Mentionsy

Czechostacja
Czechostacja
12.05.2026 05:40

Dlaczego Czesi kłócą się o Niemców, telewizję i szczyt NATO | opowiada: Wojciech Stobba

W Czechach, podobnie jak w ubiegłym roku w sąsiedniej Słowacji, rozgorzała właśnie dyskusja o "Dekretach Beneša" - zbiorze aktów prawnych którymi tuż po wojnie czechosłowacki rząd pozbawił czeskich Niemców majątków i obywatelstwa. Z prawnego punktu widzenia kwestia ich nienaruszalności jest zamknięta od prawie 30 lat za sprawą porozumienia czeskich i niemieckich władz. A jednak - za sprawą czeskiej prawicy, temat znów pojawił się w czeskim mainstreamie, zajmuje się też nim czeski parlament. Wszystko dla tego, że nacjonalistom z nad Wełtawy nie podobają się działania na rzecz pojednania, prowadzone w Brnie przez Czechów i potomków tamtejszych Niemców.

W 125 odcinku Czechostacji o sporze, który wydawał się być od dawna martwy, moskiewskich koneksjach polityków, którzy go wywołali i o tym, jak kruche są podstawy sojuszu orędowników "Europy suwerennych narodów" rozmawiam z Wojciechem Stobbą, korespondentem Polskiego Radia w Pradze.
W rozmowie wychodzimy od wydarzeń historycznych, zasadniczo dotyczy ona jednak nie tyle nawet współczesności, co tego, co dzieje się w Czechach i czeskiej polityce w ostatnich tygodniach. A dzieje się sporo. Nie tylko za sprawą zasiadających w rządzie nacjonalistów. Ten sam rząd bowiem planuje upaństwowienie mediów publicznych. Zdaniem autorów propozycji, pozwoli ona obywatelom zaoszczędzić; obecnie telewizję i radio utrzymują widzowie, z abonamentu, rząd chciałby, by znalazła się ona na budżetowym garnuszku. Czyli, żeby też zapłacili za nią obywatele, ale w nieuświadomiony sposób. Pomysł budzi spory sprzeciw, szczególnie pozaparlamentarnej opozycji i międzynarodowych organizacji dziennikarskich, jest jednym z powodów dla których dziesiątki tysięcy Czechów wychodzą ostatnio regularnie na ulice.
Rozmowę podsumowuje temat NATO i to od razu w dwóch odsłonach. Pierwsza dotyczy sporo o kompetencje rządu i prezydenta w kontekście tego, kto ma reprezentować Czechy na szczycie sojuszu w Ankarze. Sporu, który być może, na wniosek prezydenta, będzie musiał rozstrzygnąć trybunał konstytucyjny. Druga - ile to jest dwa procent, jak je policzyć i czy szpital dla cywili, z tabliczką "wojskowy", pomoże Czechom wypełnić zobowiązania sojusznicze.


***

Jeśli podcast Wam się podoba i chcecie pomóc go rozwijać, możecie zostać Patronami lub Patronkami Czechostacji w serwisie Patronite. W tym tygodniu zdecydowali się na to:

Michał, Ola i Tomasz

Bardzo Wam dziękuję <3

Jeśli ktoś chce wesprzeć moją pracę a nie ma ochoty zobowiązywać się na dłużej, może mi też po po prostu postawić wirtualną kawę w serwisach Suppi, bądź Buy Coffee - gdzie Wam wygodniej.

Za wszelkie wsparcie, także to dobrym słowem, łapką w górę, subskrypcją czy komentarzem - również bardzo dziękuję. 

Jak zawsze proszę też o wszelkie sygnały zwrotne w komentarzach czy mediach społecznościowych Czechostacji.
Interakcje z Wami nie tylko są dla mnie często inspiracją przy wymyślaniu tematów kolejnych rozmów. One po prostu bardzo mnie motywują. Za co również - a właściwie to najbardzej, dziękuję.

No i karmią algorytmy - dzięki waszej aktywności platformy podcastowe czy media społecznościowe uznają, że warto Czechostację pokazać też tym, którzy do tej pory jej nie znali.

W jinglu podcastu wykorzystuję fragment IX symfonii „Z Nowego Świata” autorstwa Antoniny Dvořáka, działającego z MUSOPEN.ORG

Rozdziały (14)

1. Wprowadzenie i tematyka

Jakub Medek przedstawia podcast Czechostacja i rozmawia z Wojtkiem Stopbą z Polskiego Radia o relacjach między Czechami a Niemcami.

2. Landsmannschaft i dekret Benesza

Wojtek Stopa omawia z Medekiem dekret Benesza i role Niemców Sudeckich w Czechach, podkreślając konflikt z czeską prawicą.

3. SPD i polityka niemiecka

Stopa analizuje politykę SPD w kontekście relacji z Niemcami i potencjalne motywacje za protestami.

4. Sesja Izby Niższej i protesty

Stopa opisuje planowaną sesję Izby Niższej i potencjalne protesty przeciwko zjazdowi Niemców Sudeckich.

5. Rola Bawarii i Babisza

Stopa omawia reakcje niemieckich władz i Babisza na zjazd Niemców Sudeckich.

