Mentionsy
Wrzesień 1939. Czy Anglicy nas zdradzili?
Pomimo zobowiązań sojuszniczych, Wielka Brytania i Francja nie przyszły na odsiecz Polsce walczącej z Niemcami we wrześniu 1939 roku. W naszym kraju od lat spieramy się o to, czy zostaliśmy wówczas zdradzeni przez aliantów zachodnich.
Rzecz nie jest oczywista, bo przecież Londyn i Paryż wypowiedziały wojnę Berlinowi już 3 września 1939 roku. Lokalna wojna obronna Polski stała się w ten sposób konfliktem światowym. Dlaczego tak się stało i co do tego doprowadziło?
I jak w tym kontekście oceniać politykę zagraniczną II Rzeczpospolitej? Czy decyzje szefa MSZ Józefa Becka utorowały drogę do ostatecznego upadku niemieckiego totalitaryzmu? A może raczej sprowadziły na Polskę wojenne nieszczęście?
O tym wszystkim w dzisiejszym podcaście rozmawiają dr Michał Przeperski i prof. Jacek Tebinka z Uniwersytetu Gdańskiego.
Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Szukaj w treści odcinka
Sojusz pomiędzy Warszawą a Londynem przyszedł zbyt późno, by zmienić losy naszego kraju.
o narodzinach Sojuszu Polsko-Brytyjskiego i o jego znaczeniu dla losów Polski i całej Europy.
Jeśli poczytać przemówienia Władysława Gomułki z okresu, kiedy on był przywódcą PRL, to stwierdzenie o tych egzotycznych sojuszach z Wielką Brytanią, Francją było sposobem, aby legitymizować ten cudzysłów sojusz ze Związkiem Radzieckim.
Jeśli patrzymy na Europę Środkowo-Wschodnią, czyli tutaj Polskę, Czechosłowację, a w tym przypadku na razie na Czechosłowację, no to istotnym czynnikiem było to, że i Brytyjczycy i Francuzi, chociaż Francja miała traktat sojuszniczy z Czechosłowacją, nie mieli tam większych interesów gospodarczych i politycznych.
To, że Wielka Brytania, Francja i sojusznik III Rzeszy Włochy
Nie będziemy tu się wdawali w te gdybania, czy było lepiej przyjąć te żądania, czy nie, bo myślę, że nasza dyskusja związana z potem powstawaniem, rodzeniem się Sojuszu Polsko-Brytyjskiego pokaże, że byłoby to mocno ahistoryczne i...
Zalążki Sojuszu.
Dramat dlatego, że Słowacja nie staje się polskim sojusznikiem, ale jak pan powiedział, staje się niemieckim satelitą.
Mimo formalnego sojuszu z Francją stan stosunków polsko-francuskich był fatalny.
Stworzenie protektoratu Czech i Moraw było tego ewidentnym dowodem, plus układ sojuszniczy ze Słowacją.
No proszę powiedzieć w takim razie, na co to się konkretnie przełożyło w relacjach polsko-brytyjskich, no bo my mówimy o tym tak potocznie, w 1939 rok Polska ma sojusz z Francją i Wielką Brytanią, ale tak naprawdę to się materializuje znacznie, znacznie później, wiosną 1939 roku, przecież nie ma jeszcze żadnego sojuszu łączącego Warszawę z Londynem.
Ale istnienie niepodległej Polski i jej sojusz z Rumunią był też gwarancją bezpieczeństwa w jakimś wymiarze dla Rumunii w kontekście relacji i pretensji terytorialnych Związku Radzieckiego wobec Rumunii, które w 1940 roku zostaną zniszczone.
jeśli komunistyczne państwo sowieckie będzie częścią jakiegoś tam, może nie tyle sojuszu, ile antyniemieckich deklaracji.
W ten sposób budowano przyszły już formalny sojusz.
powstaje zarys takiej koalicji, Wielka Brytania, Francja, Francja mająca sojusz z Polską, no to Hitler, mając perspektywę wojny na dwóch frontach, zatrzyma się.
patrząc jak się rozwijały stosunki III Rzeszy z różnymi państwami sojuszniczymi.
ale powstawanie tego sojuszu polsko-brytyjskiego, choć on formalnie zostanie zawarty dopiero 25 sierpnia 1939, jednak ten stan stosunków polsko-brytyjskich, rodzenie się tego sojuszu, liczne wizyty, rozmowy, jednym z efektów będzie zaproszenie...
Dodajmy, że Sowieci wierzyli w jakiś tajny, mityczny układ, sojusz polsko-niemiecki od 1934 roku, od czasu tej deklaracji polsko-niemieckiej.
Na skutek tych rozmów sojuszniczych Polski z Wielką Brytanią i z Francją dochodzi do zawarcia, przede wszystkim jeżeli chodzi o Wielką Brytanię, dochodzi do zawarcia sojuszu polsko-brytyjskiego.
No i do tego jeszcze jego włoski sojusznik Mussolini nie garnął się do udziału w konflikcie europejskim.
Ale to Sojusz Polsko-Brytyjski był głównym czynnikiem, który spowodował, że on odwołał atak na Polskę 26 sierpnia i próbował jeszcze Brytyjczyków zniechęcić do pomocy Polsce.
O ile Benito Mussolini prowadził potem przez miesiące aż do lat 40. roku politykę non-beligerenza, czyli ta strona, która jest co prawda sojusznicza wobec Niemiec, ale niewalcząca, taka specyficzna, wyjątkowa konstrukcja prawna, to we wrześniu 39. roku dzieją się rzeczy istotne i w początku października 39. roku
polityczne, wojskowe, dotyczące też mniejszych krajów sojuszniczych, to to wszystko zajmowało czas.
Niestety Polska została tutaj, zgodnie z tą strategią sojuszników naszych, pozostawiona na łasce Hitlera.
Ponieważ w Układzie Polsko-Brytyjskim Sojuszniczym w tajnym pakcie, tam nie było żadnych podziałów stref wpływów, zapisano, że układ dotyczy agresji niemieckiej na Polskę bądź na Wielką Brytanię.
Ostatnie odcinki
-
Czy bitwa pod Wiedniem była błędem? Jan III Sob...
29.01.2026 15:00
-
Niekorzystne sojusze i zdrada magnatów? Sobiesk...
22.01.2026 18:00
-
Pierwszy kryzys klimatyczny? Mała epoka lodowco...
15.01.2026 18:00
-
Czy Jan Sobieski był ratunkiem dla Rzeczpospoli...
08.01.2026 18:00
-
Jan Sobieski. Cienie młodości — ambicja i klęsk...
01.01.2026 18:00
-
Wojsko na ulicach. Polska 1981 między strachem ...
18.12.2025 18:00
-
Jak komunistyczna partia zniewoliła Polskę?
11.12.2025 18:00
-
Koniec węgla? Jego polska historia
04.12.2025 18:00
-
Rosyjski kolonializm, czyli podbój bez mapy?
27.11.2025 18:00
-
Krzyżacy przejmują Gdańsk. Nowe rozdanie
20.11.2025 18:00