Mentionsy

Tymczasem obok niego, bo on istnieje oczywiście, funkcjonuje jeszcze jeden język lokalny, język szkocki.

I co jest ciekawe, szkocki czy skoc ma taki trochę niepewny status, bo czasami przeskakuje pomiędzy byciem uznawanym jako język, czasami jest bardziej uznawany jako dialekt i są jego bardzo, bardzo różne wersje.

Aczkolwiek, ponieważ ma dużo podobnej gramatyki i dużo podobnego słownictwa do angielskiego, bardzo dużo osób miesza go, czyli to jest taka hybryda angielskiego i szkockiego, więc dużo trudniej jest nakreślić, jaki jest ten prawdziwy szkocki język, a geolicki jest tak bardzo inny od angielskiego, dużo bardziej się wywodzi z języków celtyckich, czy jest dużo bardziej podobny do irlandzkiego.

Natomiast szkocki, wariacja na temat angielskiego plus jeszcze jakiś element.

Intuicyjnie by wychodziło, że szkocki to jest taka wariacja angielskiego, ale pewnie to jest obraźliwe dla tych, którzy szkockim językiem się posługują.

Oczywiście, ponieważ Szkocja była skolonizowana, wydaje mi się, że mogę użyć takiego terminu, przez Anglię, czyli ten szkocki taki prawdziwy jest taki trochę rozwodniony, więc mamy jego elementy i faktycznie używa tej samej, bardzo podobnej gramatyki do angielskiego.

Powiedziała pani, że język szkocki i galicki, one się różnią statusem, to znaczy są zupełnie osobne też, jeżeli chodzi o kwestie prawne.

W tej chwili przeszedł taki renesans, że jest to dużo bardziej język, którym jest zainteresowane są klasy średnie, bądź wyżej, więc to jest język, który dużo dostał dofinansowania, żeby się odrodzić, ma dużo bardzo związku z takim mitem właśnie takiej prawdziwej, pięknej, dzikiej Szkocji, natury, tożsamości szkockiej.

Dużo właśnie jest dofinansowania na język gaelicki, a z kolei szkocki jest dużo bardziej uznawany za język klasy bardziej robotniczej, czyli jest dużo bardziej uznawany za taki język brudny, taki wulgarny, ma dużo mniej tych takich romantycznych konotacji.

Czyli to jest taka różnica klasowa, że też tak powiem, która wyraźnie jest zarysowana, jeżeli chodzi o to, na czym się szkocki rząd, na którym języku się dużo bardziej skupia.

Wydaje mi się, że to jest taka próba faktycznie poszukiwania czegoś, co jest prawdziwie, prawdziwie szkockie.

Czyli trzeba powiedzieć, że to Szkoci zaczęli ten mariaż, to znaczy to szkocki król spowodował, że oba kraje się ze sobą zbliżyły.

które później doprowadziły do tego, że kultura szkocka, czy język galek, czy tradycje szkockie, czy rzeczy takie jak tartan, czy dudy, czy Highland Games zostały w Zjednoczonym Królestwie na wiele lat zakazane, po to, żeby właśnie wyplenić tą taką prawdziwą, rdzenną kulturę szkocką.

W wielu decyzjach rząd szkocki do dnia dzisiejszego ma związane ręce i zależy jego polityka od polityki, która wychodzi z Westminster.

To był też moment, w którym parlament szkocki został rozwiązany, czyli Szkocja dopiero.

odzyskała swój parlament dwadzieścia parę lat temu, czyli jest to bardzo świeża sprawa.

I to były osoby, które decydowały o codziennej polityce Szkocji i miały gigantyczny wpływ na społeczeństwo szkockie, totalnie nie znając lokalnego kontekstu Szkocji.

Pod względem ekonomii i gospodarki szkockiej, pod względem bogactwa Szkocji, szczególnie miast takich jak Edynburg i Glasgow już w ogóle.

Ale 20 lat później jest mały sukces, znaczący może nie taki mały, to znaczy rusza Parlament Szkocki po 300 latach nieistnienia.

To znaczy, co Parlament Szkocji może dla Szkocji zrobić?

Największe ograniczenie parlamentu szkockiego jest takie, że budżet parlamentu czy rządu szkockiego jest ustalany przez rząd brytyjski.

przez Parlament Brytyjski.

Więc to są pewne kwestie, które są zastrzeżone dla Parlamentu Szkockiego i faktycznie Parlament Szkocki bardzo często je wykorzystuje, często w opozycji do decyzji Parlamentu Brytyjskiego, czyli Parlament Brytyjski może zaostrzać na przykład dostęp do świadczeń, a w tym momencie Parlament Szkocki często odpowiada tym, że poluzowuje pewne regulacje, czyli na przykład w Szkocji mamy...

Jeżeli porównuje się to z Anglią i polityką społeczną Anglii, widać dużą różnicę, że decyzje, które szkocki rząd podejmuje, przeradzają się w lepszy stan życia ludzi, szczególnie, którzy żyją w ubóstwie.

