Mentionsy

A ta data właśnie dotyczy 25. rocznicy publikacji książki Jana Tomasza Grossa Sąsiedzi.

W zasadzie dlaczego dopiero Jan Tomasz Gross był tym kimś, kto do obiegu historycznego wprowadził ten niezwykle dramatyczny fragment dziejów Żydów polskich?

A druga rzecz, którą nam Gross odkrył, bo może powiedzmy właśnie o dwóch rzeczach, które w pewnym sensie Grossowi i jego książce zawdzięczamy.

A paradoksalnie w wyniku publikacji książki Grossa dla IPN pierwszym i największym wyzwaniem stało się zbadanie historii mordów jedwabnych.

Książka ukazała się w maju 2000 roku i początkowo ustaleniami Grossa zainteresowali się dziennikarze.

Czyli polscy rozmówcy pana Kaczyńskiego potwierdzali ten opis, który pojawił się w opisie Grossa, w książce Grossa.

On może nie opowiadał się, nie wiem, czy Kaczyński się opowiadał w książce Grossa, po prostu pytał.

Był taki duży artykuł Jacka Rzekowskiego w Gazecie Wyborczej i jego wywiad z profesorem Tawaszem Szarotą, który krytycznie się odniósł do ustaleń Grossa.

Więc to są bardzo śmieszne i niepoważne argumenty, bo zarówno Gontarczyk jest historykiem, jak i Gross jest historykiem, autorem wielu ważnych prac o okupacji sowieckiej i okupacji niemieckiej Polski.

Także oczywiście Gross jest historykiem niezależnie od jego formalnego wykształcenia.

Natomiast, jak rozumiem, ustalenia Jana Tomasza Grossa spotkały się z mieszanym przyjęciem, tak to nazwę.

Powiedzmy sobie, co zrobił Gross.

Bo książka Grossa była...

No to Gross zdezaktualizował to stwierdzenie.

Natomiast Gross nagle pokazał...

I w tym czasie wybuchła debata na temat książki Grossa.

I tutaj w tym momencie chciałem zadać pytanie, jakie dodatkowe elementy i ustalenia pojawiły się w Państwa pracy w stosunku do tego, co opublikował profesor Gross?

Książka Grossa, jak się ją czyta, to można zobaczyć, że ona się dzieli na dwie części.

jak i kwestie demograficzne tego regionu, ile tych Żydów było, w szerszym ujęciu kwestie pogromów lata 1941 roku na tym terenie, kwestie, której gros...

Może się mylę, ale wydaje mi się, że w książce Grossa, jeżeli chodzi w ogóle o przypadki zbrodni na Żydach, w których zamieszani byli polscy mieszkańcy, no to pada oczywiście poza jedwabnym Radziłłów.

Nie, bo Gros o tym nie wiedział.

mieliśmy do czynienia nie z jednym, czy dwoma epizodami, czy trzema opisanymi, bądź wspomnianymi przez Grossa, ale z lokalnym zjawiskiem pogromów antyżydowskich, z udziałem ludności miejscowej.

Nie, to są dwie ścieżki, które się zbiegają w jednym punkcie i prowadzą do podobnych wniosków, czyli do generalnego potwierdzenia tego, co napisał Gross, jeżeli chodzi o przebieg wydarzeń w Jedwabnem, choć oczywiście z korektami i poprawkami i uszczegółowieniem.

Jak rozumiem też i Tomasza Grosa książka też bazowała też na tego typu relacjach.

zespołu badaczy, jak i prokuratury, potwierdziły główne ustalenia, te podstawowe ustalenia profesora Grossa.

Na przykład podczas debaty, która się rozwinęła, jednym z głównych adwersarzy Jana Tomasza Grosa był profesor Tomasz Strzębosz, który poświęcił dużo czasu wcześniej badaniom nad okupacją sowiecką, a także w szczególności w tym regionie.

On właśnie zarzucał Grosowi, że jakby nie doceniał

nad książką Grossa, która zakończyła się w rocznicę zbrodni w Jedwabne w 2001 roku, kiedy odsłonięto pomnik na miejscu, zapanował w mainstreamie przynajmniej pewien konsensus akceptujący przynajmniej nasze ustalenia, jeżeli chodzi o Instytutu Pamięci Narodowej zawarte w książce roku Jedwabnego.

Mnie się wydaje to bardzo ważne i wróćmy do Grossa.

Tam oczywiście pojawia się profesor Gross, który rozmawia z panem profesorem Engelking i z profesorem Lauciakiem i oni