Mentionsy

Z Iwoną porozmawiamy na tematy związane z takim nowym tworem, który właśnie ma pomóc polskiej przedsiębiorczości, ale nie tylko, bo jego konstrukcja i pomysł na niego tak naprawdę wziął się trochę z potrzeb wszystkich podmiotów, szczególnie oczywiście spółek technologicznych w Europie.

Jestem kierowniczką Project Europe.

To jest taki fundusz tworzony przez 200 topowych europejskich founderów i operatorów, założony przez Harry'ego Stebbingsa, który prowadzi też własny podcast 20VC.

Inwestujemy właśnie w młodych technologów i founderów do 25. roku życia i pomagamy im budować globalne firmy z Europy od pierwszego dnia.

Co to jest EU Inc?

I cel to jest jeden standard prawny dla startupów w całej Europie, żeby było łatwiej zakładać spółki, podnosić kapitał, skalować cross-border i zajmuję się tym już od ponad roku.

Wcześniej spędziłam 10 lat w Entrepreneur Fest, popracowałam z Mattem Cleofordem, który założył pierwszy na świecie fundusz Talent Investor.

Skalowałam właśnie procesy inwestycyjne i prawne w Azji, Europie, w Stanach, więc zobaczyłam bliska właśnie jak fundraising w Europie

Jest o wiele wolniejszy, droższy, pełen barier prawnych i stąd też pomysł o EU Inc, że Europa potrzebuje jednego standardu.

Zacznę od tego, że ja o inicjatywie EU Inc, bo różne osoby różnie wymawiają, czyli temu właśnie znoszeniu barier głównie stworzonych przez europejską biurokrację, dowiedziałem się od Oli Pędraszewskiej, kiedy spotkaliśmy się

Kilka tygodni temu w ramach takiego świątecznego spotkania w jednym z warszawskich akceleratorów i byłem zdziwiony, że po pierwsze jest to inicjatywa, która powstała całkowicie prywatnie, to znaczy to nie jest jakiś wymysł, który powstał wśród biurokratów europejskich, tylko to jest oddolny ruch i jak zobaczyłem kto się podpisał pod tą petycją

Czy z Polski, czy z Europy szeroko rozumianej zachodniej od Polski, to okazuje się, że właściwie wszyscy, którzy coś znaczą w ekosystemie europejskim, uznali, że to jest coś, co jest nam bardzo potrzebne.

To powiedz mi, co tak naprawdę, z twojej perspektywy, bo obserwujesz to, jak powiedziałaś sama, od roku, co takiego jest w tej inicjatywie EU Inc., że ona jest taką porywającą wizją?

Może zacznę od tego, że EU Inc.

Niestety nie udało się założyć spółki w Europie, jak już wiemy, pierwsza, która powstawała przez pięćdziesiąt lat i nie jest w ogóle używana.

Myślę, że co sprawiło taki sukces EU Inc.

Ktoś napisał na LinkedInie post o tym, dlaczego jest tak trudno w Europie zakładać spółki, dlaczego wszyscy emigrują do Stanów Zjednoczonych czy Wielkiej Brytanii.

Unia Europejska ma po prostu 27 systemów prawnych, jest bardzo trudno znaleźć inwestorów, którzy chcą inwestować lokalnie.

Nie wiem w ogóle, czy jest ktoś, kto się interesuje technologią, mieszka w Europie i nie słyszał o raporcie Draghiego.

Więc historia jest też bardzo fascynująca, dlatego że na początku 2024 roku, zanim jeszcze ten raport wyszedł z Ragiego, to wielu inwestorów dostało e-maile, żeby podać, jakie są największe bariery budowania w Europie.

Ale który założył jakby to EU Inc.

To się też wzięło z takiej zwanej organizacji, taki trochę spin-off EU Acceleration.

Oni dostali te e-maile, żeby właśnie trochę napisać takiego feedbacku o tym, co się dzieje w Europie, dlaczego jest taka luka innowacyjna, dlaczego wszyscy emigrują do Stanów i tak dalej.

