Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
04.09.2024 13:00

Ku chwale i ku przestrodze. Malarstwo historyczne

Malarstwo historyczne kojarzymy najczęściej z jednym twórcą - Janem Matejką. Jednak opowieść o tych, którzy tworzyli dzieła przedstawiające wydarzenia z przeszłości jest bardziej skomplikowana. Czy historyczne obrazy malowano ku chwale i ku przestrodze?

XIX wiek przyniósł Europie eksplozję historyzmu. W polskich warunkach malarstwo historyczne nabrało, w obliczu utraty suwerenności, szczególnego wyrazu. Na czym polegała nasza specyfika? Czy nie zrozumienie jej przez Francuzów spowodowało, że słynny obraz Matejki pt. "Rejtan - upadek Polski" uznali za przestrogę przed pijaństwem? I co z tą historią ma wspólnego Napoleon?

Kim byli czołowi reprezentacji malarstwa historycznego? Za co krytykował ich Witkacy? Przypomnimy XIX-wieczny fenomen wystaw światowych, ze szczególnym uwzględnieniem tej zorganizowanej w 1939 roku w Nowym Jorku. Wreszcie, kto wpadł na pomysł malowania obrazów o powierzchni kilkudziesięciu mieszkań? Czy "Panorama Racławicka" jest jedynym tego typu obrazem?

O tym wszystkim w podcaście z serii Inne historie Polski rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Michał Kopczyński, współtwórca i jeden z kuratorów zorganizowanej w Muzeum Historii Polski wystawy czasowej pt. "Potęga opowieści. Od dawnej kroniki do nowoczesnego muzeum". Wystawę można zwiedzić do 15 września 2024 roku.

Program zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 10 wyników dla "Matejki"

Oczywiście malarstwo historyczne powoduje, przynajmniej w moim przypadku, skojarzenie z jednym nazwiskiem, to jest nazwisko Jana Matejki.

I tutaj muszę zachęcić do jednego z poprzednich odcinków podcastu, bo rozmawialiśmy o kodach znaczeniowych malarstwa Matejki z profesorem Wojciechem Tygielskim.

Nie wiem, otrucie Bony, to jest z Matejki przypadek.

Jeden z wczesnych obrazów Matejki.

Otóż cechą charakterystyczną polskiego malarstwa, a właściwie jednego malarza Matejki, o którym mamy tutaj nie mówić, jest to, że nie o suspens chodzi, tylko chodzi o sprzedanie pewnej wizji dziejów Polski.

Ta wizja dziejów Polski za życia Matejki się zresztą zmienia z bardzo krytycznej na taką bardziej pochwalną, chociaż elementy krytyczne tam cały czas są obecne.

I on przytacza taki przykład z wystawy paryskiej, na której pokazywano rejtan Matejki.

ten zaoczny wyrok zesłania na Syberię, ale Francuzi go nie wydali, no bo to jednak była postać znacząca i pisano do Branickiego, żeby on wykupił obraz Matejki, dla niego to nic przy jego gigantycznych pieniądzach.

Wykupił obraz Matejki, przed pokazem go zniszczył.

No i z jednej strony jest Brandt, bitwa pod Chocimiem, czy zwycięstwo pod Chocimiem, a z drugiej strony jest ten Matejko, taki Matejko chwalebny, czyli potęga Rzeczypospolitej, a po drugiej stronie tej takiej krytycznej jest Matejko Stańczyk i co drugiego, żeby nie było Matejki za dużo.