Mentionsy

Czy Mieszko był skandynawskim wojownikiem, który przybył na tereny Wielkopolski i założył państwo będące zaczątkiem Królestwa Polskiego?

Nie pytając później zbytnio cesarza o zdanie, włożył koronę na głowę i w roku 1025 został władcą Królestwa Polskiego.

O tym porozmawiamy w dzisiejszym odcinku, w którym podcast Muzeum Historii Polski odwiedza Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie.

Tysiąc lat polskiej korony.

Witam słuchaczy podcastu Muzeum Historii Polski w Warszawie.

Jesteśmy w pierwszej stolicy Polski, w Gnieźnie.

Jest z nami dyrektor Muzeum Początków Państwa Polskiego, dr Michał Bogacki.

Witam w naszym muzeum.

Za chwilę poproszę pana o kilka ciekawych informacji, opinii na temat tego, co działo się na ziemiach Polski tysiąc, może tysiąc sto lat temu, może nawet i dalej.

Ale najpierw chciałbym zapytać o teraźniejszość, ponieważ Muzeum Początków Państwa Polskiego kojarzy mi się z takimi ciekawymi, rozmaitymi, interaktywnymi...

Jest to młoda placówka, bardzo fajny gmach, fajny budynek w ważnym miejscu, no bo Gnieźnie w pierwszej stolicy Polski.

Takie średnio młode muzeum powstało w 1973 roku jako samodzielna placówka.

Życiujście, ten rok 2025 jest dość istotny, przynajmniej dla tych, którzy interesują się początkami państwa polskiego.

Dlaczego koronacja Chrobrego, koronacja Mieszka I, Mieszka II, przepraszam, jego syna, no i oczywiście powstanie Królestwa Polskiego, to jest ten taki element kończący, tak naprawdę ten proces państwowo-twórczy.

No i jesteśmy w muzeum, więc wypada tak naprawdę zacząć od wystaw.

Muzeum kojarzy się zawsze z zabytkami, a jeżeli chodzi o postać Bolesława Chrobrego, to my tych zabytków...

Mamy miecz chrobrego, czyli tam słynny szczerbiec, miecz koronacyjny władców polskich, ale chrobry nigdy go nie miał w ręku, sama korona.

Nie liczymy na to, że wszyscy przyjdą do naszego muzeum, a chcąc wychodzić z naszym komunikatem na zewnątrz stosujemy różnorodne metody.

Mamy nadzieję, że zapoczątkuje on całą serię poświęconą pierwszym polskim władcom.

Niestety wszystko zależy od pieniędzy, a ludziom tak specjalnie w muzeum nie kojarzy się z tworzeniem piosenek, więc często spotykamy się z taką argumentacją, że wam nie damy, bo nie umiecie.

No i pracujemy również w tej chwili bardzo intensywnie nad przyszłorocznym kongresem Mediawistów Polskich, który odbędzie się właśnie

Organizatorami były uniwersytety, teraz organizatorem jest Muzeum Instytut Kultury Europejskiej Uniwersytetu im.

Adama Mickiewicza tu w Gnieźnie oraz oczywiście Stały Kongres Mediawistów Polskich.

Kongres będzie we wrześniu 2025 roku i oczywiście będzie dostępny w internecie, tak jak wszystko, co robi nasze muzeum.

Zapraszamy Państwa na wydarzenia organizowane przez Muzeum Początków Państwa Polskiego, a przy okazji przypominam, że Muzeum Historii Polski także świętuje tysiąclecie koronacji Chrobrego.

Zapraszamy do obejrzenia fascynującej wystawy Narodzinę Królestwa w Muzeum na warszawskiej Cytadeli.

Bolesław, książę Polski, dowiedziawszy się o śmierci wzniosłego cesarza Henryka, podniesiony na duchu, trucizną pychy, do tego stopnia zalał swoje wnętrzności, że zuchwale odważył się po namaszczeniu włożyć sobie koronę, za którą to jego zarozumiałości, śmiałością ducha, rychło spotkała go zemsta Boża.

