Mentionsy
TurboHistoria
TurboHistoria
22.05.2026 20:06

Czy do zamachu majowego doszło przez… przypadek?

Czy zamach majowy był od początku starannie zaplanowanym przejęciem władzy, czy wydarzeniem, które wymknęło się spod kontroli? W "Turbohistorii" wracamy do dramatycznych dni maja 1926 roku, gdy Polska znalazła się o krok od wojny domowej. O kulisach przewrotu, politycznych napięciach II Rzeczypospolitej mówił prof. Andrzej Chwalba, autor książki "Maj 1926. Zamach, którego miało nie być".

Piłsudski Wojciechowskim Witos Piłsudski Sejmu Legionów Stanisława Wojciechowskiego Rzeczpospolitej Senatu Malczewskiego Gabriela Narutowicza Wincentemu Witosowi Rosją Związek Sowiecki Sikorski

Rozdziały (11)

1. Wprowadzenie i przedstawienie gościa

Krzysztof Grzybowski przedstawia profesora Andrzeja Chwalby i jego książkę o zamachu majowym.

2. Triada wydarzeń

Profesor Chwalby omawia triadę wydarzeń: zwycięstwo, napięcia wielkiego i zamach majowy 1926 roku.

3. Rola przypadku w historii

Profesor Chwalby omawia tezę, że zamach majowy 1926 roku był impulsem, a nie długotrwanym planem.

4. Analiza zamachu majowego 1926 roku

Profesor Chwalby szczegółowo analizuje sytuację przed i podczas zamachu majowego 1926 roku, podkreślając brak dowodów na jego planowanie.

5. Legiony i ich roli

Profesor Chwalby omawia konflikty między oficerami Legionów a Piłsudskim, podkreślając ich roli w wydarzeniach 1926 roku.

6. Zabójstwo prezydenta Narutowicza

Profesor Chwalby omawia zabójstwo prezydenta Narutowicza i jego wpływ na Piłsudskiego.

7. Konflikt między Piłsudskim a demokracją

Profesor Chwalby omawia konflikt między Piłsudskim a demokracją, podkreślając role różnych partii politycznych w wyborach prezydenckich 1926 roku.

8. Pamięć o wojnie polsko-bolszewickiej

Profesor Chwalby omawia konflikty wokół pamięci o wojnie polsko-bolszewickiej i jej wpływ na politykę w II RP.

9. Zmiany w ocenie dowódców wojny

Profesor Chwalby omawia zmiany w ocenie dowódców wojny polsko-bolszewickiej i ich wpływ na politykę w II RP.

10. Konflikty w polskiej polityce

Profesor Chwalby omawia konflikty w polskiej polityce, podkreślając ich wpływ na stabilność państwa i ambicje różnych grup politycznych.

11. Zamach majowy - rozmowy na mostu Poniatowskiego

Piłsudski próbuje zastąpić Witos i zdymisjonować rząd, ale nie zastał Wojciechowskiego. Rozważa plany i liczy na presję psychologiczną z buntujących się pułków. W trakcie rozmowy na mostu Poniatowskim Wojciechowski odmawia wejścia do Warszawy i nakazuje Piłsudskiemu wycofać się.

Szukaj w treści odcinka

Wyczyść
Znaleziono 9 wyników dla "Rzeczpospolitej"

Więc później było przegrane zwycięstwo, które wywołało różne spory Rzeczpospolitej, czy było naprawdę przegrane i czy było to zwycięstwo.

Decyzje, które mogły sprowokować oddziały, które uznały, że Piłsudski, marszałek, to jest coś istotniejszego niż Majestat Rzeczpospolitej.

Jeśli Żyd jest w potrzebie, czy Ukrainiec, ja spieszę mu z pomocą, bo on jest również obywatelem Rzeczpospolitej.

I teraz on żyje sobie spokojnie, przyjemnie w Szwajcarii, ma wszystkiego, wszystko to, co potrzebuje, ale jak sam powiada, na wezwanie Rzeczpospolitej, na wezwanie Warszawy, Warszawa mnie wzywa, ja tam muszę jechać.

Bowiem wojsko jest najsilniejszym, najbardziej zdyscyplinowanym ciałem w Rzeczpospolitej, instytucją.

Stać go znacznie więcej, to on powinien być tym numer jeden w Rzeczpospolitej.

Także to, te ambicje i ta rywalizacja, ona na pewno interesom Rzeczpospolitej jako całości nie służyła.

To jest stalenie również Rzeczpospolitej wolno postępuje, a nawet zostało można powiedzieć zamrożone, bo muszą bieżące problemy rozwiązywać, a nie natury, powiedziałbym, strukturalne, jak nowe prawo i tak dalej, prawo komunikacyjne.

No zwykłym mieszkańcem, zwykłym obywatelem Rzeczpospolitej.

Ostatnie odcinki