Mentionsy

No ale skoro ta Pantera była tak złym czołgiem, to jakim wozem w swojej opinii była Jagdpantera?

Czy Jagdpantera w ogóle przydała się Niemcom w czasie wojny i była realnym wzmocnieniem ich sił pancernych?

Ktoś powie, że Jagdpantera ma elegancką sylwetkę, o ile w przypadku systemów uzbrojenia można coś takiego w ogóle powiedzieć.

W rzeczywistości jednak Jagdpantera zalicza się do tych ciężkich niemieckich konstrukcji pancernych, które udane nie były.

I na tle ogólnego wysiłku w zakresie budowy pojazdów ciężkich, czyli mam tutaj na myśli czołgi Tygrys I, Tygrys II, czołg ciężki, realnie, formalnie średni Pantera, ciężki łowca czołgów Ferdynand, ciężki łowca czołgów Jagdpanter, Panzerjager, Jagdtiger, to Jagdpantera.

Wykonano bowiem w latach 1944-1945 niewiele ponad 400 Jagdpanter, co wobec masowej produkcji Pantery idącej w tysiące.

Jagdpantera nigdy nie była więc wozem licznym, nigdy nie była wozem masowym.

Niemcy byli zawiedzeni tym, że nie byli w stanie produkować tych Jagdpanter tak, jakby chcieli.

Nigdy nie zrealizowali zamierzeń produkcyjnych, ponieważ Jagdpantera, podobnie jak Tiger, to pojazd ostatnich miesięcy II wojny światowej.

A tutaj mówimy o opracowywanej przez Krupa zupełnie nowej armacie dla Tygrysa II i właśnie dla działa szturmowego, które potem otrzyma nazwę Jagdpanter.

Natomiast w przypadku Jagdpantery...

Słowem, Niemcy poszli w rozwiązanie niezwykle kontrowersyjne, które pogłębione zostało tym, że było wiadomo, że ta transmisja, zwłaszcza przekładnie boczne, one się będą w tej Jagdpanterze psuły notorycznie.

Dodatkowo jeszcze najgrubsza płyta pancerna, potężne, razem z łożem działo, ważące dwie tony, to wszystko było w Jagdpanterze z przodu, więc ten nacisk na przednią część układu zawieszenia brytyjskiego

Jeżeli w przypadku Pantery zabroniono rozpędzać się w pewnym momencie powyżej 40-45 km na drodze utwardzonej, to mając świadomość, że Jagdpantera jest jeszcze bardziej niewydolna, zakazano rozpędzać się powyżej 30 km na godzinę.

Ponieważ wiedziano, że układ przeniesienia napędu, a zwłaszcza układ przekładni bocznych w Jagdpanterze,

Ostatecznie Jagdpanter używano w całkowitej sprzeczności z instrukcją ich użytkowania w rozumieniu taktyki walki.

Ale to wynikało z tego, że Jagdpantera nie mogła w większości przypadków być wykorzystywana w walce do tego, do czego została stworzona.

gdzie przewidywano budowę wszystkich typów czołgów, dział pancernych dla Wehrmachtu, to już wówczas na poziomie ogólnej koncepcji Jagdpantera wygląda dokładnie tak, jak potem wyglądała w metalu.

Ale zasadniczo na początku 1943 roku koncept Jagdpantery był gotowy i założono, że to będzie pojazd w pełni opancerzony.

A zatem Jagdpantera miała być już nie Sturmgeszycem, miała być już panceriegrem, ale miała mieć cechy obu tych klas pojazdów.

Dlatego, że armata PAK-43 wybrana jako uzbrojenie dla Ferdynanda, jako dla Tygrysa II, dla Szerszenia, dla Jagdpantery, to była armata przeciwpancerna, z której pocisk o masie 10 kg, pełny nabój ważył ponad 20 kg, ale z takiej armaty wypluwano pocisk o masie 10 kg?

Z przyłożenia, jeżeli Jagdpantera strzelałaby z zasadzki, to na odległości 500 metrów miała gwarantowane przebicie pancerza grubego nawet na 20 centymetrów, 200 milimetrów.

Innymi słowy, z 500 metrów Jagdpantera mogła czołowo porazić Ferdynanda.

związane z adaptacją samej Pantery, wpłynęły negatywnie na Jagdpanterę, ale już w Adolf Hitler Panzer Program z początku roku 1943 bardziej przytomnie przesunięto początek produkcji tych wozów na jesień 1943 roku.

