Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
22.01.2025 09:00

Jak Krzyżacy stali się Prusakami. Hołd 1525

Rok 1525 wyznacza ważną cezurę w historii Europy i niebagatelną dla historii Polski datę. Pozwoliliśmy wówczas Krzyżakom zmienić szyld i rozpocząć historię Prus. Jak się później okazało, zgubną dla Rzeczpospolitej. W szkołach nadal uczymy się, że hołd pruski był wiązał się ze zmianą religii przez Wielkiego Mistrza. Tak naprawdę Albrecht wymanewrował swojego wuja, czyli Zygmunta Starego i przeszedł na luteranizm po ustanowieniu świeckiego księstwa. Krzyżacy po raz ostatni ogrywają Polskę, a Prusy z lennika szybko staną się największym wrogiem Rzeczypospolitej. W dzisiejszym odcinku usłyszycie Państwo mało znaną relację z przebiegu Hołdu Pruskiego odnalezioną w Tajnym Archiwum w Królewcu. Zastanowimy się też nad losami Mazurów. Dlaczego ten lud, nie będący w istocie nigdy pod panowaniem polskich królów, aż do czasów XX wieku nie zapomniał o swoim języku i przywiązaniu do Polski? XVI wiek wyznacza koniec wielkiego fenomenu średniowiecznej Europy, bo tak chyba można nazwać ten zakon rycerski, czyli niesamowitą korporację, która zabudowała swoimi zamkami ziemię od Wisły aż po Dźwinę. Co sprawiło, że formuła zakonu zaczęła się wyczerpywać? W czasach świetności Rzeczpospolitej Obojga Narodów mamy sześć hołdów pruskich. Ostatni w roku 1641. Jakie przyczyny sprawiły, że Prusy polskim królom stopniowo wymykają się z rąk? O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Janusz Małłek, dyrektor Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w latach 1975-1978, dziekan Wydziału Nauk Historycznych w latach 1993-1999 i prorektor ds. organizacji i rozwoju UMK w latach 1999-2002. Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 11 wyników dla "Zygmunta III"

Ale tak naprawdę Albrecht wymanewrował swojego wuja, czyli Zygmunta Starego i przeszedł na luteranizm już po ustanowieniu świeckiego księstwa Prus.

On znika w początku XVIII wieku, to są ostatni ludzie, którzy rozmawiają, Mierzej Kuroński rozmawiają jeszcze po staroprusku.

Albrecht pojechał, bo wielki mistrz Albrecht, no jednak to był siostrzeniec Zygmunta.

Zresztą to widać też u Zygmunta Augusta, jak jest hołd pruski 69 roku, to on tego swojego kuzyna, bo to młody był ten Albrecht Fryder, 16-letni i dostał ospy.

Jedna rzecz to jest porażka Zygmunta III w wojnie ze swoim wujem, z Karolem IX.

Można powiedzieć, już Zygmunta Augusta dopuszczenie Brandburczyków.

I tu trzeba powiedzieć, że była wspólna polityka Albrechta i Zygmunta Augusta, jeśli chodzi o inflanty temu.

A potem wykorzystano, no przecież były jeszcze za Zygmunta III, byliśmy w Moskwie.

Więc zapytam na konkretnych przykładach, czym takie miejsca jak Soldau, Ortelsburg czy Litzk, czyli o ile pamiętam Działdowo, Szczytno i Ełk różnią się od miasteczek w Polsce w tym okresie przed rozbiorami w XVIII wieku?

To się ten proces, owszem szkolnictwo było, zawsze było w każdej wiosce już w XVIII wieku jakaś szkółka i to po polsku, w tej południowej części.

No, jak mówiłem, troszkę uczył ich w XVIII wieku.

0:00
0:00