Mentionsy
Polski James Bond czy hochsztapler? Kim był szef „Muszkieterów”? Dr Adrian Sandak
Po klęsce kampanii polskiej 1939 r. – jak grzyby po deszczu, zarówno pod okupacją niemiecką, jak i sowiecką – zaczęły wyrastać organizacje konspiracyjne. Jedną z nich w październiku 1939 r. w Warszawie założył inżynier Stefan Witkowski – postać niezwykle barwna i zarazem tajemnicza. „Muszkieterzy”, bo taką nazwę przyjęła organizacja, zajmowali się głównie działalnością wywiadowczą i funkcjonowali niezależnie od ZWZ, a później AK. Witkowski zbudował siatkę organizacyjną liczącą kilkaset osób, w oparciu o swoje szerokie kontakty towarzyskie, w tym ludzi z kręgów arystokratycznych, wojskowych czy technicznych. Jeszcze sprzed wojny znał wiele osobistości ze świata polityki II RP. Cześć osób z „Muszkieterów” z czasem zasiliła szeregi ZWZ-AK. Sam Witkowski podejmował kontrowersyjne decyzję (gra operacyjna z Abwehrą) i nie miał najlepszej opinii w środowisku konspiracyjnym. Zarówno przed wojną, jak i w czasie okupacji niektórzy uważali go za hochsztaplera. W 1942 r. podziemny Wojskowy Sąd Specjalny skazał go na karę śmierci. Zarzucano mu sprzedawanie meldunków wywiadowczych obcym służbom w celach zarobkowych, kontakty z Abwehrą, a także akcje likwidacyjne wymierzone w ludzi z własnej siatki. Stefana Witkowskiego zastrzeliła komórka egzekucyjna AK w listopadzie 1942 r. Do dziś „Muszkieterzy” i postać jej założyciela i dowódcy pozostają najbardziej zagadkowym elementem polskiej konspiracji w czasie II wojny światowej. Zapraszamy do wysłuchania i obejrzenia rozmowy z dr. Adrianem Sandakiem, autorem książki „Muszkieterowie 1939–1942. Historia tajnej organizacji wywiadowczej”.#muszkieterowie #wywiad #graoperacyjna #stefanwitkowski #edwardrydzśmigły #związekwalkizbrojnej #armiakrajowa #konspiracja #podziemie #buzułuk #władysławanders #tadeuszleski #krystynaskarbek #abwehra#historiabezkitu Zapraszamy do wsparcia naszej działalności poprzez serwisy: Patronite.pl/historiabezkitu.pl czyBuycoffee.to/historiabezkituZajrzyjcie również na naszą stronę internetową: https://historiabezkitu.pl
Szukaj w treści odcinka
Na przykład Kazimierz Leski, późniejszy as Armii Krajowej ZWZ wcześniej.
naszej konspiracji głównej, głównego nurtu, czyli Służby Zwycięstwu Polski, ZWZ, później AK.
ZWZ i później Armii Krajowej, że chce działać samodzielnie cały czas.
To była konkurencyjna jakby taka platforma, płaszczyzna porozumienia politycznego w stosunku do wojskowego ZWZ.
Więc on jakby utrzymywał równolegle dwie organizacje, czyli szły pieniądze z Londynu na ZWZAK, a równocześnie też były pieniądze poza kontrolą wojskową, co bardzo było pożądane przez Witkowskiego.
I dlatego wielu członków, żołnierzy organizacji widziało, co się dzieje i dlatego zaczęli przychodzić samoczynnie, samorzutnie do ZWZ AK.
A Muszkieterowie, która była organizacją, która nie cieszyła się dobrą opinią, przynajmniej Witkowski, ale to tak razem, nie cieszyli się dobrą opinią w ZWZ AK.
Cały pion kontrwywiadowczy z Leskim na czele przeszedł hurmem do ZWZ Armii Krajowej.
Wracając, czym były te wyprawy, nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to, ponieważ Witkowski ciężko to musiał odchorować, powiedzmy w cudzysłowie w Warszawie, ponieważ niby on przygotowywał tę wyprawę za wiedzą ZWZ, ale później jak zaczęła krążyć gorączkowa korespondencja pomiędzy Polską...
Witkowski twierdził, że ZWZ był informowany dopiero na sam koniec, bo na początku ten kanał ich komunikacyjny był taki dosyć...
Ale co do tego procesu, nazwijmy to, wchłaniania organizacji przez ZWZAK, no bo kontrwywiad udało się przejąć, a pan Witkowski do końca trzymał, że tak powiem, się niezależnie w stosunku do... Do końca trzymał się niezależnie.
To wiemy też ze wspomnień Wincentego Miszkę, który był szefem pionu wywiadowczego, który też zresztą przeszedł do ZWZ.
Kontrwywiad, natomiast wiemy ze wspomnień Kazimierza Leskiego, nie tylko jego, że Armia Krajowa jeszcze wcześniej ZWZ krzywym okiem patrzyła na tych muszkieterów, ponieważ im nie dowierzano.
wywiadowczo, w tym przypadku ochronne, ponieważ on zaproponował ZWZ-AK, że jego organizacja może stanowić, a w zasadzie delegaturze rządu, że może stanowić ochronę tych lokali.
Ostatnie odcinki
-
Kolonizacja, rewolucja, represje: Kazachstan od...
04.02.2026 09:00
-
Polski James Bond czy hochsztapler? Kim był sze...
28.01.2026 09:00
-
Gorzki smak wolności Gruzja po 1989 r. cz.2. Pa...
21.01.2026 09:00
-
Niezłomni na obczyźnie: Polska emigracja polity...
14.01.2026 09:00
-
Losy PPS w czasie II wojny światowej i po niej....
07.01.2026 09:00
-
Bitwa o Anglię. Dr Jan Szkudliński
30.12.2025 09:00
-
Wietnam w ogniu I wojny indochińskiej (1946–195...
23.12.2025 09:00
-
Rumunia po 1989: długa droga do normalności. Pr...
17.12.2025 09:00
-
Powojenne dziej Górnego Śląska. Prof. Ryszard K...
10.12.2025 09:00
-
Czas Próby. Litwa w czasie II wojny światowej. ...
03.12.2025 09:00