Nowa Komisja Europejska też zaczynała swój pierwszy rok w grudniu 2024 roku.

Że mamy w Europie wszystko, ale potrzebujemy zbudować lepszą infrastrukturę, żeby firmy chciały zostać w Europie.

I stąd zaczęło się EU Inc.

To nie jest tak, że Urszula van der Leyen w Davos nagle wymyśliła sobie EU Inc.

To jest właściwie praca całego ekosystemu europejskiego, które podpisało tę petycję.

campaigns, gdzie wysyłaliśmy czapki do największych inwestorów, funderów, start-upów, żeby postowali o EU Inc.

i prosili Komisję Europejską, żeby to było rozwiązaniem takie, jakie jest EU Inc.

Tylko wspomnę tutaj bardzo szybko też, że EU Inc.

W Europie i na całym świecie.

I już 1 grudnia 2024 roku, kiedy weszła nowa Komisja Europejska, oni już mieli na swoim biurku naszą propozycję legislacyjną.

Opowiem później więcej o tym, czym jest ta propozycja i jak ona jest inna od tego, co chce wprowadzić Komisja Europejska i o co musimy walczyć, żeby rzeczywiście to rozwiązanie było rozwiązaniem dla startupów w Europie.

No więc to jest dosyć skomplikowane, bo okej, więc taki pomysł od ośmiu, może nawet ośmiu plus lat jest, że tak zwane startupowe associations, które może nie są tak dobrze skoordynowane, ale wszystkie prosiły o coś takiego jak XXVIII reżim, mamy 28 państw w Unii Europejskiej, natomiast

Więc ten XXVIII reżim, mimo że był dyskutowany przez Komisję Europejską i instytucje europejskie przez dosyć bardzo długi okres czasu, to jednak nie został wprowadzony i właśnie w ramach tego raportu Dragiego jednym z głównych pilarów było właśnie wprowadzenie XXVIII reżimu.

Komisja Europejska ma swój pomysł, że właśnie EU Inc.

Natomiast EU Inc.

Jeśli pomyślisz o tym, jak Delaware Inc.

Coś takiego, na czym my się skupiamy jako EU Inc.

Czyli teoretycznie możesz stać się EU Inc-iem, który jest polski.

Jeżeli founderzy są w Warszawie, no to zakładają EU Inc., rejestrują się w spółkę

Iwono, to mam takie pytanie, bo istnieje coś takiego jak spółka europejska, tak?

To dlaczego ma nagle EU Inc.

zadziałać, kiedy ta spółka europejska nie działa?

Trzeba było 120 tysięcy euro na samo wejście, wpłacenia kapitału od founderów, więc nie było to atrakcyjne i nie będzie nigdy atrakcyjne dla startupów.

Teraz wszyscy chcą i tak naprawdę Europa potrzebuje founderów.

Founderzy nie potrzebują Europy, dlatego że mogą bardzo łatwo założyć spółkę w Wielkiej Brytanii i w Stanach.

W wielu spółkach europejskich, żeby założyć spółkę potrzebujesz na samo wejście od 20 do 60 tysięcy euro.

No i z tą właśnie spółką europejską ten taki minimum capital requirement to było 120 tysięcy euro.

I nikt tego nie używa, więc my zbudowaliśmy coś bardzo lekkiego – Digital First, rejestracja na poziomie europejskim.

I myślę, że właśnie taka standardyzacja dokumentów, które byłoby współpracą pomiędzy biznesem, a właśnie Unią Europejską i ich prawem, żeby wprowadzać coś takiego, zresztą jeżeli spojrzycie na EU,

www.dashinc.org

To myślę, że taką spółkę można bardzo szybko wprowadzić, bo to są te najważniejsze rzeczy, które kraje Unii Europejskiej nie chcą, żeby były dotykane przez instytucje europejskie.

akt now i coś zmienić w Europie, więc nie ma co porównywać do tej poprzedniej spółki, bym powiedziała.

