Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
25.02.2022 14:50

Nie takie pospolite ruszenie. Jak wojowano w Rzeczypospolitej

Historia Polski od zawsze kojarzy nam się z nazwiskami wielkich wodzów i datami militarnych zwycięstw. Termin pospolite ruszenie wszedł do polszczyzny, jako synonim powszechnego udziału społeczeństwa w bitwach w obronie Rzeczypospolitej. Co dziś znaczy ten mit i czy pospolitym ruszeniem wygraliśmy nim jakąkolwiek znaczącą bitwę lub wojnę? Czy nie mamy przypadkiem do czynienia z romantyczną wizją historii wykształconą ku pokrzepieniu serc w okresie rozbiorów? Jan Dobrogost Krasiński dowodził mazowieckim pospolitym ruszeniem w czasie potopu szwedzkiego. W bitwie pod Nowym Dworem Mazowieckim przeciwko naszej formacji wojskowej zginęło… pięciu Szwedów - wspomina w podcaście „Prześwietlenie. Inne historie Polski” profesor Michał Kopczyński. - Wiek XVII był wiekiem profesjonalizacji armii i tu Rzeczpospolita już nie dawała rady. Mieliśmy złudne poczucie bezpieczeństwa. W tym odcinku podcastu zastanowimy się dlaczego, gdy europejskie mocarstwa rozbudowywały i profesjonalizowały wojsko, a armie zyskiwały liczbę kilkuset tysięcy żołnierzy, Rzeczpospolita Obojga Narodów będąca jednym najliczniejszych europejskich państw dysponowała armią wielkości księstwa Sardynii albo Bawarii. Aż do utraty niepodległości. Dlaczego przez wieki wojna była w Rzeczpospolitej domeną tylko jednego stanu, a chłopi i mieszczanie nie brali udziału w bitwach, nie stanowili powszechnego poboru w czasach gdy był on podstawą w wielu XVIII-wiecznych armiach w tym przyszłych zaborców? Dziś nie będziemy rozmawiali o szarżach i wygranych bitwach, ale o tym jak przez wieki było zorganizowane i finansowane Ministerstwo Obrony Narodowej naszej Rzeczypospolitej. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 7 wyników dla "Rzeczpospolita"

Od świetności do upadku, czyli jak wojowała Rzeczpospolita.

ponosiła Rzeczpospolita i to dostrzegali też wybitni wodzowie, że coś z tym trzeba zrobić, to znaczy Krzysztof Radziwiłł, hetman litewski, no ale także Stanisław Koniecpolski, hetman koronny, widzieli, że Szwedzi walczą nowym sposobem, to był sposób holenderski, zmodyfikowany przez króla Szwecji Gustawa Adolfa, ale sposób holenderski polegał na tym,

Tymczasem był to czas, gdy Rzeczpospolita w dziedzinie sztuki militarnej stała w miejscu, jeżeli nawet nie zaliczyła pewnego regresu.

To znaczy, to jest wiek rewolucji naukowej, ale to jest też wiek pełnej profesjonalizacji armii i tutaj Rzeczpospolita rzeczywiście już nie dawała rady.

Dlatego Rzeczpospolita jest rozległym krajem, czy była rozległym krajem, stosunkowo rzadko zaludnionym, który był strasznie trudny do opanowania.

I potem jest księstwo warszawskie, dużo mniejsze niż Rzeczpospolita, które ma armię czterdziestotysięczną.

I to jest mniej więcej tyle, co duża Rzeczpospolita w przeddzień wojny polsko-rosyjskiej 1792, bo tyle z tych stutysięcy zostało.