Mentionsy
Kaliningrad dla Litwy? Plany Stalina i szalona propozycja Chruszczowa. Zapomniana historia Obwodu.
Cześć! Czy Kaliningrad mógł być litewski? Teoretycznie – tak, przynajmniej jeśli spojrzeć na mapę. Sowiecka enklawa nad Bałtykiem wciśnięta jest między Polskę a Litwę. W praktyce jednak Stalin nie zamierzał przekazywać kontroli nad tym obszarem żadnej innej republice. Kaliningrad miał pozostać rosyjski – jako kluczowa baza sowieckiej marynarki wojennej na Bałtyku.Litwini, szczególnie ci na emigracji, wielokrotnie podnosili temat przynależności terytorium dawnej tzw. Małej Litwy, której część pokrywa się z granicami dzisiejszego obwodu. Państwa zachodnie jednak niespecjalnie były zainteresowane wspieraniem litewskich roszczeń.Sytuacja zaczęła się zmieniać dopiero po śmierci Stalina. Nikita Chruszczow, chcąc zyskać przychylność poszczególnych republik, rozpoczął serię korekt granicznych w obrębie Związku Radzieckiego. W ten sposób Krym trafił pod administrację Kijowa, a przesunięcia granic objęły również republiki kazachską i rosyjską. W planach pojawiły się także zmiany na granicy Litwy i obwodu kaliningradzkiego.Więcej na ten temat opowiadam w najnowszym odcinku serii Powojnie.
Szukaj w treści odcinka
Niektórzy litewscy historycy sugerują, że powierzenie Szczerbakowowi Kaliningradu miało być wstępem do ewentualnego włączenia tego terytorium do Litewskiej Republiki Sowieckiej.
W tym samym czasie do Kaliningradu ruszyły fale osadników.
Aby zapewnić poczucie stabilizacji, sowiecka propaganda coraz silniej akcentowała rosyjski charakter Kaliningradu.
Tymczasem do Kaliningradu zmierzały kolejne pociągi z Rosjanami, obwód dynamicznie się rozwijał.
Litewscy rybacy pytali więc dlaczego tak duży akwent pozostaje pod kontrolą Kaliningradu i czemu nie wolno im tam łowić, skoro miejscowi i tak nie wykorzystują przyznanych kwot.
Poza tym Litwini krytykowali fatalny stan nadbrzeżnej infrastruktury po stronie Kaliningradu.
Oddanie fragmentu Kaliningradu, obszaru historycznie związanego z Małą Litwą, mogłoby być symbolicznym podkreśleniem uznania dla litewskiego posłuszeństwa wobec sowieckiej władzy.
Dziś władze Rosji uznają status Kaliningradu za ostatecznie uregulowany, a kluczowe znaczenie przypisują Porozumieniu Poczdamskiemu z 1945 roku.
Ostatnie odcinki
-
Upadek mitu Gierka. Radom 1976. Protesty w kraj...
19.06.2026 16:00
-
Futbol według Stalina. Piłkarze w łagrze. Druży...
12.06.2026 16:00
-
Oblężenie Sarajewa. Miasto pozbawione nadziei. ...
05.06.2026 16:00
-
Pekin w ogniu. O krok od upadku komunizmu w Chi...
29.05.2026 16:00
-
Jelcyn w szponach nałogu. Przywódca Rosji i jeg...
22.05.2026 16:00
-
Człowiek Stalina w Polsce. Minister Rokossowski...
15.05.2026 16:00
-
Pół życia w więzieniu. Rudolf Hess od Norymberg...
08.05.2026 16:00
-
Polowanie na Bin Ladena. Jak Amerykanie odnaleź...
01.05.2026 16:00
-
Radioaktywna chmura nad Polską. Polacy i katast...
24.04.2026 16:00
-
Prowokator chce władzy. Jak Donald Trump z outs...
17.04.2026 16:00