Znaczy 120 tysięcy euro to, przepraszam bardzo, no ale to jaki startup ma tyle pieniędzy.

Więc spółka europejska, powiedzmy szczerze, jest martwa.

Inwestorzy, którzy przychodzą do Europy, jak słyszą, że mają mieć do czynienia ze spółkami lokalnymi, no to oczywiście doradzają, żeby jednak zrobić tak zwanego flipa.

Mamy od roku w Stanach Zjednoczonych nowego prezydenta, który robi dziwne rzeczy, ale też widzimy, że ta cała sytuacja, ta geopolityczna układanka zmieniła się i obecnie bardzo dużo jednak podmiotów w Europie potrzebuje też wsparcia nie tylko już z Europy, znaczy nie tylko ze Stanów pod kątem finansowym, ale

Oczywiście, że mamy stworzyć europejską alternatywę właśnie Delaware Inc.

My musimy zbudować europejską alternatywę, gdzie nie ma 27 różnych reżimów, które inwestorzy nie znają.

Ja jako inwestor i kierowniczka Project Europe często muszę podejmować decyzje, czy zrobimy inwestycje właśnie w szwedzki startup, nie znając ich systemu.

Na pewno jest rozwiązanie, które chce przyciągać międzynarodowy kapitał z całego świata, ale przede wszystkim stworzeniem alternatywnej spółki europejskiej, która będzie nawet lepsza niż Delaware czy UK, bo jeśli spojrzymy na to, gdzie ludzie, czy tam founderzy ogólnie zakładają spółki, no to w tym momencie można powiedzieć, że jest to UK i Delaware Inc.

Natomiast jeśli spojrzymy o spółki europejskie, no to niestety inwestorzy nie chcą inwestować w te spółki.

Poprosi startup, żeby założył spółkę albo właśnie w Wielkiej Brytanii, albo w Francji, bo mają jakby taki bardziej, bym powiedziała, lekką taką pewność, że jednak ta spółka będzie mogła szybciej może nazbierać ten kapitał, który potrzebuje i będzie to znany już taki standard, który wszyscy znają i nie trzeba się później zastanawiać nad tym, czy reincorporate, czy zrobić flipa, czy nie.

Z mojego doświadczenia, ja właśnie, jak już wspominałaś, jestem właśnie kierowniczką Project Europe, który inwestuje w całej Europie.

Jeżeli spojrzymy na to, co się dzieje na świecie w tym momencie z administracją i tak dalej, to potrzebujemy natychmiast takiej alternatywnej europejskiej spółki, dlatego że musimy teraz budować innowacyjne rozwiązania w Europie, które są europejskie.

Od pierwszego dnia i żeby zostawały w Europie jak najdłużej mogą nawet do samego IPO.

Ten EU Inc.

Chcę tej europejskiej spółki alternatywnej do Delaware Inc, żebyśmy mogli budować z Europy i dla Europy, żebyśmy mogli konkurować z wielkimi gigantami.

Możemy jako blok europejski, ale nie możemy tworzyć firm globalnych, jeżeli będziemy je tylko prowadzić z jednego kraju, na przykład zakładać spółkę polską i bez żadnej skali takiej na całą Europę, bo talent jest rozproszony po całej Europie.

I właśnie takie rozwiązanie EU Inc.

ma to naprawić dla Europy, żebyśmy mogli nadrobić tą lukę innowacyjną, o której Draghi wspominał.

To powiedz teraz proszę, co by tak naprawdę zmieniło w momencie, kiedy mielibyśmy tą nową paneuropejską spółkę?

Mamy dwóch, trzech młodych funderów, jedną funderkę, oni tam jadą, inwestorzy się pytają skąd jesteście, z Europy, na jakim prawie jesteście ufundowani, no oni mówią właśnie EU Inc.