I w gruncie rzeczy spodziewano się Jagdpanter na polu walki dopiero od początku roku 1944.

Tym samym Jagdpantera miała należeć do tej nowej generacji niemieckiej broni pancernej, którą pierwotnie uosabiać miały trzy konstrukcje.

Tylna płyta Pantery, zarówno silnikowa jak i kazamaty, to było 40 mm, a zatem Jagdpantera była bardzo solidnie opancerzona z przodu, przeciętnie opancerzona z boku i z tyłu.

Czyli opancerzenie było trochę podobne w Jagdpanterze jak w Panterze.

Jagdpantera miała zachować dynamikę Pantery i ten czynnik, który miał wyróżniać Jagdpanterę na tle Pantery, to była oczywiście siła ognia połączona z nieco odmienną taktyką, bo czołg ma inną taktykę walki, wóz typu pancer-jeger ma nieco odmienną taktykę walki.

Ale Niemcy zakładali, że w ostateczności będzie można używać Jagdpantery tak jak dział szturmowych, czyli do wsparcia bezpośredniego własnych natarć.

I to w Jagdpanterze się nie udało, dlatego że absolutnym priorytetem było stworzenie jak najbardziej wytrzymałego opancerzenia.

Jego rolą była obsługa przedniego kadłubowego karabinu maszynowego, ale była to obsługa niezwykle niewygodna, dlatego że kiedy patrzymy na Jagdpanterę,

Do Jagdpantery wchodziło się przez trzy zasadnicze otwory, dwa włazy na stropie i tylne drzwi na ścianie tylnej kazamaty.

Pod tym względem załoga Jagdpantery funkcjonowała w o wiele gorszych warunkach niż załoga Pantery.

I kiedy pojedzie się do muzeum, a liczne Jagdpantery zachowały się pod dzień dzisiejszy, to Jagdpantera z zewnątrz robi wrażenie potężnego pojazdu bojowego, ale jak się do niej wsiądzie, to to wrażenie pryska.

to zauważymy, że Rosjanie osadzili taką samą armatę na nośniku czołgu średniego i Niemcy osadzili taką samą armatę na nośniku czołgu średniego, tylko SU-100 ważyło 30 kilka ton, Jagdpantera ważyła 46 ton.

z przodu wystawała gigantyczna armata i razem z armatą to Jagdpantera miała 9 metrów 60 centymetrów.

Budowano pierwsze Jagdpantery na nośnikach tożsamych z Panterami model A, co było o tyle istotne, że pamiętajmy, że model A był już nieco zmodyfikowany względem Pantery model D, także co do ograniczenia efektywności jednostki napędowej.

Okiełznano go także w przypadku Jagdpantery, a w przypadku Jagdpantery narzucono jej jeszcze bardziej wyraźne ograniczenia eksploatacyjne, tak aby mechanizmy przeniesienia napędu nie były poddawane ekstremalnym wartościom.

Latem 1944 roku oczekiwano, że zakłady MIAK, MIAG, będą produkowały miesięcznie nawet 150 Jagdpanter, korzystając oczywiście z dostaw z zewnątrz, uzbrojenia, płyt pancernych,

No i Niemcy od razu, przystępując w styczniu 1944 roku do produkcji Jagdpantery, zderzyli się ze ścianą, dlatego że w tym okresie alianckie lotnictwo strategiczne niezwykle silnie oddziaływało już na niemiecki przemysł zbrojeniowy.

Przyszli użytkownicy Jagdpanter, mieli je lepiej poznać, pomagając w ich produkcji.

I ta produkcja Jagdpanter nie mogła się rozkręcić.

A przecież był to ważny producent, który miał liczne zobowiązania, nie tylko zajmował się Jagdpanterami.

Szczyt produkcji w trzech zakładach przypada na styczeń 1945 roku, kiedy to zostaje ukończonych ponad 70 Jagdpanter.

Jeszcze w lutym, mimo bardzo ciężkiej sytuacji, powstają 42 Jagdpantery.

Dla Wehrmachtu powstaje niewiele ponad 400 Jagdpanter.

A jak bardzo alianckie lotnictwo swoimi nalotami utrudniło produkcję Jagdpantery?