6. Mediów publicznych i kwestia finansowania

Rozmowa przechodzi do kwestii finansowania czeskich mediów publicznych i zmian w systemie.

7. Abonament radiowo-telewizyjny

Stopa szczegółowo omawia obecny system abonamentu radiowo-telewizyjnego w Czechach i propozycje zmian.

8. Porównanie z Polską i krytyka

Stopa porównuje sytuację w Czechach z Polską i krytykuje politykę rządów wobec mediów publicznych.

9. Finansowanie mediów publicznych

Rozmowa skupia się na propozycji rządu zrelatywowanej do finansowania mediów publicznych z budżetu państwa, krytyka projektu oraz potencjalne konsekwencje dla niezależności tych mediów.

10. Szczyt NATO i spor prezydenta z premierem

Rozmowa koncentruje się na sporze między prezydentem a premierem w związku z reprezentacją Czech na szczycie NATO, analiza sytuacji i potencjalne konsekwencje tego sporu.

11. Konflikt między Babiszem a zmotoryzowanymi

Wspomniany jest konflikt między Babiszem a zmotoryzowanymi, a także analizowane są ich strategie i poparcie wyborcze.

12. Czechy i NATO

Diskutowane są wydatki na obronność Czechów, inicjatywa amunicyjna i jej szanse na dalsze finansowanie.

13. Rola Babisza w NATO

Przedstawiany jest wpływ Babisza na NATO i jego podejście do zobowiązań sojuszniczych Czechów.

14. Konflikty polityczne w Czechach

Rozmowa o konfliktach politycznych w Czechach, w tym festiwalu Meeting Brno i protestach zwolenników Okamury.

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 16 wyników dla "SPD"

To partia SPD, Wolność i Demokracja bezpośrednia chyba najbardziej chce zbić na tym kapitał polityczny i tutaj mamy pewien paradoks, bo jest to ugrupowanie, które jeśli chodzi o współpracę polityczną zagraniczną, to współpracuje z ugrupowaniami, które chcą czegoś zupełnie przeciwnego niż ci Niemcy sudeccy przyjeżdżający pod koniec maja do Brna, no bo na przykład alternatywa dla Niemiec, no to raczej podważa dekrety Benesza, opowiada się za ich zniesieniem.

To wszystko, o czym mówisz, to nie są chyba argumenty, które trafiłyby do grona odbiorców tych komunikatów płynących ze strony SPD przede wszystkim, bo to partia SPD, Wolność i Demokracja Bezpośrednia chyba najbardziej chce zbić na tym,

Zresztą austriacka FPO również i to jest również sojuszniczka SPD.

przyjeżdżają do Brna i chcą się tutaj panoszyć, jak pewnie widzi to i sprzedaje swoim wyborcom partia SPD.

SPD zwołało specjalną, znaczy na wniosek SPD zwołano specjalną sesję Izby Niższej Parlamentu, na której to sesji posłowie mają zdecydować o przyjęciu oświadczenia takiego specjalnego, wzywającego do odwołania

I to jest, jeśli się nie mylę, przedstawiane zresztą jako wspólne stanowisko całej koalicji rządzącej, czyli nie tylko SPD, ale również ANO i Zmotoryzowanych.

Tomiowi Okamurze, czyli liderowi SPD, zarzucił, że wykorzystuje Izbę do propagowania czy reklamowania swojego fałszywego patriotyzmu, bo to też tak często o Okamurze się mówi, że to jest taki, no, komercyjny faszysta chyba.

No i też opozycja zwraca uwagę na ten paradoks, o którym już mówiliśmy, no bo o ile Związek Niemców Sudeckich, który przyjeżdża do Brna z wszelkich roszczeń wobec Republiki Czeskiej zrezygnował, no to właśnie ci zagraniczni sojusznicy SPD, czyli Wolnościowa Partia Austrii, czyli alternatywa dla Niemiec, oni chcą czegoś zupełnie przeciwnego.

Z wyjątkiem SPD.

Ok, rzeczywiście SPD chce wystąpić z NATO, Unii Europejskiej i generalnie ze wszystkiego.

No tak naprawdę to wyborcy SPD i niewielka część wyborców ANO.

Natomiast chciałem cię spytać o inną rzecz, bo dosłownie w ostatnich dniach pojawiły się informacje na temat tego, że minister, wiceminister obrony z SPD, czy właściwie podsekretarz stanu w Ministerstwie Obrony z SPD,

SPD, czyli tej partii Tomi Okamury, która walczy z sudeckimi Niemcami, chce wystąpić z NATO, wyjść z Unii Europejskiej, jest jedyną partią otwarcie z partii parlamentarnych, otwarcie prorosyjskich, bo oni są jednoznacznie otwarcie prorosyjscy.

Zarówno SPD, jak i zmotoryzowani to partie z jednocyfrowym poparciem.

Natomiast przy tej okazji warto by każdy zadał sobie pytanie, komu ta zadyma rozpętana przez SPD służy i kto na niej najbardziej korzysta?

AFD, wczoraj jeszcze wielkiej przyjaźni z SPD, teraz pierwsza krytykuje swoich dotychczasowych czeskich przyjaciół.