Taki ma być efekt EU Inc-u, dlatego chcemy jedną formę spółki, jeden STADEL, jeden corporate law, czyli prawo gospodarcze, jeden cyfrowy rejestr, żeby nie było na przykład przeróżnych KYC requirements, czy tam jakieś notariusze.

Są standardowe dokumenty inwestycyjne, takie jak na przykład EU FAS, które są częścią naszej propozycji legislacyjnej zresztą.

która jest po prostu alternatywą do Delaware Inc.

i nawet mamy, jak już wspominałam, sygnatariusz takich jak Paul Graham, który powiedział, że jeżeli taki standard zaufany istniałby off the shelf w Europie, to on bez problemu by inwestował w takie spółki, bo w tym momencie on nie chce inwestować.

Coś o notariuszach rozmawiali właśnie, o tym, że dlatego właśnie nie inwestuję w Europę, bo wszystko jest powolne, nie znam tych standardów, nie wiem o co w tym chodzi, więc wtedy wymuszają właśnie Delaware Inc.

Incorporation.

Musimy zbudować ten standard w Europie i to jest nasza propozycja.

Możesz być EU Inciem polskim, niemieckim, francuskim.

Co to jest EU Inc?

Na ten moment niestety w Europie wygląda to nieciekawie.

Więc myślę, że jak zbudujemy taki standard europejski, to bez problemu.

Czyli, że operują na całą Europę.

Powinniśmy działać na skalę całej Europy, a działamy w takich silos trochę.

Więc myślę, że jeżeli EU Inc by powstał, to dałoby to szansę właśnie na przykład polskim funderom, żeby znaleźć kapitał we Francji.

EU Fasto, czy jak będzie się to nazywało, to nie wiem, mam nadzieję, że EU Fasto, sama wymyśliłam.

To zróbmy, żeby było EU Fast.

Ale mam bardzo dużą nadzieję na to i to ma być taka konkurencja do Delaware Inc, żeby też przyciągać founderów z całego świata.

Myślę, że powinniśmy przyciągać talent z całego świata tak naprawdę do Europy.

Mamy coś takiego jak i residency w Estonii, którą founderzy mogą wykorzystywać w przyszłości do tego, żeby zakładać spółki europejskie i działać na całą skalę europejską.

Zaproszono nas do Komisji Europejskiej.

Później przez kolejne miesiące, co tydzień, rozmawialiśmy z Komisją Europejską o tym, jak to powinno wyglądać, na czym nam zależy głównie, dlaczego nie powinni się dotykać prawa pracy i podatków.

No ale mimo wszystko musimy spojrzeć sobie, tak naprawdę spojrzeć w to w taki sposób, że mamy 27 różnych krajów europejskich z różnymi priorytetami.

Nasz kompromis polega na tym, że my nie chcemy dotykać ani podatków, ani prawa pracy, a Komisja Europejska chciała w ten XXVIII reżim włożyć praktycznie wszystko.

Powiedzieliśmy, że to nie ma sensu, że tak naprawdę potrzebujemy standard europejski, ale tylko i wyłącznie jeśli chodzi o prawo biznesowe.

To była taka konsultacja organizowana przez Komisję Europejską.

Nie powiem, że jest to łatwe, bo mamy Parlament, mamy Komisję Europejską.

Komisja Europejska.

Komisja Europejska, muszę przyznać, że jest bardziej taka brave i chce zrobić coś w odpowiedni sposób.

Dlatego my teraz, bo to będzie Rada Unii Europejskiej, która będzie tak naprawdę decydowała o tym, jak to będzie wyglądało.

Też polskich startup founders, którzy podpisali EU Inc, żeby porozmawiać o wdrożeniu tego właśnie EU Incu w ramach XXVIII reżimu i o konkurencyjności Europy i Polski i tak dalej.

I więc myślę, że teraz prosimy wszystkich, żeby pisali listy, pisali na EX czy też na LinkedInie i tagowali lokalnych polityków, żeby po prostu zdawali sobie z tego sprawę, czym jest EU Inc.

