Mentionsy
Laurin&Klement: motoryzacyjny koncern z Austro-węgier, który wchłonęła Škoda | opowiada Karol Machi
Co się stanie, kiedy czeski księgarz z Mlade Bolaslavi spróbuje, bezskutecznie, zareklamować zepsuty rower marki Germania? Powstanie największy producent samochodów i autobusów w całych Austro-Węgrzech. Brzmi jak dowcip, ale dokładnie w ten sposób zaczęła się historia fabryki motoryzycyjnej Laurin i Klement - od urażonej, czeskiej dumy. Ta marka nie istniała długo - niespełna 30 lat, w Czechosłowacji, odcięta od wielkich rynków zbytu imperium, zbyt wolno reagująca na zmieniające się zapotrzebowanie została szybko wchłonięta przez innego z poaustrowęgierskich potentantów - koncern Skoda. I w tym sensie, chociaż jako samodzielny byt nie istnieje od dokładnie stu lat, to jednak wciąż jeździmy jej samochodami.
O historii marki Laurin i Klement rozmawiam z Karolem Machim, historykiem motoryzacji z wrocławskiego ośrodka Pamięć i Przyszłość. Karol barwnie opowiada o początkach stworzonego przez dwóch Vaclavów motoryzacyjnego imperium - o rowerach Slavia czy święcących triumfy na europejskich zawodach motocyklach spod znaku L&K. Jest też o pierwszych w imperium taksówkach czy liniach autobusowych i eksporcie samochodów do Australii a autobusów do Rosji. W końcu Karol tłumaczy ów paradoks, jak to się stało, że firma którą Laurin i Klement stworzyli z czeskiego patriotyzmu w wymarzonej Czechosłowacji po prostu nie dała rady. Na scenie pojawia się też malowniczy hrabia Kolovrat-Krakovski, mecenas, kierowca wyścigowy i niebywały oryginał, który szynkę wiedeńską popijał hektolitrami piwa.
Jeśli jeszcze nie słuchaliście, polecam Waszej uwadze wcześniejsze odcinki motoryzacyjne poświęcone historii marki Tatra:
pierwszydrugitrzeciTu natomiast znajdziecie odcinek Podcastu pod specjalnym nadzorem, w którym dla odmiany jestem gościem i w ktorym Piotrek Gawliński odpytuje mnie na okoliczność mojej książki i całego mnóstwa innych spraw.
Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:
Bryan, Filip i Rafał
Bardzo Wam dziękuję <3
Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.
Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - bardzo dziękuję.
Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.
No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.
W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG
Szukaj w treści odcinka
Akurat tym welwarom bliżej jest co prawda do Pragi niż do bladej Bolesław.
dorosły według prawa do prowadzenia samodzielnie nowej księgarni swojego szefa, gdzie Anow Mlada Bolesław.
Stamtąd też widać zacięcie, które przekłada się na uczestnictwo do szkoły rzemiosł w Mladej Bolesław.
No i jak się później okazuje, powrót do mladej Bolesław, po tym, gdy był w turnowie, okazuje się być najlepszą decyzją w jego życiu.
No i oczywiście na początku były wielkie problemy, a to tutaj nie można było, bo się Rada Miasta nie zgodziła, tam był za wysoki czynsz i dopiero w grudniu wybrali miejsce na przedmieściach Mladej Bolesław, gdzie...
Wtedy też fabryka już wtedy samochodów z Nadej Bolesław została zarejestrowana w takim wielkim rejestrze handlowym.
Ja już obiecuję, że nasza następna rozmowa będzie właśnie o Szkodzie i również o Szkodzie w wymiarze tego, czym była Szkoda, mały spoiler, gigantycznym koncernem, nim zaczęła w Młodej Bolesławie produkować samochody.
No i w tym rezultacie w Mladej Bolesław jest tak naprawdę tylko jeden z zakładów produkcyjnych, który wchodzi w cały ten konglomerat Skody.
Niestety okazuje się w dość szybkim czasie, że niemal cała administracja, która przejęła Laurina i Klementa, administracja z samej fabryki z Mladej Bolesław, przenosi się do szkody, a dokładnie w siedzibie sprzedaży w Pradze.
Gdzieś byś tam widział jeszcze jakieś ślady, no oczywiście poza legendarnym i naprawdę bardzo zachęcam do odwiedzenia muzeum Skody w Mladaj Bolesławy.
W Mladej Bolesław widać, że Szkora od samego początku pokazuje nie pierwsze eksperymenty z samochodami spod znaczki, Boże, widzisz, czyszczyzmy, spod marki Szkora, bo tam też były bardzo ciekawe eksperymenty,
Ostatnie odcinki
-
Škoda w międzywojniu. Trudne początki wielkiego...
03.02.2026 06:40
-
Od cukrowni po artylerię. Narodziny imperium pr...
27.01.2026 06:45
-
Czechy: kraj, którego dzieje pisały złoto, sreb...
20.01.2026 06:45
-
Wsparcie dla Ukrainy - nowy czeski rząd w szpag...
13.01.2026 06:40
-
Jak czechosłowacki underground zjednoczył antyk...
06.01.2026 06:45
-
Karlovy Vary: sławne uzdrowisko, kopalnie uranu...
30.12.2025 06:45
-
Czechosłowacki underground przeciw komunistyczn...
23.12.2025 06:40
-
Czeska utopia panslawizmu z rosyjskim wielkim b...
16.12.2025 06:45
-
Laurin&Klement: motoryzacyjny koncern z Austro-...
09.12.2025 06:40
-
Na biegowo, na zjazdowo. Gdzie do Czech na nart...
02.12.2025 06:45