Mentionsy

Podcast Muzeum Historii Polski
17.07.2024 13:00

Pierwsze lata II RP. Między Piłsudskim a Dmowskim

Polska, która odrodziła się jesienią 1918 r. stała się państwem demokratycznym. Nie trwało to długo, bo w maju 1926 roku marszałek Józef Piłsudski dokonał zamachu stanu, który nazywamy przewrotem majowym. Jak do tego doszło? Czy musiało tak się stać?

Druga Rzeczpospolita była politycznie bardzo podzielona. Symbolizował to konflikt pomiędzy Narodową Demokracją a Polską Partią Socjalistyczną oraz wyraziste osobowości Romana Dmowskiego i Józefa Piłsudskiego. Ogromne znaczenie miał także fakt, że 1/3 populacji stanowiły mniejszości narodowe. Wszystko to powodowało, że trudno było wyłonić stabilny rząd. Dlaczego politycy nie potrafili osiągnąć porozumienia?

Wielkim wstrząsem dla Polski stał się polityczny mord dokonany na prezydencie Gabrielu Narutowiczu. Pierwsze lata niepodległości przyniosły także poważne problemy gospodarcze: ogromne zniszczenia wojenne, rosnącą inflację. Kolejne rządy starały się poprawić dramatyczną sytuację. Kto podołał temu zadaniu? Kto się nie sprawdził?

Jak funkcjonowały mniejszości narodowe w tym okresie? Ukraińcy, Białorusini, Żydzi, Niemcy - wszystkie te mniejszości miały swoją specyfikę. Każda z nich oczekiwała czego innego. Czy II RP była w stanie odpowiedzieć na ich potrzeby? I jak na tym tle wyglądała działalność komunistów?

O tym wszystkim w dzisiejszym podcaście rozmawiają dr Michał Przeperski i jego gość, profesor Andrzej Friszke z Instytutu Studiów Politycznych PAN.

Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Szukaj w treści odcinka

Znaleziono 8 wyników dla "PSL Piasta"

Pół roku później jest rząd hienopiasta, który wywołuje absolutny protest lewicy.

W styczniu kolejnego roku Eligiusz Niewiadomski został skazany na śmierć i stracony, ale w kilka miesięcy później powstał rząd hienopiasta, który czym był?

No właśnie, koalicją narodowej demokracji, która pozyskała do współpracy PSL Piast, Wincentego Witosa i tym samym uzyskała większość w parlamencie.

W efekcie niedługo później rząd hienopiasta upada.

I tu moim zdaniem jest wielki błąd całej klasy politycznej, ale szczególnie prawicy, że ona uznała, że można wrócić do pomysłów Jenopiasta, a nie na przykład stworzyć jakiś kompromis, co też wymagałoby rządu znowu jakiegoś fachowców, takiego właśnie jak rząd Grabskiego, który nie będzie tak jaskrawy.

Tymczasem pójście w kierunku rządu hienopiasta zostało powszechnie przyjęte jako powtórka z jesieni 1923 roku.

Drugi rząd Hieno Piasta, czyli chrześcijańskiej jedności narodowej i PSL Piasta, czyli koalicja centroprawicowa, która miała taki pomysł, żeby rzeczywiście powrócić do 1923 roku.

Kampania oszczerstw wobec bloku mniejszości narodowych, także PSL Piast, notabene pamiętajmy, wówczas PSL Piast także dostał mocno w kość od narodowej demokracji.