Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
Podcast Muzeum Historii Polski
27.01.2021 09:40

Polskie Państwo Podziemne – fenomen na światową skalę?

W kolejnym odcinku podcastu Muzeum Historii Polski „1000 lat. Prześwietlenie” zejdziemy do podziemia! A dokładniej do Polskiego Państwa Podziemnego. To będzie opowieść o prawdziwym fenomenie na skalę światową. Zorganizowana konspiracja w czasie II wojny światowej w Polsce liczyła ok. 400 tys. osób. Najwięcej oczywiście było żołnierzy Armii Krajowej, ale ok. 50 tys. osób zajmowało się działalnością cywilną. Jak było to możliwe w warunkach brutalnej okupacji? Czym zajmowały się struktury cywilne i po co istniały? Czego dokonały oddziały zbrojne? O tym wszystkim Łukasz Starowieyski rozmawia z Grzegorzem Rutkowskim, historykiem z Muzeum Historii Polski. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 25 wyników dla "AK"

Ale konspiracja to także około 50 tysięcy osób zajmujących się podziemną działalnością cywilną.

Organizacja przetrwała i aktywnie działała przez całą wojnę, choć próbowały rozpracować ją zarówno służby niemieckie, jak i radzieckie.

Panie Grzegorzu, zacznę może od takiej prywatnej, rodzinnej historii.

To taka historia, od której zaczynam, bo mam wrażenie, że to jest historia bardzo, bardzo wielu rodzin.

Uczestnictwo w konspiracji, w jakichś działaniach podziemnych w mniejszym lub większym stopniu dotyczyła mas społeczeństwa.

Nawet nie tych 400 tysięcy tylko osób, czy aż osób, ale tak naprawdę całych mas, całego narodu.

W dużej mierze tak.

Jeżeli zrozumiemy, że organizacja konspiracyjna, i to niezależnie, czy to była armia krajowa, czy bataliony chłopskie, czy jakieś inne formy konspirowania, to była oczywiście osoba, która weszła w konspirację, która złożyła przysięgę, służyła w danej organizacji.

Ale najczęściej to także była rodzina, która...

Nawet jeżeli nie wiedziała wiele, to wiedziała o tej działalności członka tej rodziny i w jakiś sposób ją wspierała.

Zwłaszcza jeżeli to dotyczyło rodzin mieszczańskich, inteligenckich, praktycznie całe rodziny były ciągnięte w działalność konspiracyjną w różnej formie.

A nawet nie wiedząc, że coś robią, przynosząc bibułę czy jakiś pakunek, o który ktoś poprosił?

Najczęściej nie wiedzą właśnie co przenoszą, natomiast znając mniej więcej informacje, że ten pakunek z jednego lokalu ma być dostarczony pod taki adres.

Czy to były części do radiostacji, czy to były amerykańskie dolary rzutowe, czy jakaś inna forma związana, właściwie materiały obciążające, grążące, w wypadku Warszawy co najmniej.

rewizją, trafieniem na Aleje Szucha, Pawiak, a później rozstrzelanie albo zesłanie do obozu koncentracyjnego.

Czy możemy powiedzieć, w takim razie tak szeroko patrząc na tę konspirację, czy to podziemie, czy działalność konspiracyjną, ile osób mogło uczestniczyć, ilu Polaków mogło uczestniczyć w takiej konspiracji?

więc liczyła po prostu, ile ma plutonów bojowych, więc mamy sytuację taką, że te szacunki oscylują w granicach 8 tysięcy plutonów, z czego 6 tysięcy to są te plutony już pełni ukompletowane i na tej podstawie właśnie szacujemy, że mogłoby być to 350, 380, 390 tysięcy ludzi.

Ile było to w praktyce?

W tym była Armia Krajowa zakonspirowanym wojskiem, które w momencie,

Miało tak wzorem z 1918 roku powstać i bardzo szybko w ramach odtwarzania sił zbrojnych wystawić bataliony, pułki, dywizje i po prostu maksymalnie skrócić czas odtworzenia sił zbrojnych w kraju.

Zakładano, że jeżeli dojdzie do jakiegoś rozejmu

czy zawieszenia broni, właśnie możliwość posiadania sił zbrojnych, odtworzenia tych sił zbrojnych da potencjał polityczny, który przełoży się na to, że polskie państwo będzie mogło osiągnąć jakieś profity polityczne.

Głównym celem tak naprawdę na początku było przygotowanie do powstania.

Mówimy o akcji burza, ale de facto akcja burza jest takim planem awaryjnym w sytuacji, kiedy koncepcja powstania powszechnego, która rodzi się w początkowym etapie wojny i dojrzewa w umysłach polskich wojskowych na obczyźnie i w kraju,

Ma być zrealizowana akcja burza, jest właściwie substytutem działań bojowych w sytuacji, kiedy nie ma możliwości, aby wsparcie Zachodu było aż tak daleko idące.