukaj w treści odcinka
Od Heraklita, przez Bruno Schulza, Bolesława Leśmiana, Denisa Johnsona, Platona, Powita Szostaka.
Moim gościem jest również Wit Szostak, znakomity pisarz, także z Krakowa.
Dla państwa, którzy znają twórczość literacką Wita Szostaka i dla tych z państwa, którzy znają twórczość filozoficzną Dobrosława Kota, wszystko jest jasne.
Dobrosław Kot i Wit Szostak to jest jedna i ta sama osoba, filozof.
I pomyślałem sobie, że jeżeli ma się spotkać tak na kartach jednej książki Dobrusa w Kozwitym Szostakiem, to właśnie teraz.
Opowieść o dziwnej, trudnej, popękanej przyjaźni między Bronisławem Malinowskim a Witkacym, która zaczyna się, są oczywiście retrospekcje, ale zaczyna się w 2014 roku, kiedy Malinowski z Witkacym wyruszają na drugi koniec świata, żeby rozpocząć badania Bronisława Malinowskiego antropologiczne, potem Witkacy wraca.
I Witkacy i Malinowski byli w awangardzie tego konstruowania tego nowego świata.
Autor pierwszej, Isshon Hutchison, jamański poeta, pisze w formie poematu, co jest zupełnie niesamowite, o oddziale jamańskich żołnierzy, którzy jako żołnierze brytyjscy przez imperium zostali podczas I wojny światowej wysłani na Bliski Wschód.
ale opowiedziany językiem poetyckim i jeszcze przeplatany i włożony właściwie w taki kontekst baśni braci Grimm, tych wszystkich bajek, w których pojawiają się dzieci, żyjące na skraju lasu, jak Jazim Małgosia, jak Kopciuszek, jak Czerwony Kapturek, dla których ten las jest niesamowitym.
Pięć tytułów, które zachwyciły Wita Szostaka w roku 2025.
Że ja nie muszę zmieniać się z witaszą z taka doprosowa kota i na odwrót przebierać się, prawda?
bo one przewidują tak różne strategie, a czasami są wręcz w jednym zdaniu, które ma czasami dwie czynniki, są streszczeniami całych powieści, że tam są zapowiedź właśnie nie tylko środków stylistycznych, ale też tylu rozmaitych warstw, które się potem wydarzają na kolejnych dziesiątkach czy setkach stron, że jest dla mnie niesamowite, że w tym jednym zdaniu da się to pomieścić.
I to chyba już ostatnia metafora rzeczna w tej rozmowie, za którą bardzo, bardzo serdecznie dziękuję Witowi Szostakowi, znakomitemu pisarzowi oraz Dobrosławowi Kotowi.
Ostatnie odcinki
-
Raport o książkach – Jan Klata o „Termopilach P...
02.02.2026 16:00
-
Raport o stanie świata - 31 stycznia 2026
31.01.2026 08:00
-
Raport na dziś - 28 stycznia 2026
28.01.2026 14:10
-
Raport o książkach – Jerzy Koch o nowym przekła...
26.01.2026 16:00
-
Raport o stanie świata - 24 stycznia 2026
24.01.2026 08:00
-
Raport o sztucznej inteligencji - Rozbierz czło...
22.01.2026 16:00
-
Raport na dziś - 21 stycznia 2026
21.01.2026 13:08
-
Raport o książkach – Przemek Dębowski o projekt...
19.01.2026 16:00
-
Raport o stanie świata - 17 stycznia 2026
17.01.2026 08:00
-
Raport na dziś - 14 stycznia 2026
14.01.2026 14:31