Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
31.07.2025 13:00

Miłość czy władza? Prawdziwa historia Marii Kazimiery

Marię Kazimierę d’Arquien znamy jako „Marysieńkę”, ale to zdrobnienie niesłusznie umniejsza rangę tej postaci. Francuska szlachcianka przeszła długą drogę: od dwórki Marii Ludwiki Gonzagi, przez nieszczęśliwe małżeństwo z potężnym magnatem Janem Zamoyskim, aż po koronę królowej Rzeczypospolitej.

Związek Marii Kazimiery z Janem Sobieskim był wyjątkowy. W świecie małżeństw aranżowanych, opartych na politycznej kalkulacji, połączyły ich nie tylko uczucia, lecz także wspólne lektury i intelektualne porozumienie. Choć nie ingerowała bezpośrednio w politykę męża, odgrywała na dworze fundamentalną rolę. Zabiegała o stworzenie dynastii.

Kim była Maria Kazimiera? Dlaczego była tak ważna dla królowej Marii Ludwiki Gonzagi? Co kryje w sobie jej słynna korespondencja z Janem Sobieskim? I dlaczego wielu historyków przez lata umniejszało jej znaczenie?

O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Aleksandra Skrzypietz z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 16 wyników dla "Janem III"

Mogę jedynie dodać, że kiedy Ludwika Maria szykowała się do nowego małżeństwa z Janem Kazimierzem, dziewczynkę odesłano do Francji.

Raczej tak jak zawsze z dzieciństwa i zainteresowania historią Janem III Sobieskim sobie zapamiętałem, tej nieszczęsnej Marysieńki z Janem III Sobieskim.

Ale pytanie, czy to jest tylko jakiś zachwyt związany z tym, że to ten Jan III Sobieski, ten słynny król, zwycięzca spod Wiednia, czy rzeczywiście w tym czasie tego rodzaju listy się pisało w ten sposób, czy to było coś wyjątkowego?

Małżeństwo, które zaaranżowała Ludwika Maria z Janem Sobiepanem Zamojskim, było typową kreacją, było owocem obyczajów tamtej epoki.

No właśnie Wiedeń, to jest to wydarzenie, z którego najbardziej znamy, pamiętamy Jana III Sobieskiego, ale można chyba podejrzewać, że i tak część historyków twierdziła, że królowa nie była tylko jego muzą, ale też stanowiła pewnego rodzaju inspirację dla podejmowania pewnych działań politycznych, w tym tego rodzaju wyprawy.

Historycy budowali opowieść o Janie III i o Marii Kazimierze, jego przedstawiając jako Polaka patrioty, mądrego, dzielnego człowieka, wybitnego wodza.

Odmówił uczynienia, wyniesienia Markiza tak wysoko, zdenerwowała się i namówiła Jana III, by zerwał z Francją i zwrócił się ku Wiedniowi.

Natomiast w roku 1683 rzeczywiście pojawiło się bezpośrednie zagrożenie tureckie i wtedy cesarz zwrócił się do Jana III z prośbą o pomoc, co już zostało zawarte.

Natomiast, tak jak powiedziałam, w wypadku Marii Kazimiery budowano taki obraz podwójny białego Jana III i czarnej Marii Kazimiery.

I to osiągnięcie Marii Kazimiery jest szczególne, zwłaszcza kiedy zobaczymy, że Zygmunt III, żonaty z dwiema Habsburżankami, sekwencyjnie rzecz jasna, miał synów, o których małżeństwa się nie zatroszczył.

który tak naprawdę nawet się ożenić nie może, mimo że lata już po temu, nie szukali także męża dla swojej córki Anny Katarzyny Konstancji, mówię o Zygmuncie III i o królowej Konstancji, a Marii Kazimierze.

Oczywiście we współdziałaniu z Janem III, żeby go tutaj nie pominąć tak całkowicie, ale to jest przede wszystkim jej działalność.

To znaczy Maria Kazimiera była, przyjmuje się 18 razy w ciąży, ale niektóre ciąże traciła, niektóre dzieci rodziły się martwo i tu mówimy o obydwu małżeństwach, czyli pierwsze dzieci z Zamojskim i potem dzieci z Janem Sobieskim.

I zdrada Jana III mogłaby specyficznie boleć.

Jan III Sobieski, naprawdę wierny i niemierny, ale po prostu wybitny.

Natomiast Jan III Sobieski umiera w roku 1696, a naszą bohaterkę czeka jeszcze kilkanaście lat życia, pewnie smutnego życia, smutnego życia wdowy, biorąc pod uwagę te uczucia, o których pani profesor powiedziała.