Mentionsy

Skądinąd
Skądinąd
31.05.2026 04:00

#284 Sztuczna inteligencja, władza, potęga, miłość. Rozmowa z o. Marcinem Wojnickim OCD

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości o. Marcin Wojnicki OCD, dyrektor Karmelitańskiego Instytutu Duchowości w Krakowie, współtwórca podcastu „Smak karmelu”.

A rozmawiamy o sztucznej inteligencji i współczesności w kontekście encykliki „Magnifica humanitas” Leona XIV.

Rozmawiamy także o tym dla kogo powstała ta encyklika. O kulturze potęgi i cywilizacji miłości, które papież w niej przeciwstawia. O sztucznej inteligencji, jej zaletach, wadach, niebezpieczeństwach i ograniczeniach. O zagrożeniach związanych z mariażem technologii i polityki. O tym na ile chrześcijaństwo może być dziś przeciwwagą dla kultury potęgi. O zaletach i niebezpieczeństwach religijnego spojrzenia na AI. O tym, co chrześcijaństwo ma do zaoferowania współczesnemu światu – i czy taki głos może być jeszcze słyszalny.

A także o wielu jeszcze innych sprawach.

Owocnego słuchania!

Rozdziały (13)

1. Witamy i ogłoszenia

Tomasz Stawiszyński witamy i przedstawia swoje plany na spotkania i stoiska księgowe.

2. O Marcinie Wojnickim

Tomasz przedstawia Marcinia Wojnickiego i jego rolę w podcastach.

3. Encyklika Leona XIV

Marcin i Tomasz omawiają encyklikę Leona XIV, jej zasięg i znaczenie.

4. Perspektywa globalnej instytucji

Marcin omawia, jak encyklika Leona XIV może być interpretowana jako głos globalnej instytucji.

5. Perspektywa wykluczonych

Marcin omawia perspektywę wykluczonych i jej znaczenie w encyklicy.

6. Technologia i jej wpływ

Marcin i Tomasz omawiają wpływ technologii na społeczeństwo i kwestie etyczne.

7. Syndrom wieży Babel

Marcin omawia kwestie kulturowe i językowe związane z sztuczną inteligencją.

8. Człowieczeństwo w encyklicy

Marcin analizuje definicję człowieczeństwa zgodnie z encykliką Leona XIV.

9. Logika potęgi i logika pokoju

Rozmowa skupia się na kontrastach między logiką potęgi a logiką pokoju, zwracając uwagę na konsekwencje tych logik dla relacji międzyludzkich i moralności.

10. Perspektywa chrześcijańska i filozofia technokracji

Ksiądz Marcin Wojnicki omawia perspektywę chrześcijańską w kontrastie z filozofią technokracji, podkreślając niebezpieczne aspekty sztucznej inteligencji.

11. Logika potęgi i logika pokoju w kontekście przemocy i pokoju

Rozmowa koncentruje się na logice potęgi i logiki pokoju, przedstawionej przez René Girarda, oraz na idealizmie w propozycjach Leona. Analizuje się konsekwencje i trudności zastosowania tych teorii w praktyce międzynarodowej.

12. Perspektywa religijna i humanistyczna w kontekście sztucznej inteligencji

Leon podkreśla rolę perspektywy religijnej i humanistycznej w rozważaniach nad sztuczną inteligencją, podkreślając znaczenie prawdy, wychowania i relacji w kontekście technologii.

13. Wskazówki dla użytkowników sztucznej inteligencji

Leon podaje cztery kluczowe wskazówki dla użytkowników sztucznej inteligencji: wierność prawdzie, inwestycja w wychowanie, troska o relacje i umiłowanie sprawiedliwości i pokoju.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 13 wyników dla "AI"

Wymieniłem z Państwem, więc sądzę, że i ta rozmowa Wam przypadnie do gustu i ta rozmowa też Was jakoś zainspiruje i pogłębi Wasz sposób myślenia o tych sprawach.

Niemniej miałem wrażenie, że faktycznie to zainteresowanie było duże, co wydaje mi się też dość jasne z tego powodu, że temat jest gorący.

W zasadzie o AI mówią teraz wszyscy, ale że Kościół wypowiada się o kwestiach związanych z technologią, jest to pewna nowość.

To znaczy, że technologia nie wzięła się sama z siebie i co kilka razy pada w tym tekście, że AI nie jest neutralna.

Dopytuje cię, wiesz, masz z nim sympatyczną rozmowę, wykazuje, przynajmniej nominalnie oczywiście, zainteresowanie, troskę o ciebie, tak.

Z dużym zainteresowaniem.

Dla tej filozofii technofilii wiary w technologię ślepej, przekonania, że ta technologia nas wyzwoli ze wszystkich problemów, że wszystkie nasze bolączki rozwiąże, a to gdzieś tam się słyszy w gronie tych głównych ekspertów od AI.

Dużo trudniej jest tego rodzaju działania ustalić, czy wręcz jest to niemożliwe, bo nigdy nie wiadomo czego spodziewać się po tym jeszcze kolejnym graczu, który gdzieś czai się za plecami tych, którzy są bardziej w pobliżu.

Czytelników, tych powiedzmy drobnych użytkowników AI i osób uczestniczących w geopolityce nie jako jej twórcy, ale jako po prostu bardziej obserwatorzy tych wielkich procesów.

To znaczy, że poczucie braku sprawczości, kiedy, nie wiem, obserwuję wojnę w Iranie, w Ukrainie, czy różne konflikty w Afryce, nie zwalnia mnie z odpowiedzialności za to, co tworzę wokół siebie.

I w tym sensie jest to głos, z którym można się zgadzać, można się nie zgadzać, można uznać go za utopijny, idealistyczny, ale do którego w tym momencie nie sposób się nie odnieść w tej dyskusji o etyce AI.

Ma swój wymiar na poziomie projektowania systemów AI, ale ma również wymiar na po prostu moim codziennym poziomie korzystania.

Wskazania na to, że każdy z nas potrzebuje tej formacji, że nikt nie rodzi się dojrzałym i świadomym użytkownikiem AI i to jest coś, czego wszyscy musimy się uczyć.