Mentionsy

Raport o stanie świata Dariusza Rosiaka
18.10.2025 07:00

Raport o stanie świata - 18 października 2025

Na dzień przed planowanym spotkaniem z prezydentem Zełenskim prezydent Trump odbył ponad dwugodzinną rozmowę z Władimirem Putinem. Według Trumpa w jej wyniku nastąpił „wielki przełom”. Uzgodniono, że obaj prezydenci spotkają się w najbliższym czasie w Budapeszcie. Na kilka godzin przed rozmową Trumpa z Putinem Rosja przypuściła jeden z największych ataków na Ukrainę w tej wojnie – wykorzystano 28 pocisków balistycznych i 320 dronów.


Na froncie sytuacja jest stabilna – trwają rosyjskie ataki na infrastrukturę krytyczną Ukrainy: niszczone są elektrownie, atakowane linie i inne obiekty kolejowe w kraju. Jakie mogą być wyniki obecnej ofensywy dyplomatycznej Ukrainy, zwłaszcza wizyty Zełenskiego w Waszyngtonie? O czym świadczy ponad dwugodzinna rozmowa Putina z Trumpem i jakie mogą być jej rezultaty?


Chiny poważnie zwiększyły obostrzenia eksportu metali ziem rzadkich i technologii do produkcji towarów o zastosowaniu cywilno-wojskowym. Trump zapowiada podwyższenie ceł na chińskie towary o sto procent. Kolejny rozdział wojny handlowej, czy przymiarki przed planowanym spotkaniem Trumpa i Xi Jinpinga?


W Madagaskarze rewolucja młodych. Po kilkutygodniowych zamieszkach prezydent ucieka za granicę, a władzę obejmuje dowódca elitarnej jednostki. Dlaczego od odzyskania niepodległości ta wyspa jest skażona korupcją i brakiem szans na rozwój?


James Cook był i pozostaje symbolem wielkich odkryć podróżników z Zachodu. Dla Polinezyjczyków spotkanie z żeglarzami z Anglii było często początkiem końca ich kultury. Czego dziś uczą nas wyprawy kapitana Cooka – w programie rozmowa z autorem książki o tym podróżniku i odkrywcy.


Zajrzymy również do Ciudad Bolívar – dzielnicy Bogoty, do której warto zajrzeć, jeśli chcemy zrozumieć, dlaczego Kolumbia nazywana jest państwem niekończącej się przemocy.


A także: o tradycji – tej starej i tej nowej. Będzie również o żeńskim imieniu Tradycja, którego popularność niestety przeminęła z wiatrem zwanym wind of change.


Rozkład jazdy: 

(03:08) Michał Kacewicz: Trump z Putinem na dzień przed wizytą Zełenskiego

(25:45) Jakub Jakóbowski: Chiny zaostrzają warunki eksportu metali ziem rzadkich

(50:31) Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Felieton tradycyjny

(56:34) Podziękowania

(1:03:18) Adrian Bąk: Ciudad Bolivar - symbol współczesnej Bogoty

(1:22:23) Jędrzej Czerep: GEN Z chce zmienić Madagaskar

(1:37:36) Hampton Sides: Jak kapitan Cook zmienił Polinezję

(1:54:46) Do usłyszenia


---------------------------------------------

Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠

Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠

Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 35 wyników dla "Cook"

James Cook był i pozostaje symbolem wielkich odkryć podróżników z zachodu.

Czego dziś uczą nas wyprawy kapitana Cooka?

James Cook był kapitanem i odkrywcą, który pod koniec XVIII wieku w imieniu brytyjskiej korony odbył trzy odważne ekspedycje na Ocean Spokojny.

Cook zginął w 1779 roku na Hawajach.

W ostatnich latach w oceanie burzono pomniki Cooka, domagając się opowiedzenia jego historii na nowo.

Marcin Żyła rozmawiał o tym z Camptonem Seidsem, amerykańskim historykiem i dziennikarzem, autorem wydanej niedawno w Polsce książki o kapitanie Cooku na szerokim, szerokim morzu.

Na początek Marcin spytał pisarza, jak dziś dziedzictwo Cooka jest postrzegane przez mieszkańców Wysp Pacyfiku, czy pamięć o nim to raczej pamięć o odkrywcy?

A może istnieje inny, trzeci sposób opowiadania historii Jamesa Cooka?

W ostatnich dekadach na całym Pacyfiku kapitan Cook stał się symbolem kolonializmu i imperializmu.

Cook był przede wszystkim odkrywcą.

Była twarz Jamesa Cooka.

Próbowałem włączyć do narracji niektóre argumenty przeciwników Cooka.

What distinguished James Cook?

Czym James Cook różnił się od innych odkrywców swojej epoki?

Muszę przyznać, że Cook mnie fascynuje.

Właśnie dlatego szanuje kapitana Cooka.

James Cook miał bardziej zniuansowane podejście i pod tym względem wyprzedzał swoje czasy.

Z tych wszystkich powodów uważam, że kapitan Cook należy do elity morskich odkrywców.

Cook was sent by the Admiralty on an incredible journey.

Admiralicja wysłała Cooka w niezwykłą podróż z zadaniem odnalezienia tzw.

Cook był jednym z tych odkrywców o zacięciu naukowym, którzy obalili niektóre z tych legend.

Kapitana Cooka bardzo to interesowało.

Zbudowali ogromne kanu i odbyli migracje przez Pacyfik, które Cooka zdumiały.

Ogrom terytorium Pacyfiku uświadamia, jak długie i żmudne były podróże kapitana Cooka.

Dopiero gdy pomnożymy to przez kilka rzędów wielkości, zrozumiemy, jak wielkiej rzeczy dokonał Cook, a nawet bardziej.

Czego, Pana zdaniem, możemy się dziś nauczyć z tych wielkich wypraw kapitana Cooka?

Te tematy są głęboko zakorzenione w podróżach Jamesa Cooka, który na przykład wprowadził w wielu miejscach obce gatunki zwierząt.

Rozumiem jednak, dlaczego polinezyjczycy są źli na kapitana Cooka.

Wraz z pojawieniem się Cooka rozpoczął się na Pacyfiku rozpad wielu małych społeczności wyspiarskich.

Cook nie miał zamiaru ich niszczyć, ale ostatecznie tak właśnie się stało.

Rozumiem, dlaczego polinezyjczycy nie mają dobrego zdania o kapitanie Cooku, ani o żadnym innym europejskim odkrywcy, który przybył na ich tereny.

Oczywiście Brytyjczykom i innym potęgom morskim zależało na powiększaniu imperiów, ale dla Cooka oraz dla jego podwładnych były to chyba przede wszystkim bardzo niebezpieczne podróże.

Patrząc na kogoś takiego jak Cook, trzeba sobie przypomnieć, jak mało wtedy widzieliśmy o rejonach świata, do których podróżował.

Wiele wysp i archipelagów, które odwiedził kapitan Cook, ma dziś problemy ze znalezieniem swojego miejsca w światowej gospodarce.

Nie znam rozwiązania ich problemów, ale lubię myśleć o tych tak zwanych odkryciach kapitana Cooka jako o wzajemnych odkryciach.