Mentionsy
Wszechnica FWW - Historia
Wszechnica FWW - Historia
16.02.2026 11:30

1117. Co naprawdę powiedział Konfucjusz? / dr Małgorzata Religa

Wykład dr Małgorzaty Religi w ramach Kawiarni Naukowej 1a w Wawerskim Centrum Kultury [12 lutego 2026 r.]Konfucjusz to jedna z tych postaci, o których wszyscy coś słyszeli, ale mało kto naprawdę wie, co dokładnie powiedział – i co miał na myśli. Zwykle kojarzymy go z sentencjami o harmonii, porządku i szacunku dla tradycji. Tyle że… ten obraz bywa uproszczony, a czasem wręcz mylący.Konfucjusz (551–479 p.n.e.) nie był prorokiem ani twórcą religii. Był nauczycielem, urzędnikiem, myślicielem i praktykiem życia społecznego, który próbował odpowiedzieć na bardzo konkretne pytania:- jak powinno działać państwo?- jak budować dobre relacje między ludźmi?- co znaczy być „dobrym człowiekiem” w świecie pełnym konfliktów?Jego nauczanie nie polegało na głoszeniu abstrakcyjnych prawd. Przeciwnie – Konfucjusz skupiał się na codziennej praktyce: na relacjach rodzinnych, odpowiedzialności władzy, znaczeniu edukacji, samodoskonaleniu i etyce opartej na wzajemności. Kluczowe pojęcia jego myśli – ren (humanitarność), li (rytuał, właściwe zachowanie), yi (moralna słuszność) – nie są prostymi hasłami, lecz narzędziami myślenia o społeczeństwie.Co ważne: Konfucjusz nie zostawił po sobie jednego „świętego tekstu”. To, co dziś uznajemy za jego nauki, znamy głównie z Dialogów konfucjańskich (Analektów) – zapisków uczniów i kolejnych pokoleń. Stąd pytanie, które stanie w centrum wykładu:co naprawdę powiedział Konfucjusz, a co dopisali mu inni?Wykład pokaże Konfucjusza nie jako pomnikowego mędrca z cytatu na kubku, lecz jako myśliciela zanurzonego w realiach swojej epoki – epoki kryzysu, chaosu politycznego i rozpadu dawnych porządków. A przy okazji pozwoli zrozumieć, dlaczego jego idee przez ponad dwa tysiące lat kształtowały Chiny, Koreę, Japonię i Wietnam – i dlaczego wciąż wracają dziś w rozmowach o etyce, edukacji i władzy.To będzie opowieść o tym, jak czytać Konfucjusza uważnie, bez uproszczeń i bez mitów – i co z jego myśli może być zaskakująco aktualne także dla nas.Dr Małgorzata Religa 李周, ukończyła studia sinologiczne w Zakładzie Sinologii WO UW; studiowała także na Uniwersytecie Nankai w Tianjinie w latach 1985 – 86 i na Beijing Shifan Daxue (1999-2000). Jej zainteresowania naukowe dotyczą chińskich religii (takich jak taoizm, a przede wszystkim synkretyczne ruchy religijne, zarówno dawne, jak i zupełnie współczesne), literatury klasycznej i współczesnej, klasycznej myśli chińskiej. Prowadzi takie zajęcia jak: klasyczny język chiński na studiach I i II stopnia, lekturę tekstów źródłowych na studiach II stopnia oraz wykład Filozofia i religie Chin. W ostatnich latach wiele czasu poświęca tłumaczeniom literatury chińskiej; przełożyła m.in. Słownik Maqiao Han Shaogonga, Żaby Mo Yana, Totem wilka Jiang Ronga, opowiadania Yu Hua, a także poezje Duo Duo, Jidi Majia, Hai Nan i Du Ya.Jeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafww2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/d9wz-p963. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/#konfucjusz #filozofia #etyka #kawiarnianaukowa #kultura #historia #harmonia #tradycja #porządek #państwo #chiny #korea #japonia #azja

Konfucjusz konfucjusza Jiu Boga Szun Żen Żen Konfucjuszowi Konfucjuszu Kong Małgorzata Religa Shang Ti Shunowi Analekta Człowieczeństwa

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 25 wyników dla "Konfucjusz"

Tytuł, który ja tutaj napisałam na tej planszy to jest Co i dlaczego powiedział Konfucjusz, ale tytuł, który był tutaj oryginalnie zaproponowany jest chyba lepszy.

