Mentionsy
Premiera Pisma. Jak big techy niszczą demokrację?
Jak to się stało, że big techy nie tylko przestały służyć procesom demokratycznym, ale wręcz zaczęły im zagrażać? W jaki sposób cyfrowi giganci wpływają obecnie na geopolitykę? O tym rozmawialiśmy podczas lipcowej Premiery Pisma.
Usługi wielkich firm technologicznych miały nas połączyć. Ułatwić rozmowę, wesprzeć oddolne organizowanie się w grupy, poszerzyć dostęp do informacji. Wybuchy takich afer, jak Cambridge Analytica, botowy skandal podczas pierwszej kampanii Donalda Trumpa, zarzuty o wsparcie reżimu wojskowego w Mjanmie wysunięte wobec firmy telekomunikacyjnej Mytel, upadek giełdy FTX, blokada portalu X w Brazylii, zamykanie przez Metę oddziałów fact-checkingowych czy ostatnie unieważnienie wyborów w Rumunii wskutek rosyjskich ingerencji obnażają jednak naiwność tamtych założeń. Jak to się stało, że big techy nie tylko przestały służyć procesom demokratycznym, ale wręcz zaczęły im zagrażać? W jaki sposób cyfrowi giganci wpływają obecnie na geopolitykę? O tym wszystkim rozmawialiśmy podczas lipcowej Premiery Pisma.
W dyskusji wzięli udział:
Sylwia Czubkowska – dziennikarka technologiczna. Współprowadząca podcast Techstorie w Radiu TOK FM i twórczyni magazynu Spider’s Web+. Publikowała w takich tytułach, jak „Gazeta Wyborcza”, „Dziennik Gazeta Prawna”, tygodnik „Newsweek” czy magazyn „Znak”. Wielokrotnie nominowana do najważniejszych nagród dziennikarskich: Grand Press, Nagrody im. prof. Romana Czerneckiego, Nagrody specjalnej Prezesa Urzędu Patentowego RP, Podcastu Roku. Konkursu im. Janusza Majki, Nagrody im. Teresy Torańskiej, Nagrody im. Marcina Króla – i ich laureatka. W 2025 roku nominowana do Nagrody Mariusza Waltera w kategorii „nowy głos”. Autorka opublikowanych przez wydawnictwo Znak książek Chińczycy trzymają nas mocno (2022) i Bóg Techy (2025).
Filip Konopczyński – prawnik, analityk regulacji AI i nowych technologii, badacz społeczeństwa i gospodarki cyfrowej, publicysta i komentator gospodarczy. Realizował projekty dla oraz współpracował m.in. z: NASK, IDEAS NCBR, Fundacją Panoptykon, Rzecznikiem Praw Obywatelskich, Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, German Marshall Fund of the US czy Visegrad Insight.
Sebastian Stodolak – wiceprezes Warsaw Enterprise Institute, publicysta ekonomiczny „Dziennika Gazety Prawnej”, absolwent filozofii na Uniwersytecie Warszawskim oraz Podyplomowego Studium Systemu Finansowego i Polityki Monetarnej PAN. Publikuje także na łamach portalu ObserwatorFinansowy.pl oraz prowadzi audycję „0+ – program o przedsiębiorczości” w Radiu Wnet. Jego artykuły ukazywały się też na łamach tygodników „Wprost” oraz „Newsweek”.
Debatę poprowadziła Zuzanna Kowalczyk, redaktorka prowadząca w „Piśmie”, dziennikarka, kulturoznawczyni, autorka esejów i podcastów.
––
Słuchaj więcej materiałów audio w stałej, niższej cenie. Wykup miesięczny dostęp online do „Pisma”. Możesz zrezygnować, kiedy chcesz.
https://magazynpismo.pl/prenumerata/miesieczny-dostep-online-audio/
Szukaj w treści odcinka
No bo jak jesteśmy użytkownikami Facebooka, X-a, chmury od Google'a czy chmury od Microsoftu, oprogramowania od Microsoftu i tak dalej, to kim my jesteśmy dla tych firm?
