Mentionsy
Raport o stanie świata - 29 listopada 2025
Papież Leon XIV z pierwszą zagraniczną wizytą udaje się do Turcji, gdzie czeka na niego prezydent Erdoğan. W jaki sposób Erdoğan wzmacnia rolę Turcji na arenie międzynarodowej? Jakie są jego cele na Bliskim Wschodzie, zwłaszcza w Syrii i Gazie, w wojnie Rosji z Ukrainą i w stosunkach z Ameryką? I dlaczego jego popularność w kraju wydaje się słabnąć, a opozycja – mimo prześladowań – rośnie w siłę?
Komisja Europejska uznała, że Gruzja coraz bardziej oddala się od członkostwa w Unii. Dlaczego po roku protestów antyrządowych władza nie ma się czego obawiać? Czy demokracja w Gruzji odchodzi w niepamięć?
Na północy Nigerii kolejna fala porwań uczniów. Czy w kraju – jak mówi prezydent Trump – rzeczywiście ma miejsce „ludobójstwo chrześcijan”? Na czym polegają główne konflikty społeczne w Nigerii i dlaczego tak trudno je rozwiązać?
Zwycięzca wyborów w Czechach Andrej Babiš przedstawił nowy rząd złożony z przedstawicieli partii do niedawna uważanych za krytykujące system. Czy Czechy, wzorem słowackiego sąsiada, zmienią się w kraj sceptyczny wobec Unii i niechętny pomaganiu Ukraińcom?
Mózg człowieka rozwija się w pięciu fazach wiekowych. Co się z nami dzieje w kolejnych fazach i dlaczego tego typu badania mogą mieć konkretny wpływ na jakość ludzkiego życia?
Rozkład jazdy:
(02:34) Karol Wasilewski: Erdogan – gracz globalny
(35:24) Paweł Boguszewski: Mózg – największy skarb i największa niewiadoma człowieka
(1:05:02) Podziękowania
(1:11:51) Marcin Żyła i Remi Adekoya: Czy w Nigerii ma miejsce „ludobójstwo chrześcijan”?
(1:26:46) Tomasz Maćkowiak: Jakie Czechy z nowym rządem?
(1:45:10) Stasia Budzisz: Gruzja – po roku protestów coraz dalej od UE
(2:06:23) Do usłyszenia
---------------------------------------------
Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiak
Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.com
Koszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]
Szukaj w treści odcinka
jak znaczące miejsce w globalnej polityce odgrywa dziś Turcja, która była i jest jednym z kluczowych graczy na Bliskim Wschodzie.
Bardzo sprytnie, trzeba powiedzieć, zahaczył o to papież, który mówił, że Turcja powinna się cieszyć z tego, że jest tym państwem takim wielo, prawda?
To jest kwestia seminarium, które jest poruszana cały czas przez Unię Europejską, żeby pokazać, że Turcja, deklarując tę oczywiście swobodę poszanowania wyznań, jednak ma drobny problem z tym.
To znaczy Turcja lubi patrzeć na patriarchę Konstantynopola jako na tego, który jest, no właśnie, przywódcą tej wąskiej grupy chrześcijan zamieszkujących Turcję, w odpowiednim oczywiście odłamie, a nie uznając jego ekumenicznego charakteru.
To jest seminarium greckich ortodoksów, przepraszam jeśli źle używam tej nazwy, nie jestem specjalistą od religii, które jest zamknięte od 1971 roku i Turcja nie wydaje pozwolenia na to, żeby w tym seminarium kształciły się nowe grupy księży.
I to jest sprawa, która jest poruszana, tak jak powiedziałem, w raportach Unii Europejskiej na ten dowód, że Turcja ma jeszcze jednak problem z wolnością religii.
Turcja odegrała poważną rolę w osiągnięciu rozejmu w gazie, wcześniej umieściła w Damaszku u władzy nowego prezydenta Syrii, bardzo mocno w niego inwestując.
Ale Turcja odegrała w osiągnięciu tej fazy wojny, nazwijmy to, znaczącą rolę, prawda?
Teraz, co Turcja zrobiła?
No Turcja była istotną pośredniczką w rozmowach z Hamasem i ta jej rola jest doceniona zarówno przez Stany Zjednoczone, jak i, no oczywiście to muszę dodać, nie w formie oficjalnej, przez Izrael.
Natomiast druga jest taka, że Turcja ma jednak w tym momencie, i to jest, jak się zejdzie pod powierzchnię tego sukcesu, to widać te problemy, ma właśnie problem z przekuciem tego dotychczasowego sukcesu w coś szerszego.
