Mentionsy

I najważniejsze, która zachodnia ambasada wsparła Wojciecha Jaruzelskiego, pomagając mu w nieoczekiwanym wyborze na pierwszego i ostatniego zarazem prezydenta PRL?

Coś zupełnie niezwykłego i ten ruch wykształcił swoją polityczną elitę, która nie zniknęła w momencie, kiedy generał Jaruzelski w grudniu 1981 roku wprowadził stan wojenny, zniszczył Solidarność jako 10 milionową strukturę, ale nie zniszczył legendy, nie zniszczył etosu i nie udało mu się wygonić albo zamknąć do więzienia wszystkich przedstawicieli solidarnościowej elity.

Im bliżej było końca lat 80., tym bardziej dla generała Jaruzelskiego było jasne, że on w jakiś sposób musi się dogadać z opozycją.

Ale znowu, żeby dać ten kontekst szerszy, no to nie jest tak, że generał Jaruzelski, jeszcze do niego wrócimy, był tak przewidującym politykiem, albo nie wiem, tak dobrym człowiekiem, że nagle stwierdził, że nie, no dobrze, już mieliśmy te 40 parę lat komunizmu, już nie róbmy sobie żartów, przejdźmy teraz do tworzenia prawdziwej, wolnej Polski.

Właśnie powiedziałeś o generale Wojciechu Jaruzelskim.

Ja miałem już przygotowane pytanie, dlaczego ten Jaruzelski nie był jak ten mroczny Nikolaj Oczarczewski?

Ten Jaruzelski był nawet przez dzieci traktowany jako taka postać kuriozalna, ale pytanie jest inne.

No tak, w 88 roku rzeczywiście Jaruzelski się na to nie zdecydował.

decyzję, bo we wrześniu 1986 roku Jaruzelski wypuszcza z więzień właściwie wszystkich tak zwanych więźniów niekryminalnych, czytaj, więźniów politycznych.

Jaruzelski lubił ten blichtr, lubił pokazać się jako człowiek kulturalny, inteligent w końcu.

Ci wszyscy, którzy chcieli w Polsce w jakikolwiek sposób sprzeciwić się politycznie Jaruzelskiemu w okresie tak zwanego długiego stanu wojennego, bo ten długi stan wojenny to jest właściwie okres od grudnia 1981 roku aż do końca istnienia.

Potem w grudniu 1986 powstaje Rada Konsultacyjna, która jest taką próbą pokazania przez Jaruzelskiego...

Jerzy Urban, który był takim, można powiedzieć, mastermindem, takim po prostu mózgiem za wszystkim, za taką bezpośrednią polityką prowadzoną przez Jaruzelskiego, taka jest przynajmniej teza Pawła Kowala, całkiem nieźle uargumentowana.

Między innymi właśnie Urban pożoga ciosek, czyli ten tak zwany zespół trzech wskazuje, że jeżeli tutaj czegoś naprawdę spektakularnego generał Jaruzelski nie wymyśli, no to będą dalsze strajki.

generał Jaruzelski dochodzi do wniosku, że jest za słaby.

No i nie można liberalizować systemu, jednocześnie wspierając Jaruzelskiego, który rozjeżdża czołgami Solidarność.

To moim zdaniem było bardzo istotne, istotnym argumentem, dla którego Jaruzelski tej siły w sierpniu 1988 roku nie użył.

A tymczasem w sierpniu 1988 roku nie było tego pistoletu strajkowego w taki sposób przystawionego do głowy Jaruzelskiego.

Może jednak Jaruzelski użyje wojska, może strach był ogromny, nie wiadomo było co będzie.

Można było na pewno znaleźć jakieś wytrychy, dlaczego to, chociaż brzmi to przecież księżycowo, żeby księża wzywali do głosowania na komunistów, ale jakby w głowie Rakowskiego, Jaruzelskiego, Kiszczaka, czy Józefa Czyrka, który odpowiadał za te kontakty,

To nigdzie nie było zapisane, ale dorozumiane, że tym prezydentem będzie Wojciech Jaruzelski.

Problemem okazało się, że nie ma dość głosów, że tak naprawdę potrzebna była interwencja Kościoła, potrzebna była interwencja sowiecka, a w końcu potrzebna była interwencja, czy też naciski, nieformalne oczywiście, ale samego prezydenta Stanów Zjednoczonych, George'a Busha, który w lipcu 1989 roku naciskał nieformalnie, że absolutnie Jaruzelski powinien zostać prezydentem, no bo tego wymaga, powiedzmy, geopolityczna układanka.

Tym niemniej ostatecznie Jaruzelskiego wybrano.

Ostatecznie zastąpiono go Czesławem Kiszczakiem, ale Czesław Kiszczak, komuniści jaruzelski patrzyli na niego jako na architekta okrągłego stołu, jako na tą osobę, z którą Solidarność się dogadywała.

znamionującą to, że generał Jaruzelski już po prostu nie miał absolutnie żadnych pomysłów politycznych i powinien był zejść ze sceny politycznej.

Oczywiście Tadeusz Mazowiecki zostaje premierem, ale tutaj kompletne zaskoczenie też chyba dla świata, że były domoludowy satrapa, bo tak chyba mogę nazwać generała Wojciecha Jaruzelskiego, zostaje prezydentem RP.

W czym to było interesie, żeby Jaruzelskiego...

Zacznijmy od tego, że Wojciech Jaruzelski był jeszcze prezydentem PRL, był jedynym prezydentem Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej, a prezydentem RP stał się dopiero w grudniu 1989 roku.

Wojciech Jaruzelski, choć pierwszym demokratycznie wybranym dopiero był Lech Wałęsa i myślę, że w jakimś symbolicznym sensie to Lecha Wałęsy traktujemy jednak jako pierwszego z prezydentów Polski niepodległej po roku 1989.

Wojciech Jaruzelski musi zostać wybrany na prezydenta, a może nie musi, a może można kogoś innego wybrać.

Najpierw trzeba było wybrać na prezydenta Wojciecha Jaruzelskiego, bo nie ulegało wątpliwości, że Wojciech Jaruzelski dla stabilności całego tego układu musi zostać wybranym prezydentem.

Jaruzelski był wbrew pozorom dosyć popularnym politykiem, ponieważ stworzył taki obraz siebie medialnie.

Ja nie odbieram mu tutaj możliwości do hamlecyzowania czy do jakichś swoich wątpliwości, no ale to przede wszystkim polityk skrajnie nieskuteczny, który muszę powiedzieć, że mojej sympatii, jeżeli historyk w ogóle może mieć swoje sympatie co do postaci historycznych, w ogóle nie budzi i jestem jak najdalszy od tego, żeby uznawać Wojciecha Jaruzelskiego za jakąś, za jakkolwiek pozytywną postać polskich dziejów na przykład lat.

lat 80., ale Jaruzelski prezydentem musiał zostać i został.

Była taką wielką manifestacją poparcia Stanów Zjednoczonych dla Solidarności, ale jednocześnie dla Wojciecha Jaruzelskiego.

I rzeczywiście Wojciecha Jaruzelskiego wybrano 19 lipca 1989 roku.

Lepiej nie komentujmy tego, w jaki sposób Wojciech Jaruzelski został tym prezydentem, bo kluczowe okazało się to, co stało się w sierpniu.

Jaruzelski na takie diktum skapitulował i stwierdził, że przyjmie, też desygnuje na premiera kogoś z Solidarności.