Setki Jagdpanter nigdy nie powstały, bo alianckie lotnictwo strategiczne niszczyło fabryki montażu końcowego i fabryki producentów podzespołów dla tych pojazdów.

Jagdpantera jest pojazdem całkowicie marginalnym, niemal zupełnie nieistotnym, a w pewnym momencie z racji swojego nośnika staje się pojazdem uzupełniającym klasyczne pantery.

Jagdpantera, tak jak Tygrys, jak Ferdynand, miała funkcjonować w batalionach szczebla korpuśnego i armijnego, w batalionach liczących do 45 pojazdów.

Oni spuścili z tonu, dlatego że pierwotne założenie strukturalne mówiło o batalionie z 45 Jagdpanterami.

A potem zaczęto formować kolejne bataliony, gdzie tylko jedna kompania miała mieć Jagdpantery, dwie pozostałe wozy takie jak Panzerjäger 4.

I ostatecznie spośród zasadniczych pięciu batalionów ciężkich łowców czołgów uzbrojonych w Jagdpantery, tylko jeden miał strukturę, gdzie przewidziano wyposażenie trzech kompanii w te pojazdy.

Wiosną 1944 roku, latem 1944 roku, no nie mogła ta Jagdpantera się w żaden sposób zamanifestować.

14 czerwca 1944 roku Heinz Guderian podpisał się pod wytycznymi do użycia Jagdpantery.

zaczynała się od słów Der Jagdpanter ist ein schwerer Panzerjäger.

Jagdpantera to ciężki łowca czołgów.

Jagdpanter to ciężki łowca czołgów.

Dzięki działu 8,8 cm, ciężkiej armacie przeciwpancernej długości 71 kalibrów, Jagdpantera może niszczyć wszystkie napotkane dotychczas czołgi wroga z dużej odległości.

Po zakończeniu misji bojowej Jagdpantery są wycofywane z frontu.

Gotowość bojowa Jagdpanter w znacznym stopniu zależy od regularnych przeglądów.

Atak wrogich czołgów może zostać powstrzymany przez część Jagdpanter ogniem czołowym na wprost, podczas gdy większość sił atakuje i niszczy wrogie czołgi z flanki lub z tyłu.

Zadania Jagdpanter podczas ataku własnych czołgów to...

Stałe rozmieszczenie Jagdpanter na głównej linii oporu jest zabronione.

Jagdpantery są przeznaczone do mobilnych działań bojowych na liniach pośrednich.

Pozycje ogniowe muszą być tak dobrane, aby Jagdpantery mogły szybko znaleźć osłonę podczas cofania.

Podczas walki o lasy i wioski Jagdpantery zapewniają ogień osłonowy własnym jednostkom szturmowym aż do momentu osiągnięcia sukcesu.

W nocy Jagdpantery są rozmieszczone do ataków lokalnych po dokładnym rozpoznaniu i odprawie w ścisłej koordynacji z innymi rodzajami broni.

No i Guderian zakładał, że organizacja batalionu łowców czołgów na Jagdpanterach będzie zakładała trzy takie pojazdy w dowództwie.

A zatem widzimy, że formalnie można było Jagdpanterę rozpędzić do większych prędkości, ale zalecano prędkość maksymalną tylko 30 km, a w przypadku dłuższych przemarszy nie przekraczanie 25 km na godzinę.

Ale żeby opanować Jagdpanterę trzeba było się na niej wyszkolić.

On miesiącami oczekiwał we Francji na Jagdpantery.

Wówczas mógłby mieć miejsce debiut bojowy Jagdpanter.

No, tylko problem polegał na tym, że ta niesamowicie skuteczna, to ironia, produkcja Jagdpanter, wymogi skierowania niektórych pojazdów do ośrodków szkoleniowych sprawiły, że 6 czerwca 1944 roku pierwszy i w tym momencie jedyny batalion Jagdpanter miał tych pojazdów osiem, z czego pięć w sprawności technicznej.

W połowie lipca Jagdpantery wchodzą do pierwszych walk.

Do 17 lipca w gotowości bojowej z ośmiu Jagdpanter są dwie.

W połowie lipca dojeżdża 17 Jagdpanter na front, ale szarpane są usterkami technicznymi.

28 lipca gotowość bojową melduje 21 Jagdpanter.

