Mentionsy

Tak przez lata komuniści mówili o Radiu Wolna Europa.

I czy wspierane przez Amerykanów Radio Wolna Europa realizowało polską rację stanu?

3 maja 1952 roku po raz pierwszy w Eter popłynęła audycja Sekcji Polskiej Radia Wolna Europa.

Ale zanim wejdziemy głębiej w historię Radia Wolna Europa, to może w ogóle odpowiedzmy sobie, czym była ta instytucja.

To znaczy Radio Wolna Europa ma dwa początki.

To znaczy to, że na falach emisji Radia Wolna Europa były nastawione tak zwane brzęczki, które skutecznie uniemożliwiały zagłuszanie, znaczy usłyszenie emisji.

Porozmawiajmy jeszcze chwilę o tym, kto tworzył Radio Wolna Europa, no bo to byli ludzie wyjątkowi.

Ja chciałem jeszcze jedno pytanie zadać, bo Jan Nowak-Jeziorański stoi na czele sekcji polskiej Radia Wolna Europa od roku 1952 do połowy lat 70.

No i wydaje się, że w historii Radia Wolna Europa, tej polskiej części, to jest postać najważniejsza.

Spójrzmy teraz na Radio Wolna Europa z innej strony.

Jakby próbować odpowiedzieć na pytanie, czym było Radio Wolna Europa dla Polaków w kraju, to jak powinna brzmieć odpowiedź?

Radio Wolna Europa nie jest jedyną radiofonią nadającą z zewnątrz do Polski.

Radio Wolna Europa.

Tak, Radio Wolna Europa.

Kiedy zadałem pytanie, czym była Rady Wolna Europa dla Polaków w kraju, to też miałem taką myśl i takie własne też doświadczenia badawcze, przyznam się, że wydaje mi się, że Polacy szukali w tym radiu nadywanym z Monachium, co podkreślam, w gruncie rzeczy szukali informacji o tym, co dzieje się w kraju.

My mówimy o historii Radia Wolna Europa w taki sposób mocno ogólny, ale to są właściwie zupełnie inne epoki, lata 50., lata 60., 70. i 80.

I kiedy myślę sobie o tym, że Radio Wolna Europa położyło niemałe zasługi dla tego, żeby spopularyzować autorów, którzy pozostawali na emigracji, Czesław, Miłosz, choćby były taką osobą, Gustaw Herling-Grudziński i wielu innych, których można by wymienić, to w latach 70., a zwłaszcza w latach 80.,

ich dzieła, to już z powodu drugiego obiegu wydawniczego w Polsce, stały się dostępne i wtedy w jakimś sensie to, co można było usłyszeć w Radiu Wolna Europa, można było też nielegalnie przeczytać w kraju i to jest nowa sytuacja, inna niż w latach 50.

Czy my jesteśmy w stanie jakoś zmierzyć to, w jaki sposób radiowolna Europa przyczyniło się do, nie wiem, budowy powstania w Polsce Solidarności w latach 80-81, albo bardziej generalnie do podtrzymania jakichś postaw opozycyjnych względem reżimu komunistycznego?

Panie profesorze, powiedzieliśmy o tym, że Radio Wolna Europa pełniło ważną rolę, jeżeli chodzi o promocję polskiej kultury, kultury emigracyjnej, ale ja bym jednak chciał wrócić na powrót do problemów propagandowych.

Dlatego, że było wiele takich wydarzeń, o których Polak mógł się dowiedzieć z Radia Wolna Europa, a nie mógł się dowiedzieć po prostu z mediów państwowych.

obecna w mediach krajowych kontrolowanych i cenzurowanych i o rzeczywistości, którą, czy o świecie, o którym opowiada Wolna Europa, no to pułkownik Józef Światło, czy rewelacje Józefa Światły są tutaj znakomitym przykładem.

A Wolna Europa pokazuje to w inny sposób.

No ale, mój Boże, z punktu widzenia takich instytucji jak Radio Wolna Europa, to jest absolutnie na rękę, bo one mogą w znakomity sposób pokazywać swoją przydatność.

I dodawszy to do tego, co mówili komuniści, a więc to, że Radio Wolna Europa to nie jest żaden głos wolnej Polski, jak przecież samo to Radio Wolna Europa się przedstawiało, tylko w gruncie rzeczy jest tubą zachodniej propagandy.

Były takie rysunki satyryczne, w których przedstawiano osoby występujące przed mikrofonami Radia Wolna Europa, ubrane w mundury nazistowskie.

Radio Wolna Europa, ale rozgłośnia Głos Wolnej Polski, Głos Wolnych Węgier.

Rozgłośnia Polska, Radio Wolna Europa.