To jest ciekawa sprawa, skoro do tablicy została wywołana postać Bolesława Chrobrego i mamy rocznicę 2025 roku, tysiąclecia umownego założenia Królestwa Polskiego, obłożenia tej symbolicznej korony, tej realnej korony przez Bolesława Chrobrego.

Taka standardowa wykładnia tego, co się stało w roku 1000, ona często była w podręcznikach do historii, znaczy zawsze była w podręcznikach do historii, teraz już jej nie ma, bo to wszystko bardzo mocno skrócono.

Faktem jedna jest to, że w 1025 roku następuje druga koronacja i w tej wersji takiej podręcznikowej, bardzo powszechnej, to jest ta właściwa koronacja, dzięki której powstaje to Królestwo Polskie, no bo jest to ta koronacja będąca aktem religijnym, a on tutaj jest niezwykle istotny.

Miejsce ku temu jest odpowiednie, bo jesteśmy w okazałym gmachu i na samym początku państwa polskiego.

No właśnie, czy Gniezno to na pewno pierwsza stolica Polski, bo gdzieś tam południa drogi stąd czai się konkurencja, jakiś Poznań, jakiś Giecz, a może Kruszwica, a może Letnica, może ta wyspa na Letnicy.

Co naprawdę wiemy o tych pierwszych polskich stolicach?

Takie brody były również na ziemiach polskich, na terenie Wielkopolski, no to oczywiście Poznań, Ostrów Letnicki, Gniezno.

I te paletia znajdują się w różnych dużych grodach na terenie państwa polskiego.

Jest centrum, stolicą prowincji kościelnej, polskiej prowincji kościelnej.

Dla Polski takim miejscem jest Gniezno i nie ma co tego zmieniać, bo legendy, podania i wszystko wskazuje na to, że od wieków uważano Gniezno za specjalne miejsce w naszym, na mapie naszego państwa.

Można z pełnym przekonaniem powiedzieć, że początki państwa polskiego, początki polskiej stolicy są pogrążone w mroku pewnych domysłów, pewnych niepewnych relacji, pewnych kreacji, bo za takie można uznać to, co pisali nasi pierwsi kronikarze.

Te mroki polskiej historii były rozświetlane już wielokrotnie i nie od wczoraj były rozświetlane.

Pamiętajmy, żebyś biał białych klam w historii, nie wypełnił z nas siłę, mówi tekst naszej piosenki Wielka Lechia, Wielka Ściema.

Tą większą część społeczeństwa, która się nie interesuje historią, no przynajmniej sądząc po rozmowach z odwiedzającymi nasze muzeum, czy przeglądając różnego rodzaju

Dla zwolenników tej teorii to jest koronny dowód na to, że ta dynastia jednak pochodzi z tych ziem, z terenów wielkopolskich, jest to dynastia słowiańska.

Mieszko I to był już pierwszy historycznie władca Polski.

Tych skandynawików na ziemiach polskich jest niewiele.

Głównie znajdują się one na Pomorzu, a więc na obszarze, który niewiele miał wspólnego z kształtowaniem się państwa polskiego.

Te początki państwa polskiego są rzeczywiście bardzo zagadkowe.

faktycznie jest potwierdzone, że wandalowie w pewnym momencie na terenach dzisiejszej Polski przebywali.

I tak Germanie dzielili się na pewne plemiona i jednym z nich byli Wandalowie, którzy według tej geografii rzymskiej, co pokrywa się z naszą wiedzą archeologiczną, zamieszkiwali tereny dzisiejszej południowej, południowo-zachodniej Polski na zachód od rzeki Wisły.

Wandalowie w pewnym momencie wychodzą, przemieszczają się na zachód, przyczyniają się do upadku Cesarstwa Rzymskiego, zakładają swoje państwo na terenie Hiszpanii, na terenie Afryki Północnej, tam gdzie niegdyś była Kartagina, no i wkrótce nie znikają tak naprawdę z kart historii, a na ziemię dzisiejszej Polski wkraczają Słowianie.

polskie, lechickie, jak my ich nie nazwiemy, one mieszkają na terenie, który kiedyś nazywano Wandalią.