Jeden cyfrowy rejestr, standardowe dokumenty, ale nie dotykamy się niczego innego, bo Rada Unii Europejskiej się nie... Będzie ciężko się zgodzić na to, jeżeli zaczniemy dotykać się podatków i praca prawy... Prawo... Praca pracodawcze.

My już wykonaliśmy bardzo dużo pracy jako startup, jako system w Europie.

Europa i instytucje też muszą

Nie jesteśmy globally relevant, że tak powiem w tym momencie jako Europa.

Uważam też, że po prostu czasami brakuje nam takiej bardzo mocnej marki, marki europejskiej, która będzie brała na barki to, że będzie to fajne, będzie to niesamowicie też przydatne.

Brand europejski.

Mam nadzieję, że nie będzie już takiego distinction pomiędzy CEE.

Europa Środkowo-Wschodnia.

Tak, i tej właśnie Europy Zachodniej.

Myślę, że chcemy, żeby właśnie ta spółka była dostępna dla każdego z całej Europy.

Tak naprawdę mamy wiele, już rozmawialiśmy, już nie mogę powiedzieć imienia, ale właśnie rozmawialiśmy też z rządem brytyjskim, który jest teraz zainteresowany, żeby w to też wejść i jak oni mogliby być częścią XXVIII reżimu czy EU Inc.

No, więc jest bardzo duży taki brand around it i potrzebujemy tego, potrzebuje Europa tego.

I to jest główną moją motywacją, jeżeli miałabym powiedzieć o moje higher purpose, no to jest właśnie o to, żeby bronić europejskich interesów, zbudować europejską alternatywę, budować z Europy w Europie i zostawać jak najdłużej.

Wspomaga ten capital flow pomiędzy krajami europejskimi.

Usprawnia też właśnie ten dostęp, zharmonizowany ESOP do talentu, który jest bardzo ważny, bo jesteśmy, mimo że mamy tak dużo talentu po całej Europie, jest rozproszony.

Coś atrakcyjnego zbudować, co będzie zharmonizowane, no to myślę, że można budować spokojnie z Europy i trochę takie mentality się musi też zmienić, bo tu chodzi o to, że my tutaj jako z perspektywy inwestora mogę powiedzieć, że

I polecam to oczywiście ze smutkiem, że nie mamy takiej alternatywnej wersji w Europie.

Potrzebujemy pragmatycznych paneuropejskich rozwiązań, które nie będą dotykały podatków, prawa pracy.

Ja nie mówię, że jestem za federalizacją, ale musimy się też liczyć z tym, że Europa robi się coraz...

Jesteśmy dobrze uzbrojeni, więc potrzebujemy budować nowych takich rozwiązań, które będą wspomagały Europę.

Nie wspomagały, tylko strengthen Europe.

Więc Europa ma dużo do zrobienia i może tylko konkurować z europejskiej perspektywy, nie Polska sama czy Austria sama przeciwko tym krajom, no bo będziemy uzależnieni.

To na zakończenie, kiedy realnie, albo inaczej, jak realne jest to, żeby to się zadziało, żeby EU Inc się ukonstytuował, żebyśmy my z niego, Polacy i wszyscy Europejczycy, 27 krajów, mogło korzystać?

W marcu tego roku będzie pierwsza propozycja legislacyjna z Komisji Europejskiej.

Nie wiem, czy się uda, czy się nie uda, ale musimy wszyscy razem walczyć o to, żeby to było rozwiązanie, które proponuje EU Inc, czyli ta inicjatywa, my wszyscy jako ekosystem.

Wiem, że to brzmi dziwnie, bo zazwyczaj founderzy nie chcą się plątać w politykę i tak dalej, ale jeżeli chcemy widzieć zmiany w Europie, no to musimy rzeczywiście działać i dlatego ta inicjatywa podobna, która się założyła sama, która zaczęła się od LinkedIn posta, potrzebujemy więcej takich właśnie

Inicjatyw, które będą wzmacniać Europę i które będą walczyć o coś.