To znaczy, chcieliśmy takiej historii, w której Google, Microsoft to były firmy, które powstały w garażu, a nie na przykład poprzez rządowe czy wojskowe kontrakty, jak w przypadku Google, gdzie pierwszy pomysł na indeksowanie informacji to był jak najbardziej rządowy, zlecony.
To znaczy czym innym są firmy, ja je tak trochę złośliwie nazywam reklamowe, takie jak Google czy Facebook, które po prostu żyją z tego, że pozyskują naszą uwagę, żeby wydystylować dane osobowe i na tej podstawie reklamodawcom zaoferować pewnego rodzaju produkty.
otrzymał taki wynalazek jak Google, a potem Gmail, a potem rozmaite social media, był użytkownikiem tej technologii dlatego, że wierzył w jakąś libertariańską historyjkę.
Ale już kilka lat później, kiedy zaczęły się pojawiać te kontrowersje, o których za chwilę powiem, te red flagi, to ten cały czas ten mit założycielski, te piękne opowieści o tym, skąd to się wzięło, że tutaj rewolucje twitterowe nam przeniosą demokrację w krajach arabskich, a w ogóle Facebook pozwoli, nie wiem, połączyć cały świat, a dzięki Google'owi mamy dostęp do informacji o wszystkim.
Został wyrzucony przez Google'a, bo Google go mógł wyrzucić od siebie i została ta firma de facto urżnięta.
Ok, przykład firmy, która upadła ze względu na to, że Google ją wyciął z wyszukiwarki.
Mówiąc szczerze, gdyby jutro upadł Google, nie uroniłbym łzy.
Więc Google przejmował te firmy, przejmował mechanizm,
A po kilku latach się okazało, że Google już nie potrzebuje tych mediów, bo on już ma te wszystkie informacje.
Bo nawet amerykański sąd, bo to jest element tego procesu antymonopolowego, który Google przegrał, uznał, że to było takie zbudowanie monopolu, które zagraża nie tylko rynkowi reklamy internetowej i tam mediom, zagraża tak naprawdę potencjalnym innowacjom.
I faktycznie jak wskazywane są dane i podawane przez Google'a i przez Metę, dzisiaj treści z mediów już im nie są potrzebne.
Ani w Google Search, ani na platformach społecznościowych treści z mediów nie budują ruchu.
Google na rynku reklamy.
Wyszukiwarka Google'a wgrywana z danymi systemami.
Wyszukiwarka Google'a już właśnie nie jest monopolem, bo jakbyś zobaczył statystyki... No ale skończono, przegrali proces naprawdę.
Ale gdybyś zobaczył statystyki, to wyszukiwarka Google'a właśnie teraz traci swoje udziały w rynku ze względu na to, na co powiedział, co wspomniał przed chwilą Filip, czyli na rosnącą popularność wyszukiwania za pomocą różnych modeli językowych.
Tak i pamiętaj, że znowu jest powiązanie to z dużym modelem, tak, Google'a, który no po prostu Google sobie tą swoją przewagę zbudowaną na rynku wyszukiwarek przerzuci i przerzuca na modele językowe.
Ostatnie odcinki
-
Premiera Pisma. Czy medycyna estetyczna wyklucz...
21.01.2026 12:36
-
Premiera Pisma. Dlaczego czujemy się samotni w ...
10.12.2025 08:53
-
Premiera Pisma. Do kogo mówi dziś lewica?
19.11.2025 11:20
-
Premiera Pisma. Czy da się dziś naprawdę zdrowo...
10.10.2025 09:34
-
Premiera Pisma. Szkoły kontra smartfony – trosk...
10.09.2025 07:39
-
Premiera Pisma. Co nie gra z polskim sportem?
13.08.2025 08:21
-
Premiera Pisma. Jak big techy niszczą demokrację?
09.07.2025 08:39
-
Premiera Pisma. Jak Polska integruje imigrantów?
11.06.2025 10:00
-
Premiera Pisma. Kogo i dlaczego nie widzi medyc...
21.05.2025 07:00
-
Premiera Pisma. Czy Strefy Czystego Transportu ...
09.04.2025 07:00