Co naprawdę powiedział Konfucjusz?

Zanim zaczniemy, zanim dojdziemy do samego Konfucjusza, to chciałam powiedzieć taką jedną rzecz, że Konfucjusz oczywiście nie funkcjonował w próżni.

Konfucjusz nie pojawił się znikąd.

Konfucjusz funkcjonował i mówił, nauczał w bardzo określonym kontekście historycznym i bardzo określonym kontekście społecznym także.

I chciałam zacząć naszą dzisiejszą rozmowę od przybliżenia nieco, jak wyglądały Chiny przed Konfucjuszem i jak wyglądały Chiny w czasach Konfucjusza.

Dlaczego przed Konfucjuszem?

Dlatego, że okres, w którym działał Konfucjusz, to jest przełom VI i V wieku przed naszą erą, to jest czas, w którym Chiny jako cywilizacja

To są postaci, do których konfucjusz, późniejsi konfucjaniści, a także inne szkoły filozoficzne działające w Chinach po VI wieku przed naszą erą będą się odwoływały cały czas.

I tutaj mamy takie trzy postaci, które chińska tradycja, chińska tradycyjna historia, z naszego punktu widzenia to są postaci mityczne, ale z punktu widzenia Konfucjusza to były postaci czysto historyczne.

Powiedzmy sobie, ich rządy obejmują około 200 lat pod sam koniec III tysiąclecia i do nich będą odwoływać się wszystkie szkoły filozoficzne, przede wszystkim Konfucjusz.

I chciałam ten fragment przeczytać z państwem dlatego, żeby pokazać pewne założenia, pewną wiedzę, pewne koncepcje dotyczące państwa, dotyczące władzy, dotyczące w ogóle funkcjonowania świata, do jakich odnosi się Konfucjusz.

który w pewnym sensie stanowi sam rdzeń konfucjanizmu, stanowi sam rdzeń nauczania konfucjusza, mianowicie relacje między ludźmi, uporządkowanie relacji między ludźmi.

I chciałam powiedzieć też o tych trzech cesarzach, o kilku znowu istotnych rzeczach, które definiują, w jaki sposób Konfucjusz myślał o społeczeństwie, jak myślał o ludziach.

One mają wszystkie związek z Konfucjuszem.

Niebo rozumiane jest w tych tekstach i tak samo rozumiał je Konfucjusz na różne sposoby, ale ten, który jest dla nas ważny tutaj, niebo to jest moralny porządek świata.

Ja ich wymieniam tylko dlatego, że bez przerwy do nich się odwołuje Konfucjusz.

Konfucjusz mówi, ja nie tworzę niczego nowego.

Pierwszy to jest okres wiosen i jesieni, w którego końcówce żyje Konfucjusz.

Nie chodzi o to, żeby odczytywać tam te znaki, tylko ówczesne Chiny, Chiny czasów Konfucjusza.

Od pewnego momentu możemy o nich mówić, że to są państwa i w czasach Konfucjusza jest tak, że te państwa właściwie prowadzą niezależną politykę.

I to jest pierwszy rys, pierwsza rysa na obrazie społeczeństwa tak, jak je widzi Konfucjusz.

Konfucjusz mówi, Konfucjusz rozumie to w ten sposób.

I co mówi Konfucjusz?

A zatem Konfucjusz nie patrzy w przyszłość, on nie ma jakiejś wizji.

Ostatnie odcinki