Mentionsy
Kryminalna stolica II Rzeczypospolitej
Warszawa uchodzi obecnie za bezpieczne miasto. A jak to wyglądało w II RP? Czy można było spokojnie wyjść na spacer wieczorem? Która dzielnica była bezpieczna, a w której łatwo można było spotkać doliniarza? Kim byli kasiarze i dlaczego przestali być potrzebni w latach 30?
Przestępczość kwitła w stolicy II Rzeczypospolitej. Była to przestępczość z biedy. Dotyczyła zarówno prostytucji, jak i kradzieży, rozboju czy działalności gangów. Warszawski półswiatek dorobił się swoich bohaterów - Krwawego Wiktora, Tatę Tasiemkę czy Doktora Łokietka. Co o nich wiemy i dlaczego pogrzeb Krwawego Wiktora był jednym z największych, jakie widziała Warszawa tamtych lat?
Co świat przestępczy mówi nam o Polsce dwudziestolecia międzywojennego? Jak rozumieć fakt, że przestępczość wyrastała przede wszystkim z biedy? Co stało się z bohaterami naszej opowieści po II wojnie światowej?
O tym wszystkim w dzisiejszym podcaście rozmawiają dr Michał Przeperski i jego gość, dr Paweł Rzewuski, pisarz i historyk.
Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Szukaj w treści odcinka
Wśród właśnie przestępczości, co ciekawe, grupą przestępców najbardziej narażoną na narkotyki, a przynajmniej wychodzące najczęściej w badaniach, to byli kasiarze, czyli ci złodzieje, którzy rozpływali kasy pancerne, którzy też mieli trochę inne wyobrażenia, którzy w rzeczywistości też inaczej wyglądali niż szpicbródka.
Aktualnie badacze podchodzą do tego trochę inaczej i po pierwsze zawidowali pewne teorie, które tam powstały o ucieczce, o prawdziwej przeszłości Szpicbródki, która miała być romantyczna, że miał być kasiarzem w Petersburgu i Kijowie.
Kasiarze to była elita przestępców, prawda?
Dużo było takich kasiarzy w Warszawie?
Jest nawet książka poświęcona bezpośrednio kasiarzom Mateusza Rodaka.
w której on właśnie pokazuje o wszystkich przestępcach współwystępujących z kasiarzami, między innymi właśnie wzmożoną konsumpcją narkotyków.
Czyli musieli sobie, biedni kasiarze musieli sobie radzić narkotykami ze stresem, który te przestępstwa wywoływały.
Te bieguny, bogactwo, no i tutaj ci kasiarze rozumiem, banki, pieniądze, a z drugiej strony bieda, a była też taka pewnie...
Z perspektywy dzisiejszej można byłoby spokojnie powiedzieć, że to był właśnie słynny szpic Bródka, Kasiarz, o nim już trochę opowiedzieliśmy.
Kasiarz, właściwie bandyta, bohater, świadka przestępczego.
Też kasiarze.
Kasiarze już przestali być w cenie pod koniec lat 30., kiedy się zmieniły systemy sejfów i po prostu przestał być popyt na nich.
To było naturalne, że mamy świat Alfonsów, świat prostytutek, świat kasiarzy, świat złodziei.
Ostatnie odcinki
-
Czerwiec 1976. Początek końca PRL?
18.06.2026 14:00
-
Marionetka czy król? Rządy Stanisława Augusta P...
11.06.2026 14:00
-
Jak wyglądały wakacje w PRL?
04.06.2026 14:00
-
Początki króla Stanisława Augusta Poniatowskieg...
28.05.2026 14:00
-
II RP pod francuskim parasolem. Francja i Pols...
21.05.2026 14:00
-
Zamach stanu Piłsudskiego. Przewrót majowy i rz...
14.05.2026 14:00
-
Telefon - historia rewolucyjnego wynalazku
07.05.2026 14:00
-
Rewolucja informacyjna. Wynalezienie druku i hi...
07.05.2026 07:38
-
Katastrofa jądrowa w Czarnobylu. Wybuch elektro...
23.04.2026 14:00
-
Tolerancja religijna w Rzeczpospolitej. Państwo...
16.04.2026 14:00