Ja chcę, żeby Europa była successful i dlatego jestem częścią tej inicjatywy.

Mam nadzieję, że to nie będzie książka o kolejnym europejskim meme.

Właśnie ten EU Inc jest w taki sposób stworzony, ten pomysł, żeby ten EU Inc został polski, jeżeli będzie polski.

Jeżeli będą niemieccy przedsiębiorcy, to będzie to niemiecki EU Inc.

Nie znając w ogóle, ewidentnie nie mając pojęcia o systemie związanym z VC w Polsce, w Europie czy w Stanach, więc widzę, że ten problem rodzi podejrzenie o to, że jak nie wiadomo o co chodzi, to chodzi o pieniądze, o podatki i po prostu zakładanie spółek, które mają omijać w Polsce prawo.

To tak zobaczyłem, że to też jest, ta krytyka jest niewielka, ona nie jest bardzo głośna, bo w sumie to należy pochwalić tą inicjatywę, no bo to jest wzmacnianie Unii Europejskiej, to jest dawanie, to jest to, co w Polsce się szczególnie teraz lubi, czyli te znoszenie barier, tak?

Czyli zmniejszanie biurokracji, właśnie ścinanie władzy gdzieś tam na wymiarze europejskim też.

co jest bzdurą kompletną że ma to spowodować właśnie odpływ kapitału że to ma być taki dzięki temu że będziemy zakładali te spółki na prawie europejskim to tak naprawdę będzie to jakaś forma

Jeżeli to będzie polskie EU Inc., no to tu będziemy się rozliczali, tu będziemy płacili podatki, więc nie ma jakiegoś ciała takiego, właśnie to, co często jest wskazywane, że Delaware w Ameryce jest de facto rajem podatkowym.

Tak, to może Spotify'a i SAP'a i SML, to żeby one jednak robiły to tutaj w Europie, nie musiało właśnie migrować do Stanów, nie musiało tam płacić podatków, bo pamiętajmy, że za tym, że ktoś jest ufundowany na prawie właśnie Delaware, to oznacza, że tam będzie też płacił podatki, no bo w większości wypadków jednak funderzy szybko...

Więc w Europie, w Polsce, w innych krajach europejskich tracimy.

Więc pewnie fajnie by było, gdyby polski rząd powiedział tak, jak najbardziej chcemy, żeby polscy przedsiębiorcy i przedsiębiorczynie fundowali, tworzyli spółki na prawie europejskim, nie musieli jeździć właśnie na sakse do Stanów czy też do UK, tylko róbmy to tutaj, w naszym ekosystemie, kontrolujmy, miejmy to wszystko pod swoją pieczą.

Musimy mieć bardzo uproszczone prawo, dzięki któremu polskie, europejskie spółki będą mogły szybko pozyskiwać finansowanie, czy ze Stanów, czy z innych części świata, ale na równych i jasnych prawach, dostępnych dla każdego właśnie bez tych magicznych 120 tysięcy euro, czy innych mało szczęśliwych pomysłów.

Nie tylko gadamy, ale działamy, także szanowni Państwo, w tym krótkim dzisiaj wywiadzie z Iwoną Biernat dowiedzieliście się, o co walczymy, dlaczego jest nam potrzebna spółka EU Inc., dlaczego chcemy, aby ona była też dostępna w Polsce.

Iwona jest prowadzącą Project Europe i właściwie całą inicjatywę EU Inc.

I jeszcze przy okazji zapraszam, jak będziesz miała w przyszłości jakieś rzeczy związane, informacje, newsy związane właśnie z EU Inc., to bardzo serdecznie Cię zapraszam na łamy mojego podcastu, bo myślę, że warto taką inicjatywę wspierać, bo dzięki temu Polska się będzie po prostu rozwijała i Europa, i w końcu będziemy mogli powalczyć z tym całym światem.