Ale Noak melduje, że w osiemnastu Jagdpanterach do tej pory zdołały zepsuć się przekładnie boczne.

Stąd, gdy 30 lipca 1944 roku następuje debiut bojowy większej ilości Jagdpanter, kiedy dochodzi do tego sławnego starcia z czołgami brytyjskimi Churchill, z oddziałami szkockiej gwardii uzbrojonej w ciężkie czołgi piechoty Churchill, to to jest taki epizod bitewny, który ma pokazać, że Jagdpantera to jest potężna broń.

bo kilka Jagdpanter, trzy wozy wyjeżdżają na otwarty teren i zaczynają ostrzeliwać kolumnę brytyjskich czołgów.

1 sierpnia batalion ma zaledwie 8 sprawnych pojazdów, 2 sierpnia 12, ale 5 sierpnia już tylko 3 Jagdpantery w gotowości bojowej, 13 sierpnia 1.

Wnioski z użycia Jagdpanter w Normandii, gdzie użyto minimalnej liczby pojazdów, są wyraźnie niejednoznaczne.

że nie nadają się do niczego gąsienice, że psują się przekładnie boczne, że czasami silnik może się zepsuć po 35 kilometrach przejazdu, że trzeba dopracować Jagdpantera i trzeba lepiej przeszkolić załogi, że trzeba więcej części zamiennych, no i to co najgorsze, że trzeba wypracować jakieś metody naprawy tego wszystkiego w warunkach polowych.

skoncentrowanych, że nie można pojedynczych Jagdpanter albo pojedynczych plutonów Jagdpanter wysyłać do walki, że to nie są stateczne bunkry, tylko manewrowy batalion szybkich łowców czołgów.

Ale po pierwsze nie ma batalionu, po drugie te pojazdy się psują, po trzecie ogólna sytuacja jest taka, że skoro według instrukcji nie nadają się Jagdpantery do straży tylnej, no to po prostu kto może wieje na wschód.

Tak zwana gotowość bojowa Jagdpanter.

Nawet zwykłe Pantery wypadły lepiej niż Jagdpantery, ale dziwić to nie powinno.

Jednocześnie śladowa produkcja pojazdów wymusza właśnie wtedy redukcję etatów, to tylko jednej kompanii Jagdpanter na batalion.

Do końca wojny na front wschodni skierowano 85-90 Jagdpanter.

Na front wschodni Jagdpantery są kierowane dopiero w styczniu 1945 roku.

Bo od 1945 roku zaczyna się także wysyłka Jagdpanter do poszczególnych pułków regimentów określonych dywizji, jak np.

odprzejmowano te Jagdpantery dosłownie na kilka godzin na stacjach kolejowych, zanim dotarły radzieckie czołgi.

zniszczenie 58 czołgów wroga za cenne utraty w walce jednej Jagdpantery.

W ten sposób walczyliśmy z Jagdpanterami my, w Holandii, jesienią 1944 roku.

Mimo, że Niemcy pierwsi otworzyli ogień, to nietypowe manewry polskiego niszczyciela czołgów zapewne zmyliły celowniczego i dowódcę Jagdpantery.

A zatem widzimy, że w warunkach realnego pola walki, na dystansach idących w setki, a nie w tysiące metrów, alianckie czy radzieckie pojazdy bojowe nie były bez szans nawet z tak potężnie uzbrojonym wozem jak Jagdpantera.

negatywnie wpływają na ocenę Jagdpantery.

Większość Jagdpanter, która poległa w walce, poległa od ognia w pancerz boczny.

Jagdpantera to bardziej ciekawostka, jak można porównać 6000 panter do 400 jagdpanter.

Jagdpantera i Tygrys II to konstrukcje z ostatniego okresu wojny, ostatniej wdrożonej generacji niemieckich pojazdów pancernych.

Bez wątpienia Jagdpantera nie była tak tragiczna jak Jagdtiger, ani tak dziwaczna jak Ferdynand, ani tak groteskowa jak mysz.

Była pojazdem uzupełniającym, a więc w żaden sposób negatywnie w szerszym kontekście nie zaważyła na zdolnościach bojowych Wehrmachtu, a zatem Jagdpantera w tym zestawieniu wypadać będzie lepiej niż te cztery wspomniane konstrukcje.