Brzydko zabrzmi, ale odkryte zostały, czy tym kronikarzom łacińskim odkryte zostały te tereny na zachód od państwa niemieckiego, czyli właśnie obszary dzisiejszej Polski.

Pojawiają się na terenie dzisiejszej Małopolski.

No i ten wandal wraz ze swoim lutem przybył znowu na terenie dzisiejszej Polski, no i od niego tereny, najpierw nazwano rzekę Wisłę Wandalją, później też cały teren zaczęto nazywać Wandalją i później wszyscy mieszkańcy tego obszaru stali się wandalami.

Mówiliśmy o Mieszku, mówiliśmy o Chrobrym, mówiliśmy o teoriach związanych z korzeniami państwa polskiego, ze starożytnymi korzeniami państwa polskiego.

No i tutaj muszę powiedzieć, że jestem rozczarowany, że nie wspomniał pan o tej najważniejszej teorii, o państwie, od którego się odbił i starożyterzem i Aleksander Macedoński, bo przecież podstawowym korzeniem państwa polskiego jest to...

Oczywiście tutaj sobie troszkę dworuję, ale jako twórca też tworzący w YouTubie, czy prowadzący podcast Muzeum Historii Polski, widzę jak te komentarze dotyczące Wielkiej Lechii wracają.

do wpisywania komentarzy, dlaczego dyrektor mógł w początku państwa polskiego nie mówić o Wielkiej Lechii.

Mało kto jednak pamięta, że jeżeli chodzi o początki państwa polskiego i jakieś pseudonauki z tym związane, to pierwsza dekada XXI wieku

Ale myślę, że my jesteśmy z takiego pokolenia, które jeszcze pamięta ten podręcznik do historii dyszkoły podstawowej, nad którym był Światowic.

Jakie odkrycie związane z początkami państwa polskiego rzuciłoby pana na kolana jako opadacza, jako zajmującego się historią praktycznie całe życie?

I te znaleziska z terenów ziem polskich mają już swoje jakieś charakterystyczne elementy, które pozwalają im się odróżnić od tych wcześniejszych skandynawskich.

Wojskowość polska jest całkowicie oparta o wzorce słowiańskie i niemieckie, to też zawsze jest takie, znaczy niemieckie może zachodnioeuropejskie, to też zawsze podnoszony jest taki fantastyczny argument o wzorcach skandynawskich w wojskowości polskiej, nie ma żadnych.

Dlatego z utęsknieniem czekam na ten dowód, który rzuci mnie na Holana i powiem, że to czym się zajmuję, zajmowałem pracując naukowo, czyli początki wojskowości polskiej i wskazywanie na to, że tych Skandynawów...

A dowiedzenie, że byli tu skandynawscy najemnicy i że ich wpływy były ogromne, zmieni całkowicie spojrzenie na początki państwa polskiego.

Chyba nie byłoby szansy, żeby wikingowie tutaj penetrowali ziemie polskie, a zupełnie nie byli zainteresowani stworzeniem jakiegoś przyczółka na uściu Wisły czy uściu Odry, prawda?

Powstają emporie handlowe, powstaje truso przecież, tylko że to jest jeszcze to 200 lat przed tym, kiedy tworzy się państwo polskie.

2025 rok, równo tysiąc lat od koronacji, od standardycznego założenia państwa polskiego, więc chyba to jest destynowa okaza, żeby odwiedzić Muzeum Początków Państwa Polskiego.

Dyrektor Muzeum Początków Państwa Polskiego, dr Miło Bogacki, był naszym gościem.

Zapraszam do Gniezna, do muzeum, ale oczywiście również na nasze profile w mediach społecznościowych.

Zapraszamy do subskrypcji kanału Muzeum Historii Polski, tak aby nie ominęły Państwa kolejne odcinki.