Mentionsy

Rachunek myśli
Rachunek myśli
31.08.2025 23:00

Relacje Polaków w roku 1980. Wokół książki "Solidarność znaczy więź". Gość: prof. Zbigniew Stawrowski

Solidarność to nie tylko logotyp, transparenty, strajki i podpisane porozumienia, lecz przede wszystkim doświadczenie więzi i współodpowiedzialności za świat. Jej fundamentem jest żywa relacja międzyludzka i wyrastające z niej zobowiązanie, które podjęły miliony Polaków w roku 1980. Ale może, 45 lat później, te wartości straciły już w praktyce na znaczeniu? Gościem Michała Nowaka jest prof. Zbigniew Stawrowski - filozof z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, dyrektor Instytutu Myśli Józefa Tischnera, autor książki "Solidarność znaczy więź". 

Rozdziały (13)

1. Introdukcja i opowieść o książce

Michał Nowak przedstawia gościa, profesora Zbigniewa Stawrowskiego, autora książki "Solidarność znaczy więź".

2. Metafora łodzi i solidarności

Profesor Stawrowski wyjaśnia metaforę łodzi jako symbolu solidarności i jej znaczenie w czasach niepewności.

3. Solidarność w Polsce 1980 roku

Profesor Stawrowski opisuje solidarność jako ruch w 1980 roku, podkreślając rolę porozumień sierpniowych.

4. Zmiany w 1970 roku i ich wpływ

Profesor Stawrowski omawia zmiany wprowadzone w 1970 roku i ich wpływ na solidarność w Polsce.

5. Solidarność w perspektywie historycznej

Profesor Stawrowski przedstawia historię solidarności w Polsce, od 1977 roku do 1980 roku, podkreślając rolę Jana Pawła II.

6. Wpływ prawdy na solidarność

Profesor Stawrowski omawia rolę prawdy w budowaniu solidarności, podkreślając, że prawda jest fundamentem innych wartości i umożliwia funkcjonowanie wspólnoty. Wyjaśnia, jak system komunistyczny utrudniał autentyczność i prawdę, co wpływało na solidarność w 1980 roku.

7. Podziały w Solidarności

Profesor Stawrowski analizuje podziały wewnątrz Solidarności, particularly focusing on the political aspirations of its leaders and the impact of external factors like the state of war.

8. Solidarność po 1989 roku

Profesor Stawrowski porównuje solidarność z lat 80. i po 1989 roku, podkreślając, że po 1989 roku polityka stała się bardziej instrumentalna i negatywna, co wpływa na solidarność i dobro wspólne.

9. Solidarność w doświadczeniach współczesnych

Profesor omawia, jak solidarność jest doświadczana w dzisiejszych czasach, np. podczas pandemii koronawirusa, powodzie i wobec uciekinierów z Ukrainy.

10. Rola polityki i mediów w kształtowaniu solidarności

Profesor analizuje, jak polityka i media wpływają na zachowania solidarnościowe i propozycje, jak te zachowania można promować.

11. Warunki do pojawiania się solidarności

Profesor podaje warunki, które pozwalają na pojawienie się solidarności, w tym wewnętrzny kręgosłup etyczny i dobrze zorganizowane państwo.

12. Solidarność w różnych przestrzeniach życia

Profesor podkreśla, że solidarność jest doświadczana nie tylko w polityce, ale również w rodzinie, przyjaźni i pracy.

13. Zakończenie rozmowy

Podsumowanie rozmowy i podziękowania za udział w niej.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 25 wyników dla "Solidarność"

Moda na Solidarność minęła.

Filozof z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, dyrektor Instytutu Myśli Józefa Tischnera, autor szeregu esejów poświęconych Solidarności, które zostały zebrane w tomie Solidarność znaczy więź.

Czy to oznacza, że właśnie solidarność jest czymś,

Przez te lata, kiedy Solidarność pojawiła się w Polsce, te 45 lat temu, próbowano ją opisywać za pomocą różnych metafor.

A z drugiej strony, przecież Solidarność, nie ta Solidarność, która wybuchła jako niezależny związek zawodowy w 1980 roku, ale taka zwykła międzyludzka Solidarność jest czymś najbardziej codziennym i oczywistym.

No na tym właśnie polega zwykła ludzka solidarność.

W pewnym momencie te zewnętrzne przeszkody zostały zniesione i mogła wybuchnąć solidarność, ta zieleń, prawda?

Porozumienia sierpniowe, zgoda na istnienie Niezależnego Związku Zawodowego Solidarność oznaczało to, że władza się wycofała.

No i tu musimy się cofnąć z całym szacunkiem, ale przecież Solidarność nie zaczęła się w 80. roku.

Po raz pierwszy słowo Solidarność pojawia się w Polsce i myślę, że w jakimś sensie zainspirowało

Później ludzi, trzy lata później, którzy stworzyli Solidarność.

Solidarność w dużej skali zaczęła się w roku 1979, w czerwcu, w czasie pierwszej pielgrzymki Jana Pawła II do Polski.

Jan Paweł II prawie w ogóle nie używa słowa solidarność.

No i tak można powiedzieć, zaczęła się Solidarność z mojej perspektywy.

Wielka polityka, prawda, Wałęsa, jego doradcy, te spory z władzami, a ja staram się tą Solidarność, chociaż oczywiście znam tę historię bardzo dobrze,

Najważniejszy tekst mówiący o tym, czym jest solidarność.

Czym jest prawdziwa solidarność?

Solidarność jako wspólnota ludzi połączonych nie tym, że patrzą na siebie, tylko że dostrzegają wokół siebie, obok siebie ludzi skrzywdzonych i są gotowi im pomóc.

I solidarność nie jest pomocą temu skrzywdzonemu, tylko jest więzią łączącą ludzi gotowych pomagać innym.

Wtedy się rodzi Solidarność, kiedy jesteśmy otwarci na innych i gotowi pomóc tym, którzy tej pomocy potrzebują.

No właśnie, kolejna wartość, która w jakimś sensie umożliwia solidarność.

Oczywiście był czynnik zewnętrzny w postaci stanu wojennego, ale czy można było, wyobraża pan to sobie, że można było tak trwać w tym i tylko wzmacniać to poczucie i tę solidarność, która wtedy wybuchła?

Ja trochę żartując mówię, Solidarność zeszła do katakumb.

Ta Solidarność zmieniła jakby formy działania, ale z przestrzeni publicznej została wyparta.

Mieli doświadczenie negatywne, to znaczy jest wróg, komuna, trzeba ją zniszczyć i dopiero wtedy będzie czas na prawdziwą Solidarność.