Czyli mamy pewne prawa, aczkolwiek ponieważ budżet jest ustawiany odgórnie, często są one ograniczone, nawet jeżeli polityka społeczna jakiegoś szkockiego rządu być może bardziej by szła w innym kierunku niż angielska.

A czy to parlament szkocki zadecydował, że w 2005 roku język geolicki stał się językiem urzędowym Szkocji?

I to są też decyzje, które dotyczą spraw na przykład kulturalnych, czy językowych, czy zachowania faktycznie jakiegoś dziedzictwa historycznego, też leżą w kwestii parlamentu czy rządu szkockiego.

elektoratu głosowało za tym, żeby zostać w Unii Europejskiej, aczkolwiek, ponieważ była to decyzja zastrzeżona do Parlamentu Brytyjskiego, wynik referendum w Szkocji został zignorowany i Szkocja została zmuszona do tego, żeby razem z Anglią i zresztą Zjednoczonego Królestwa wyjść z Unii Europejskiej.

Zasada, która została ustanowiona po tym pierwszym, czy drugim nieudanym referendum, była taka, że referendum zostanie tylko zwołane, jeżeli sytuacja polityczna zmieni się w sposób drastyczny, czyli musiałoby coś gigantycznego się wydarzyć, więc rząd szkocki oczywiście po Brexit spróbował przekonać rząd brytyjski, że decyzja, że Szkocja musi wyjść z Unii Europejskiej, mimo tego, że elektorat szkocki zagłosował przeciwko tej decyzji,

Zmienił się też rząd szkocki za referendum czy ruchem niepodległościowym w Szkocji.

Pisze Pani w książce niemało na temat tożsamości szkockiej, czym ona jest, czego się składa.

I bardzo ciekawym wątkiem moim zdaniem jest komponent francuski w tożsamości szkockiej, który sięga XIII wieku.

I to jest właśnie taki kruczek prawny, który szybko zamienił się w plan biznesowy dla pewnych organizacji, które zaczęły wykupywać właśnie własności ziemskie w Szkocji, które zdały sobie sprawę z tego, że jest duża ilość turystów, którzy przyjeżdżają do Szkocji, szczególnie z Ameryki, szczególnie ludzi, którzy być może mają korzenie szkockie, którzy odwiedzają miejsca w Szkocji, którzy by chcieli być może mieć jakiś oficjalny tytuł, który jest właśnie związany z krajem ich przodków.

To znaczy, ja muszę znaleźć organizację, która jest właścicielem jakiegoś skrawka ziemi szkockiej.

właścicielem ziemi szkockiej, ktokolwiek może dostać tytuł lorda pewnego miejsca w Szkocji, jeżeli jest w stanie za to zapłacić.

wyższe, bo jeżeli chce się tam dostać na przykład więcej ziemi, czy jeżeli chce się dostać jakieś specjalne certyfikaty, tartan, wzór szkockiej kratki, który jest specjalnie na przykład zaprojektowany dla tego nowego klanu i tak dalej, no to się więcej za to płaci, ale generalnie są to sprawy groszowe i to właśnie dużo ludzi kupowało to dosłownie jako takie upominki świąteczne na przykład.

To się wychodzi faktycznie z klanów szkockich, czyli z rodzin czy grup społecznych, bo klan to dosłownie po galicku znaczy rodzina.

wiktoriańskich wyższych klas, czyli widzimy w tym momencie dużo różnych jakichś szarw i różnych ozdób, które mają te elementy tartanu szkockiego, a potem to już naprawdę wybucha, jeżeli chodzi o diasporę szkocką, szczególnie w Ameryce, kiedy przynależność do konkretnych klanów i wywodzenie się z antycznych czy średniowiecznych klanów Szkocji z odpowiednich wzorów tartanów, które są z tym związane, stało się czymś dość ważnym i też dochodowym i turystycznym i stąd też się wzięły nowe wzory tartanów,

W związku z tym mamy ślady szkockich osadników czy emigrantów w wielu krajach na świecie, również w Stanach Zjednoczonych.

Jak to jest komentowane, jeżeli w ogóle jest komentowane w sferze publicznej, czy w mediach szkockich, w sferze mediów społecznościowych w Szkocji?

i wykupując też posiadłości szkockie pod tą rozrywkę.

I zazwyczaj, tak jak opisuję to chyba w rozdziale, w którym trochę piszę więcej o przekleństwach szkockich, opisuję pewne przykłady, bo zazwyczaj faktycznie jak Donald Trump pojawia się w Szkocji, to czy na mediach społecznościowych, czy w jakichś takich protestach na żywo w miejscach, w których się pojawia, można zobaczyć najciekawsze szkockie i często właśnie w języku skoc.

Ale Szkocja to jest kraj mojego całego dorosłego życia, mojej całej kariery profesjonalnej, kraj mojego dziecka, które jeżeli miałaby się identyfikować, to zazwyczaj mówi, że jest Scottish Polish, czyli szkockiego używa jako pierwszego elementu swojej jakiejś tożsamości narodowej.