Mentionsy

Czy z górą dwa miesiące walk stanowiły ostatni akord II Rzeczpospolitej?

Moim gościem jest Sebastian Pawlina z Muzeum Historii Polski, autor książki Barykady 44.

Barykada nie jest czymś, co się pojawia w Warszawie w ogóle w historii Polski od tak nagle 1 sierpnia 1944 roku, tylko jest czymś, z czym wiele osób, te starsze pokolenia miały doświadczenie wcześniej.

No ale barykady w ogóle w historii Europy też mają swoje antecedencje.

Natomiast ten pierwszy okres, masz absolutnie rację, tak, to jest tak, że na początku było to absolutnie doświadczenie, no można powiedzieć rewolucyjne, tak jak rzeczywiście sięgniemy do tego rewolucyjnego Paryża z XIX wieku, jak spojrzymy, no przecież w historii Polski to nie tylko są barykady te dwudziestowieczne, ale też te, które budowali polscy rewolucjoniści w XIX wieku, w okresie, nie wiem, wiosny ludów.

To jest coś, co w zasadzie łączy wszystkich ludzi, którzy stali na barykadach od momentu, kiedy one pojawiły się w XVI wieku w historii Europy.

Artyleria stosowana w mieście też jakby nieco inaczej, aniżeli w II wojnie światowej.

Z drugiej strony można patrzeć na Powstanie Warszawskie jako na ostatni akord II Rzeczpospolitej.

Oczywiście rząd II Rzeczpospolitej istniał jeszcze długo później, ale chodzi o taką pewną praktykę społeczną.

To był ostatni wolny kawałek II Rzeczpospolitej na terenie Polski, nie w Londynie, nie na emigracjach, nie w umysłach czy sercach rodaków, tylko tu w Warszawie, bo rozmawiamy w Warszawie przecież.

A z drugiej strony to jest jeszcze II Rzeczpospolita, czy to już nie jest II Rzeczpospolita, jak na to patrzę?

To już nie jest II Rzeczpospolita, absolutnie.

To II Rzeczpospolita nie jest już od momentu, nie jest już od września 1939 roku.

Bo kiedy to już na przykład w drugiej połowie powstania widać bardzo mocno, kiedy są przez pracowników Biura Informacji i Propagandy Komendy Głównej Armii Krajowej przygotowywane raporty na temat stanu psychicznego Warszawy, na temat w ogóle nastrojów społecznych ludzi w Warszawie.

W teorii to bardzo dobrze brzmi, że ta nowa Polska, która została stworzona na fragmencie wyzwolonej przez powstańców Warszawy będzie lepsza, będzie inna, ale tydzień po tego dniu okazywało się, że nie jest chyba tak dobrze.

bo i bardzo niejednoznaczne są postaci i cała wymowa tego, co dzieje się w kanale jest bardzo niejednoznaczna, właściwie chyba bliższa antycznej tragedii niż jakiejkolwiek realnej rekonstrukcji tego, co się działo, a z pewnością to był taki film, który, tak jak powiedziałem wcześniej,

O barykadach, kanałach, powstaniu warszawskim i jego niejednoznaczności miałem ogromną przyjemność rozmawiać z Sebastianem Pawliną z Muzeum Historii Polski, autorem książki Barykady 44.

Podcastów Muzeum Historii Polski wysłuchasz na YouTube, Spotify, w audiotece, a także na innych platformach podcastowych.

Subskrybuj kanał Muzeum Historii Polski.