Mentionsy

Big Book Podcast. O książkach
Big Book Podcast. O książkach
27.05.2026 08:00

STANY ZAPALNE: Pierwsza poprawka i jej paradoksy. Przedstawia Radosław Korzycki. Literatura na żywo!

Big Book Cafe zaprasza na pierwsze spotkanie nowego cyklu!

STANY ZAPALNE. PIERWSZA POPRAWKA I JEJ PARADOKSY Przedstawia RADOSŁAW KORZYCKI

Pierwsza poprawka to nie pojęcie z podręcznika, lecz żywy organizm, który oddycha razem z amerykańskim społeczeństwem. Dopuszcza palenie flagi, bluźniercze performance czy szydzenie z symboli religijnych. Czy tak rozumiana wolność wzmacnia demokrację, bo zmusza ją do znoszenia nawet tego, co bolesne, czy przeciwnie – rozsadza ją od środka?

Otwieramy nową, pasjonującą serię spotkań o USA. Raz w miesiącu o zawiłościach prawa i życia za oceanem opowiada politolog i amerykanista Radosław Korzycki.

Pyta Paulina Wilk.

Radosław Korzycki o STANACH ZAPALNYCH:

To cykl spotkań o kraju, który wydaje się nam bliski, a w istocie pozostaje głęboko obcy. Przez ostatnie dwadzieścia pięć lat, podróżując po Stanach i pracując jako dziennikarz, obserwowałem, że amerykańskie życie społeczne nie opiera się na wspólnocie, lecz na kontrakcie. I to kontrakt wyznacza granice wolności, odpowiedzialności i konfliktu. W tym świecie centralnym punktem nie jest parlament ani ulica, lecz sala sądowa, a język prawa przenika niemal każdy wymiar rzeczywistości.

Spotkania będą próbą opowiedzenia Ameryki poza stereotypami: bez europejskich kategorii, które często bardziej zaciemniają niż wyjaśniają. Przyjrzymy się jej fundamentom - konstytucji, poprawkom, religii, kapitalizmowi i kulturze - ale też temu, jak działają one w praktyce i jak wyglądają w codziennym doświadczeniu ludzi. To opowieść o kraju, który wierzy bardziej w wolność niż równość, w indywidualną odpowiedzialność niż solidarność i w siłę dokumentu niż tradycji. Jednocześnie to kraj w trakcie głębokiej zmiany, w którym stare idee nie znikają, lecz przyjmują nowe formy. Ten cykl ma pomóc zrozumieć nie tylko Amerykę, ale i naszą własną skłonność do jej nieustannego upraszczania.

RADOSŁAW KORZYCKI
Dziennikarz i obserwator Ameryki, były korespondent polskich mediów w USA. Publikuje w OKO.press i „Gazecie Wyborczej”, wcześniej pisał m.in. dla „Polityki”, „Tygodnika Powszechnego” i „Dwutygodnika”.
Regularnie komentuje amerykańską politykę w TOK FM, TVN24 i RDC. Z wykształcenia i temperamentu politolog i historyk idei, z praktyki – reporter, który najlepiej czuje się w rozmowie i w drodze. Równolegle zajmuje się kulturą: animuje wydarzenia i produkuje teatr w warszawskim Śródmieściu. Czyta i podróżuje kiedy może i zbiera rzeczy z historią, od masek ludowych po terakotowe figurki i alebrijes z Oaxaca, raczej ślady niż przedmioty.

Rozdziały (12)

1. Wprowadzenie i motywacja

Paulina Wilk przedstawia Radosława Korzyckiego i opisuje temat cyklu spotkań o stany zapalne, skupiających się na kontraku jako kulturze Ameryki.

2. Kontrakt jako kultura Ameryki

Radosław Korzycki wyjaśnia, jak kontrakt jako koncepcja kształtuje społeczeństwo i prawo w Stanach Zjednoczonych, podkreślając logikę i nierówność w tej koncepcji.

3. Interakcja z audytorią

Paulina Wilk prosi audytorię o zadać pytania i podnieść rękę, aby uczestniczyć w konwersacji.

4. Kontrakt jako kultura Ameryki - kontynuacja

Radosław Korzycki kontynuuje rozmowę na temat kontraktu jako koncepcji, podkreślając konsekwencje i paradoksy tego podejścia.

5. Historia Sądu Najwyższego

Radosław Korzycki omawia historię Sądu Najwyższego, jego upolitycznienie i wpływ na kształtowanie prawa w Stanach Zjednoczonych.

6. Pierwsza poprawka do konstytucji

Korzycki przedstawia pierwszą poprawkę do konstytucji, jej znaczenie i kontekst historyczny.

7. Paradoksy pierwszej poprawki

Radosław Korzycki omawia paradoksy pierwszej poprawki, skupiając się na jej interpretacji i konsekwencjach po 235 latach.

8. Wpływ religii na politykę w Stanach Zjednoczonych

Radosław Korzycki omawia rolę religii w Ameryce, zaryzykowując, dlaczego Ameryka jest dominowana przez protestantów, a także analizując pierwszą poprawkę do konstytucji i jej wpływ na wolność wypowiedzi i wolność religijną.

9. Konsekwencje pierwszej poprawki w współczesności

Radosław Korzycki omawia rolę Sądu Najwyższego w interpretacji pierwszej poprawki i zmiany w jej interpretacji w ostatnich 40 lat.

10. Przykłady zastosowania pierwszej poprawki

Korzycki podaje przykłady zastosowania pierwszej poprawki, w tym maraton czytania Biblii przez Donald Trumpa i druk banknotów z wizerunkiem żyjącego prezydenta.

11. Reklama Big Book Cafe

Big Book Cafe to centrum innowacji literackich założone przez Fundację Kultura Nieboli. Tworzymy 200 wydarzeń w roku. Prowadzimy wege kawiarnię i księgarnię pełną dobrych książek. Big Book Cafe. Ży...

12. Zakończenie rozmowy i zaproszenie do kolejnych odcinków

Korzycki zakońчив rozmowę, zaprasza słuchaczy do kolejnych odcinków i podaje informacje o centrum innowacji literackim Big Book Cafe.

Sponsorzy odcinka (1)

Big Book Cafe post-roll

"Big Book Cafe to centrum innowacji literackich założone przez Fundację Kultura Nieboli. Tworzymy 200 wydarzeń w roku. Prowadzimy wege kawiarnię i księgarnię pełną dobrych książek. Big Book Cafe. Ży..."

Szukaj w treści odcinka

Wpisz frazę, aby wyszukać treść w transkrypcji tego odcinka