Mentionsy

I armia francuska była wówczas armią przodującą w świecie.

Armii w rozumieniu związku operacyjnego, bo związkami taktycznymi nazywamy dzisiaj brygady, dywizje i korpusy, a bitwę toczy armia jako związek operacyjny.

Że w warunkach mobilizacji mamy wystawić dywizję w silnych korpusach, a te korpusy w silnych armiach.

Nie było nas stać, żeby do tych dywizji dodać te wojska korpuśne i armijne, żeby dodać te całe armie, bo pamiętajmy, że armia to nie jest kilka walczących obok siebie dywizji.

Armia ma własną strukturę, ma oddziały i pododdziały bezpośrednio podporządkowane danej armii, ma sztab tej armii, ma określony system łączności, ma określony system logistyczny.

Już w okresie międzywojennym ta zasada, że u nas jest armia, a potem jest dywizja i że armia jest ułomna w zakresie własnych wojsk oraz ułomna w wojska korpuśne i właśnie armijne, ta zasada była krytykowana, ale bardzo ostro poddano ją krytyce dopiero po klęsce 1939 roku.

No i Kirchmayr w tej swojej analizie słabości Wojska Polskiego analizuje także zagadnienie szczebel armia, korpus, dywizja.

Już to dowództwo szczebla operacyjnego, a więc armia, pochłaniało tak wielu oficerów, tak wiele środków łączności, tak wiele kolumn zaopatrzeniowych.

A przecież armia na modłę francuską to miało być co najmniej 4 albo i 6 dywizji piechoty.

Bo pamiętajmy, że w normalnej organizacji korpus to co najmniej 2 dywizje albo 3, a armia najmniej to 2 korpusy, czyli najmniej 4 dywizje albo 6.

Co skutkowało potem w roku 1939 tym, co musiało nadejść, czyli że nasze dywizje walczyły w próżni, w pustce i topniały na drogach odwrotu, nie mając właściwego oparcia w strukturze armii, bo armia była...

W innych armiach także korzystano z cywilnej sieci łączności, ale różnica w stosunku do nas była taka, że tam cywilna sieć łączności była alternatywą, ale wojsko miało własną, rozbudowaną sieć łączności.

Armia przeciwnika mogła wykorzystać łączność cywilną, ale miała własną wojskową łączność.

a jednocześnie armia jako dowództwo, to musimy sobie uświadomić, że to jest określona organizacja o fizycznym charakterze.

W związku z tym, w związku też z różnicami mobilizacyjnymi, nasza armia w rozumieniu jej dowództwa nie rozwijała się natychmiast do walki.

Bo oczywiście niektóre pododdziały też dosyłano już w ramach mobilizacji powszechnej, ale jednak dywizja piechoty bądź brygada kawalerii mogła osiągnąć pełną gotowość do działań w ramach mobilizacji alarmowej, a armia nie.

Że tak jak nasza armia w polu walczy dywizjami, ale czeka dopiero na przybycie wszystkich jednostek wsparcia i zabezpieczenia szczebla armii, tak sam sztab tejże armii najpierw walczy rzutem wydzielonym i czeka, aż kwatermistrz armii, sztab armii, szefowie służb w drugim rzucie mobilizacyjnym dojadą do niego.

Ale po prawdzie, jeżeli armia, już nawet na poziomie nierealnym, bo realnie zawsze są braki i czegoś brakuje, ale na poziomie teoretycznym, jeżeli my mówimy, że dobrze wyposażona armia na szczeblu jednostek wsparcia i zabezpieczenia szczebla tejże armii, to jest jeden batalion saperów, to jest ekwiwalent jednego batalionu łączności.

Była bieda armia.

że nadal armia polowa musi czerpać z doków zaopatrzenie i wsparcie, ale te doki po wydzieleniu komponentu własnego na rzecz armii polowych dysponują bardzo osłabioną strukturą wewnętrzną.

Armia jako związek operacyjny nie posiada własnego aparatu dowodzenia w rozumieniu poprawnej struktury łączności.

Armia jako związek operacyjny ma bardzo słabą i przestarzałą sieć łączności.

Tworzy się po kilka linii zapasowych łączności telegraficznej bądź telefonicznej między poszczególnymi armiami i naczelnym wodzem.

Że niektóre armie, takie jak Armia Karpaty, będą powstawać w warunkach całkowitej improwizacji, bez właściwego aparatu dowodzenia i zabezpieczenia.

Bo przecież decyzją marszałka od marca 1939 roku ma powstać Armia Białystok, późniejsza samodzielna grupa operacyjna Narew.

Ma powstać Armia Modlin, Armia Pomorze, Armia Poznań, Armia Łódź, Armia Kraków i Armia Odwodowa.

I dlatego na przykład ta armia Karpaty, którą trzeba było latem dopiero 1939 roku gwałtownie wystawiać, no dla niej zabrakło już tak naprawdę kadry i sprzętu.

Czasami poprzez połączenie armii Karpaty z armią Kraków, czy podporządkowanie wojsk zjeżdżających do Warszawy, armii Warszawa, czy w ogóle tworząc improwizowane struktury takie jak armia Lublin, która miała bronić Środkowej Wisły przed Niemcami.

A armia niemiecka rozwijała się także na szczeblu dowództw armii, na szczeblu dowództw korpusów oraz wszelakich wojsk wsparcia i zabezpieczenia szczebla armii i korpusów.

która to armia rezerwowa miała zabezpieczyć tyły ich armii polowej, operacyjnej.

Ich armia rezerwowa to były setki różnego rodzaju batalionów, nie tylko szkoleniowych, ale właśnie wartowniczych, tyłowych, wszelkiej maści zabezpieczających.

I niestety we wrześniu 1939 roku nie było żadnego znaku równości między naszymi armiami, a ich armiami.