Ale trwają też rozmowy na temat tego, czy Turcja ma być częścią tego kontyngentu stacjonującego w strefy gazy, ponieważ Izrael sprzeciwia się temu radykalnie.
To sprzeciwia się, ponieważ Turcja była głównym i jest sponsorem Hamasu obok Kataru.
Natomiast oczywiście zarzuty Izraela idą dalej, to znaczy Izrael mówi, że w Turcji funkcjonują biura Hamasu, do czego Turcja się absolutnie nie przyznaje.
I tutaj chodzi o wojnę dwunastodniową i o lekcję, jaką Turcja z tego odebrała.
A mianowicie Turcja spojrzała na to, co Izrael zrobił z Iranem, chyba możemy to wprost powiedzieć w taki sposób, i pierwotna reakcja Turków była bardzo ciekawa, bo to było takie schadenfreunde, tak?
No i tutaj szybko opędzając ten wątek, mamy szalenie trudną sytuację w tym trójkącie Izrael, Stany Zjednoczone, Turcja, gdzie te państwa po prostu ucierają swoje stanowiska i Amerykanie mają po prostu do czynienia z takim gorącym kartoflem, z którym jeszcze nie wiedzą jak sobie poradzić.
Po pierwsze Turcja oczekuje od Szary, że będzie elementem, który ustabilizuje Syrię, bo Turcji zależy na stabilnej i powinienem dodać zjednoczonej Syrii.
I żeby zrealizować plan, Turcja ma szereg różnych instrumentów.
To znaczy od razu, gdy władza szary zaczęła się konsolidować, zaczęły się pojawiać pogłoski teraz materializujące się o tym, że Turcja chciałaby szkolić syryjskie siły bezpieczeństwa.
Pojawiła się ciągle niewyjaśniona kwestia baz wojskowych, w których Turcja miałaby mieć swoją obecność.
Jak łatwo się domyślić, po tym wszystkim, co powiedziałem, Turcja i Izrael różni również ten element podejścia do Kurdów.
A więc Turcja, która toczy proces pokojowy z partią pracujących Kurdystanu, organizacją uważaną za terrorystyczną przez Turcję Stany Zjednoczone i Unię Europejską, z którą toczy walki turecki rząd od lat 80., Turcja obawia się, że syryjscy Kurdowie, których uważa za przedłużenie tej tureckiej partii pracujących Kurdystanu, będą rozgrywani przez Izrael, że Izrael będzie nasilał te tendencje autonomiczne na północy Syrii.
A mianowicie Turcja chciałaby być tym państwem, które z jednej strony, nie antagonizując Rosji, wspiera Ukrainę, jakkolwiek dziwnie to brzmi, i państwem, które tutaj Taip Erdoğan nie ukrywa, pośredniczy w rozmowach między Rosją a Ukrainą.
Oczywiście Turcja chciałaby również wykorzystywać to, że ma stosunki z Rosją i te stosunki ma dość dobre, do pośredniczenia między partnerami takimi jak Stany Zjednoczone i Rosja.
I tutaj, no cóż, pozycja turecka, myślę, że Turcja jest tutaj na straconej pozycji.
I teraz, co jeszcze podkreśla Turcja, jeśli chodzi o konflikt?
A mianowicie mówi to, że Turcja mogłaby kontrybuować znowu wojska, które służyłyby stabilizacji.
I jeśli pytasz, jak to się przekłada na politykę wewnętrzną, to jedną z moich odpowiedzi będzie, myślę, że to, co robi Turcja...
Ostatnie odcinki
-
Raport o książkach – Jan Klata o „Termopilach P...
02.02.2026 16:00
-
Raport o stanie świata - 31 stycznia 2026
31.01.2026 08:00
-
Raport na dziś - 28 stycznia 2026
28.01.2026 14:10
-
Raport o książkach – Jerzy Koch o nowym przekła...
26.01.2026 16:00
-
Raport o stanie świata - 24 stycznia 2026
24.01.2026 08:00
-
Raport o sztucznej inteligencji - Rozbierz czło...
22.01.2026 16:00
-
Raport na dziś - 21 stycznia 2026
21.01.2026 13:08
-
Raport o książkach – Przemek Dębowski o projekt...
19.01.2026 16:00
-
Raport o stanie świata - 17 stycznia 2026
17.01.2026 08:00
-
Raport na dziś - 14 stycznia 2026
14.01.2026 14:31